# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00051018:0003
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00051018:0003?run=19
# Title: Leibniz-Handschriften Aufzeichnungen zur Rechenmaschine LH 42, 5
# Folio 2r, page id 00051018:0003
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 3v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00051018&page=3
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00051018/jpgs/default/00000003.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 19, 2026-07-30T15:53:31Z — 60 lines, status machine
# Lines: 60 recognised, mean confidence 0.91
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

Restat ut de Ratione Cioisionis in Ma-
chiua perficiendae, dicamus, quam quidem fine omni
prorsus animi
temer
guis, nemo fcile perfecerit. Sed quicquid tamen
laboris in nostra residuum est facile pro nihilo dicetur non potest venire in comparationem
potest si mextricabili illius laby rinthi divisionis
quon il e
conimunis, in in magnis numens nem sine tredhosius, nihil fallacius
cogitari potest compaetu Ecce ergo Rationem
dividendi. Esto numerus 45 45260. diviedendus
per 124. Incipe et ut vulgo acquaere quoties
124. sit in 453. ec sempillo opus sume numerum
conjectur aloia quemlibet ut a hunc mu per
hunc multiplica 124  sola unius rotae conuersione fiet
productum si monus est quan
24. Subtene dibidendi
pars superstans, ab eo subtrate, residuum ad dividendum
reliquiam ut vulgo refer atque ita perge
ut in exemplo praesenti si 124. multiplices per
C. gabes 248. haec subtrahe a 452.
restant 204 quae crefer ad sequentia fiet 2046
ita, dioorqotente
Sed si ponas numerum
justo majorem, assumtum ut 4. Cum 4 n 124
multiplica sum per 4, det 450. contra
moextenda operatio et subtrphenda 452 a 496.
residuum 44 referendum ad divisorem
equentem sed cum signo seu adimendi. Itta
continuabitur divisio tantum ut productum in
cyphras signo- notatas quotrenti non addi
sed adimi debere notetur
Facile autem est cuivis mediocuter exercitati
ad primum fere aspectum assumere numerum
verum quodtrentem simplikem verum shttunc quotientem
multiplicet divisorem, quod levissimonegotio
cuna simplici ritao versione fiet productum erit
372. Hoc subtrahe a 452. residuum refet 80 refer
ad reliquum divdendum 60. fiet 8060.
quae
quod denuo per 124. divide. Et quaere 12b
quotisi
24. in 806 Curibet Trroni primo inturtu patet
quod vicibus  contineatur Multiplica 124.
per 6. mnus dotae conversione productum
factum subtrate a 806 restabunt 62
Haec refer ad
quae derum
contineri in eo vicibus 5. ducatur, S. in 124.
ofient
producentur 620. subtrahantur a 620
tu
Remanet nihie: est ergo quotrens 365.
uliroti
quotientem primum simpluem seu.
dd dividendus
esto ergo 124. in 452.  vicibus 3.
et
+ totum. 124
+fiet 4876744