# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068112:0005 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068112:0005?run=73 # Title: Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 8, 18 # Folio 3r, page id 00068112:0005 # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068112&page=5 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068112/jpgs/default/00000005.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 73, 2026-08-27T15:28:38Z — 127 lines, status machine # Lines: 127 recognised, mean confidence 0.82 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. scheda rda Auaty seos Tetagoristicae pars 11I. prima erif 25. Octobus. Ida eus 0ctobi U cenrobagae D in est quod ob servav. dato curdae ABC vel currilinei figurae cumitineae DABCE momcnto ex duabus rectis inter se parallelis ut FF GF, LH; ite (vel MN. 18) haberi aream figurae, quaenam duo momentas different interse cylindro figurae cuuus altitudo distantia parallelarum. Him si qua Hoc verum est in omnibus progressionibus, sive Numericis sive linearibus. Id est etramsi n non adhibeantur figuaae curvilineae sed polygona ordinata Id est tamessi differentiae inter terminos non 5Z sit numerus qordinalis X. erit sunt infunte parvae. Sit quaeliber quantitas bomn. Z B + omn ZX A omn Z2++ b. idque per se pater. ex solo culcula Hujus regulae invemuntur summae terminorum progressionis Arichmelicase replicato recipio cae. Sed si mndius non sit momentum quae ratui in plano ex rectae in in eodem plano sitae non axi perpe Et hae. multiplicatio locum _hitet, cum quaeritur nomentum ordinatarum exrecta ax en perpendiculadi. Sed si quaeratur mumentum gene ex alia recta, regula generalis haeo est. ex dimidii tgrantitalum quarum summae momentum quaeritur, singularum eutris gravitatis ducatur recta perpendicularis ad rectam (planum isolido. ar librationis. Harum smma in ipsas datas ductarum suma summa rectangulorum sub distantius sive perpenduataribus et quantitatibus aequabitur momento ex recta data. Uende si sit recta a aequitibui adfi eadem statim sequitur momentum figiriae ex axe, aequari summae quadratorum dimidiatorum. Et cum axi paralleta est, ab eodifferre data quantitate. sed sumamus aliam rectam in circulo exempli causa de differentrates. 2. si quadran ABCd. vertex B. centrum D. delm alia recta E. ita scicicet, ut data sit DF porpendicularis notandu calculo ta nuhi rudi cognito et satis tapbem qua et FE quo diameter cioccurrit, adeoque et DC. sit ordinata circuli HB. cujus dimidum punctum L. ducatur LM perpemdccularis ad FE. patet vta EFD. et EMN F e puncto interscorioris ML. (D) er com_ milia Ergo et LHIN esse snctia. sit AH AD BX. erit HL B Y Y a = x jam ol trianguea similia s Ergo De EN DE( C) - HD (X) = NH (1 NL i NH + HL d y + V tum adscop adeoque MNB EF, 2 C x- sin ML ds saerf 2 Yt B d. ego au a X 3d r FEBf E y. I. ErgoEa e - x - 2V N 3 S + Y. crhet e Er VL Jam sine Mas VH, EN ve s e = x - 37. et ML, MN d - X 37. + Y (4 , 1. (es S. 4 a Afod ce xF + dis- d- X- Y0F c4 Sit+ ra ere X des - x + Fy. qui calulus culliber curvae communis est sumta semper X. pro abscissa, et y pro ordinara Ya+ Rectangulum ergo sub ML et HBFy) sive bmomentum cujusque ordinatae ex recta EF ponderatae t sive coaerit drs 24 y - Xy + F2. Unde patet ad habendum cure momen Sdf Ergo ex omn. cd. habebuntur ex datis omn. y. omn XV. et omna V vel etiam si ex his quatuor dentur tres dabitur quartum. Jam omne Xy. aequantur momento ex vertice. Omn. y. aequantur momento figurae ex axe. Ergo datis tribusfigurae momentis, et duabus scilicet ectis inter se perpendi- cularibus, et tertia qualibet. Datur ejus arca. Sed hic catentus tamen minus Therrema minus generale (A quam alter ub prius in prima hujus schediasmatis pasina, ubi nihil refert quis sit angulus rctarum modo dentur tria momenta. Intelliiitur audem semper, in eodem plano. (Hoc interim thiorema sufficit ad curvam Hyperbolae primariae. d si f sit infinita sensi FE et ED. parallelae, fiet dy + H va. Notandum diversis calculis, aream f quantitalis pl plau osi cujus centrum gravitatis (etsi B. non ipsa tota) in plano eoto positum est invemti, ex datis hibus mo- quod dudum constat. mentis ex tribus ejusdem plani rectis. inveniri. Unde videndum an non comparati inter se eventus Quiddam novam praebeant vel ideo quoniam duou curra. si non figurae sed cuvae omnium BP, PC er. nonenta quaerantur a punctis B, P. CH. tantum ad rentam dimettendae perpem dicilares sive ordinatae. Peihil enim refert ex extremo an medio ipsius Bp. v. g. duanitur, differentis enim infinite parvae inter duns ejus modi perpendiculares. Ergo curvae elementum appellando Z dsg aZ dxZ + 19Z monentum curvae exrecta EF, fiet: GeCavalerium, qatVincentium, oallisium +d+ C Gpegorium, Banorium extant non instatum ex calculo patent, ut B.g. superfeemex axe aequari summae superfia perpenduntares ad axem aequari superficici seu monunto curvae ex axe; patet calculo, s velorem sp nam instentes super perpendicularem aequari rectangulo ex curvae Elemento in ordinatam. Talia igitur Cheoremata non aestimo, quemadmodum ila quoque de applicationibus interceptarum in axq inter langentes et cdinatas ad bain Talia ergo Meoremata nihil novi po delgunt; ae insi calculi compendia praebent. At. de rncisione ncum theoremat rem detegit novam, quia spatium cujus quaeri lur dimensio aliter resolvit, nempe segmentdum non tantum in ordinata, sed in triangula. Centrobaruca etiam forte aliquid detegunt novum idem est si sit 2+ b et Z+ d poterit forte facilis methodus tradi, qua sine figuris calioto deducantur ex figiia quae ex ea pendent. Gegorii pheorema, de ducribus parabolarm suballemis aequalibus cytindio patet statim. ex calculo nam radius ciicu circuli ordinataus p +a -x. id est + a+X in a -X, eodem ran - v y. ergo y YV C in taa-v quae duo eodem redeant. Si eadem ordinatar pequandam quantitatem y multiplicetur, et posta per eandem Z = cognita aodo qua lis cylindio figurae: ut 02b Rγ, -ZV + by by. Hoc etsi per (e manifeste pateat in genere, applicationes sive constante b, erit diffeentia summarum prionctot tamen non semper manifestae, sirius, ae 4 id est X, X per fax +b fier X. et multiplicando pir autem pro aX ax - b Vax - b ifierit potest X + ex his duabus data 2 2 sax +b Ya X +b, aX - b Vax - b fiet: X2 D 1. muttiplcando Quoniam ax+b hyperbolae, itaque una D. et O. dabitur et altra supposita hyperbolae quadratura ax - (V XVax C = bxSaX rax +b 1. Novembi. 675 h N. ista ad curvam si applicentur,