# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068039:0006 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068039:0006?run=73 # Title: Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 5, 21 # Folio 3v, page id 00068039:0006 # Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 4r); this page is its left half. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068039&page=6 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068039/jpgs/default/00000006.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 73, 2026-08-27T15:28:38Z — 60 lines, status machine # Lines: 60 recognised, mean confidence 0.97 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. spectanda sit on superficies H gibba, sed linea gibba, seu in plano enim non descriptibilis. Cum vero superficies sibbea super superficie gibba provolvenda describenda est, magna est varietas, et designanda est ei via cum vartis modis possit evagari. Sed haec mox consideranda accuratius, nunc delineis tantum planis agamus. Et a provolutione simplici de qua aactenis veniamus ad compositam. Ea est duplex una cum punctum describens seunt distantiam a puncto contactus, nisi quam ipsa provolutione mutat; aaltera cum punctum ipsum describens interim praeter provolutionem motum habet peculiarem. Priori modo tangens carvae despriptae est perpendicularis ad rectam quae puncti locum desdescribentis locum, et contactum fungit posteriori modo, tangens est in diagonali parallelogamimi, quo cujus latera sunt va progressus e duorum mot lineae progressionis duorum motuum. quia prior modus simplicior Tunc praemittamurs Considerandum ergo, quomodo institui possit variatio. Hoc fieri itaque potest si curva provoluta nter vel besis inter provolvendum inflectatur seu in aliam curvam mutetur, ipso puncto describente intertum in plano non lucta mobili non mutato Explicabimus primum quochode eide mulatione curvae provolutae. Exempli causa ponarnus circulum provolutum durante provolutione continue contrahi in circulum minorem, vel expandi in majorem ut circulus A provolvatur a 1Hin E at in puncto trans formetur in contrahatur in circulum E, is provolvatur a 2Hadhda C in D at in 3H contrahatur in circulum E. continnatu provolutione contrahendus in circulum F. Planum vero contrnctione circuli non movebitur. Sed tantum provo lntione, et punctum in plano fixum G. describet curvar GG. a Recta autem HG ut 1H,G 2HZG, nihilo secius erit ad curvam GG perpendicularis considerando circulos ut polysgona et ponendo 1HEH, intervalla infinite parva, res namfesta est. perinde autem est ac si curva provoluta esset una, 1H (EH) (3 H) composita ex portionibus diversorum circuloum, nempe ex 1H (EH) areu circuli A, et EH) (3H) arcu circuli E, et ita porro. Fodem modo durante motu basis seu linea substrat, mutata intelligi potest. Item utraque simul. si basis et provolata coincidant, vel eodem modo flectantur tunc linea trochoides sou descripta determinari potest Algebraice modo ipsae lineo descriptices sint algebericae. Hyi repetantur, quae ixuuus de modo sol scheda praeceedente, item de solutione problema dioptriccrum Idem est si cognita earum proportio ut si circulus super circulo provolvatu trochoides hoc modo descripta est ge algebraica Deniendum jam ad motumm compositiones; ut scilicet praeter motum provorutionis alius praeterea puncto describenti tribeatur, vel per se super line describente vel quod sis ipsi lineae describenti rectae commune. A posterion incipiamus: scilicet ponamus provolatione circuli B propelli punctum A, ex lintam ACD, eamque esse in haerere se plno B, ex simul cum eo moveri, perinde ac si clnvo effixa esset penno, puncto seuper eamque interim moveri sirca centium A. punctum C vero esse affiz ipsi plano et cum eo moveri ovolvendo, simul tamen et moveri circa centrum f cul eut puncto recta AC itaut seuper angulus CAEfiat datus. Sed revem jam video eo caso curram etu ejus provolutionem esse imubilem, suffiet quia inciditur in angulum contingentiae, et sufficit incedere punctum A per recta (et simul recta AC movericirca uteml perpendicntaris c sit semper datus