# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00051018:0001
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00051018:0001?run=19
# Title: Leibniz-Handschriften Aufzeichnungen zur Rechenmaschine LH 42, 5
# Folio 1r, page id 00051018:0001
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 4v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00051018&page=1
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00051018/jpgs/default/00000001.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 19, 2026-07-30T15:53:31Z — 50 lines, status machine
# Lines: 50 recognised, mean confidence 0.93
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

Machina Arthmetiea
qua non additio tantum et
ACHN A ARITXMCTICA.
in qua non additio tantum (et subtractio) sed
et multiplicatio nullo, elivisio  pene nullo
animi labore peragatur
un aliquot abhinc annis instrumentum quoddam
quod qui portat, Passus ipse suos ne cogitans quidem,
numerat; primum vidissem, statim subiit animum
cogitatio posse toti Arithmeticae simili machina.
menti generesut veniri, ut non numeratio tantum
sed et addirio cum subtractione, et multiplicatio
cum divisione, hominc successus securo, ab ipsa
machina r recte disposita, facile promtege
peragerentur.
Nondum de Pascaliinum ieum Cistula tunc
mihi innotuerat, aedo nec publice satis notam fuisse.
Sed ubi primum in praefatione cogitationum ejus po-
Sthumarum (Triangulum enim Arithmeticum ejus
Parisiis demum vidi) Machinae Numerice solum
nomen animadverti statim pe amicum Parisieusem
per liveras interrogavi quid hoc rei esset. A quo
cum didicissem Machinam ejusmodi hic exstare,
ab Ampsimo Carcavio per literas petii explicationem effectus quem praestaret
agditione et sub trasioe pritrbus repet
 qui espoind prttu epe
caetera per consequentias tantum in ea perfici.
Rescripsi me aliquid amplius sperare pro mittere
audere ut scilicet multiplicatio quoque non minus
quam additio spante machina, nemie summa
celentite per ac certitudine perficiatur
Id ile, ut non ingratum hic fore nihi respondit
ita mihi ad institutum meum hoc loco apud Ullustrem
Aeademiam Regiam exponendum animos fecit
shuudos
Addisionis aliam subt Multiplicationiss
(divistion) alten in alteri velit duci debere.
c
Machina Additionis (subtractionis) a Pasc cum
liana cistula Pascaliana, quod ad summam rei attinet, congruit
non differet. A Sed hec tamen potissimum immu
dder
landa censeo alterum ad majorem facilitatem,
additio utile ad majorem commodiorem additionis
quoque nisum alterum majorem additionis quoque
celeritatem Sed adjiciendum tamen est
aliquid, ut multiplica trom ei possit appli cavidae gratia
ut filicet possit pelave lnd omnes ro ta additonis
+radicumque Extractio
 duas poteistimum achinae partes esse