# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00051018:0133
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00051018:0133?run=25
# Title: Leibniz-Handschriften Aufzeichnungen zur Rechenmaschine LH 42, 5
# Folio 67r, page id 00051018:0133
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 68v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00051018&page=133
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00051018/jpgs/default/00000133.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 25, 2026-08-02T22:37:17Z — 66 lines, status machine
# Lines: 66 recognised, mean confidence 0.96
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

Ita 365. per 4. multiplicata sunt, quae prona
peratio est ut jam per 2. quoque (seu potius 20) mul
ud
plicentur, opus est totam Machinam Multiplicationis, promoveri
ut jam eota 5. mulsiplicanda et 4. multiplicaris collocentur sub
rota additionis 10 ac proinde b et 2. sub 100. ac 3 et 1. sib
1000. Quo posito circumagatur Rota multiplicans 2: eo-
dem tempore etiam 5. et 6 et 3. bis circumagentur, ets
bis impingens in 10. Notam additionis) decem decades; sex
in 100 duodecim centurias, 3 in 1000 sex millenarios dabunt
prodiburit 7300. quae jam ipsa illa circumactiones, priori
Poducto 1460. addita sunt
ac per 1. (er potius 10 ) multiplicensur;
Ult ergu tertia quoque operatio fiat promoveatur denuo
Machina Multipolicationis ftotae scilicet Multiplicandae
et Multiplicante simul, manertibus Rotis additionis:) locen.
turque, 5. et 4. sub Rota 100, ac proinde 6 et 2. sub 1000
Rotu
et 3 cum 1. sub 10000 Circumagatur rota 1. eodem
tempore etiam Rota 3. 6. 5. semel circumagentur, ac proin-
de tantundem unitatum, pempe 36500. cistulae additio
num addent. Habebiturque productum in summa 45260
Onnotandum hic est, commoditatis majoris causa
Grochleas eotis multiplicandis implantatas ita esse accommo-
dandas, ut Rotae multiplicandae non possint non moveri motis
Trochleis; possint vero trochleae non moveri motis licet Rotis.
Ne dum circumagitur rota multiplicans una (v.9 1) rotasus
multiplicandas omnes movet; rotam quoque multiplicante
omnes  2. et 4) moveri necesse sit, quod augeret tantum
ong, perturbaretque motum
Notantum quoque nihil quidem referre, quo ordine collo-
centur Rotae multiplicantes 1. 2. A etc. recte tamen
collocari Ordine Cyphrorum 1. 2. 3. 4.5. nihilominus enim in potestate
manet, quam primo quam secundo loco circumagere velis.
Ne pota multiplicans v. g. quae 9. repraesentat seu quae
novies Trochlea respondende major esse debet, fiat nimis magna
nd
impediri potest, si Trochlea at fiat tanto minor
servata eadem proportiane inter Srochleam et Rotam multiplicantem
tensione
Se in motu, Chordarum Trochlearumque sequatur aliqua
irregularitas possunt Bordarum loco catenulae serreae adhiberi
et in Grochlearum rotarumque circum ferentiis ubi catena.
incumbere debet denticuli orichalcer singulis semper catena
annulis responsuri, infigi H
Si nachinam admirabiliorem reddere vellemus, posset.
effici, ut necesse non sit circumagi ab homine rotas promo-
verive machinam multiplicatoriam de operatione in opera-
tionem; rebus ab initio ita constitutis, ut omnia sponte)
machinae fluant. Verum haec machinam redderent ut
sutuosiorem, et magis implicatam, ita ad usum forta se
nihilo meliorem.
Restat ut de RATIONE DIVISIONIS
in machina perficiendae dicamus, quam quidem sine omni
prorsus animi Cabore, sola machina, in numeris magnis,
nemo temere ojinor, perfeceris. Sed quicquid tamen laboris
in nostra residuum est non potest venire in comparationem
inextricabilis illius labypinthi divisionis communis, quo nihil
in magnis numeris taediosius, nihil fallacius cogitari potest.
Ecce erga Rationem ividendi. Esto numerus
usi le tu su ret teisiam v
cum antea fuerint sub 1
H aut possent chordarum loco, dentes tum ir
tum Rotis multiplicantibus affigi, ita ut
rota multiplicantis, dentes Trochlea
attigerent