# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00066559:0004
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00066559:0004?run=25
# Title: Aufzeichnungen von Leibniz zur Rechenmaschine (shelfmark LH XLII,5)
# Folio [2]v, page id 00066559:0004
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00066559&page=4
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00066559/jpgs/default/00000004.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 25, 2026-08-02T22:37:17Z — 78 lines, status machine
# Lines: 78 recognised, mean confidence 0.88
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

vulgarem
Ultilitas humopdavisones, tupra commnueud in hoc potis frmum
in
dip
 nestra methodo
ut de infodeibilasuoi
his consistit:  Hec non sunt nisi multipli-
catoris pauce, multiplicationes tot scisicet quot
totius seu quat quotientes simplices
cyphrae quotientis. In communi vero omulto
ne quot sunt cyphrae
quotientis multiplica tae per cyphrasuivisoris.
Ut in exemplo praecedenti methodo nostra multiplica
trones aet subtractiones) fuere tres. Quia quotiens divisor
totus 124. debuit multiplicari per singulas cyphras
quotientis, 365. quae sunt etres. At methodo
communi singulae cyphrae divisoris multiplicam
a
tur per singulas quotientis, ac proinde multiplicationes im exemplo praesenti
sunt novem. Nec refert divisines noas
Multiplicationes nostras paucas esse grandes. Item
posse squoque ommuni methodo fieri paucas
easque grandes, si integer divisor percyphiam
quamlibet quotientis multiplicetur.. Sed manifesta
unam
esse tam facilem quam aliam quamlibet parvam,
imio faciliorem
s
ac implic
imo faciliorem, Fit enim subita (unius rotae simplici
circumactione. At methodo communi quanto
major est multiplicatio tanto est difficilior
et erpori obnoxim magis. Uende visum est Arithmeticae Magistris
potius multis parvis multiplicationibus quam
una grandi inter dividendum uti. d
ue
Mutiiplicandi constituere multiglicandum seu
mutare pra re nata numerum dentrura mobilium, rolarmulliplicandaerum
sed hoc loco inter dividendummultiplicandus, nempedivisor manet
semper idem umutato tantum d multiplicantes
Exhis patse
Quare quanto major
nempe quotiente
est divissor tanto magis conspicuam esse utilitatem
maximam Methodi nostrit.
lorro quanti usus haec machina futura sit
satis patet nam errorem molestiamque omnem
aut pene omnem a calculo ademisse, es magnae
est in e publica pariter et literaria
cum
utilitatis. Constat quanto applansu baculis
Neperi ani sunt excepti at in his tamen horum
tamen usue communi non mutto calculandi ratione
neque celeror neque facilior neque tutiu Nam
O
simplice
et multiplicatio qin multiplicatione ejus
perpetuis addifionibus opus est. divisio autem
 nihilo communi expeditior. At in nostra
vulgari.
dovidendi multiplicandi labor nutt, dividend,
exiguus.
ore machina quidem promota
cascaliama Machina fetrassimi
et subtractiones
communi plures sed parias
et quidem
sine omni metu erroiis
+licet exigni
Numerorum
baculi
unde et in desuetuinem pene abiere
Epuo
Regue
a
a
uo
t