# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068128:0008
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068128:0008?run=73
# Title: Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 9, 4
# Folio 4v, page id 00068128:0008
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 3r); this page is its left half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068128&page=8
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068128/jpgs/default/00000008.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 73, 2026-08-27T15:28:38Z — 92 lines, status machine
# Lines: 92 recognised, mean confidence 0.93
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

ad aliquid cujus diffusionem sile contiuu atam repetitio
replicationem dire, Ho in  adeoque substantiam
corporis quae actionem et resistentium agendi resit
potentiam involvit, et in mini ienet ut
existi massa corporea stit minimisue pus existit
existit, pt in inteeine praesupponi, rhujusque ex
diffusionem in extensione signisicari contineri. Unde
Sede aliquando luc lucem quoque novam acc
explicandae ea corporis animaeque unioni accendemus
mira qudm et summe utilia
Nunc vero ostendendum est, quom ado hinc 
pulha thesremata practica consequantur, ad dynamicem
pertinentia, id est scientiam quae crvirium praesertim
corporearum regulas tradit
sciendum est itur
dunem A eq passionemque ont
si recte nesumblnetu spontaneam esse substantio
ut  mpussent se ipsum spatium ) habere uliquid de
auVim quidem esse quiddam reale, si ol
Le Ensinati ment imaminatigni rationis, quemadmodum
et temans. Undo jam illud scgntur nin reolea
et spatium tampus et motum habere aliquid de Enterationis. Et
nec per se, sed quatenus divina attributa immensitatem sternitatem
eurationem tinvolvunt vera et realia esse. Hinc jam (at c vacuum
omum locum tempsus acuam non dari consequitur vacuum in loco
temporeque non dari, motum autem, quatens non nisi Guometricas
i vi sequestratum, seu quatenus in eo non nisi notiones
revera nihil aliud esse (quod fartesius de mutationem situs; adeoque motum ndum quoad oena in
Geometricae magnitudo, figura et horum variatio considerantus
in mero respectu consistere, quod etiam Cartesius agnovit,
translationem ex vicinia unius corporis in viciniam alterius
definivit. Sed ds in consequentiis deducendis oblitus est
suae definitionis, regulasque motuum constituit, quasi reale quiddam essat et esset motus et
absolatum. Sic igitur habendum est, si corpora  quotcum
sint in moto, ex phaenomenis non posse erri in quo eorum sit smot bsolutus determinatus
motus vel quies, sed cuilibet ex iis assumto posse atibui quiete
ut tamen eadem phaenomena prodeant. Hinc consequitur (quod Cart scus non animadvertit.
etsi hanc aequiralentiam Hypothesium nec per corporum
inter se concursus matari, adeoque tales motuum regulas esse
ssiunandas, ut aeq natura motus re spectiva maneat salva, nec exeventa post cocursum
est derinnri divinari possit per phaenomena, ubi tievit fuem ques ante concursumfuerit quies
aut determinatis motus absolutus. Ue Unde int bit  Unde minime quadrat
Cartesii regula , qua vult corpus quie scens ab alio minore
nullo modo loco pelli posse. aliaque id genus quibus nihil est a verieate alienins
o poro unteroit sequitur etiam exnatura motus
respectiva eandem esse corporum actionem in se invicem
seu percussionem, modo eadem celeritate sibi appro pinquent
((id est manente eadem apparentia seu hyteti prae in phaenomenis datis
a quaecunque sit denum sit vera hypothesis, seu curcunque
deluum vere ascretamus motum aut quietem, itaue sine oeandem prodin
spect
in laride Eude sci Atque hoc est quod experimur reundemnes me nos
dilorem seusu sive in laqui lapitem ies quiescentem
interir ita loquiigur pront res posturat, ad apriorem
ex filo si placet suspensum incurrat manquestra sive eadem ceseritate
phaenompnorum explicationum, prorsus
in manum  quiescentem incurrat lapis.
Ex nostra quoque  corporis viriumque natione hc minabile
nascitur, ut omnis corporum passio sit spantanea, pss
sestant arinria seu sitatur a vi interna. Passionem autem
intelligo eam qu propriam, quae serant est  ex pau
ex percussiene nascitur, sequae eadem manet quaecunque
demum assumatur hypothesis se quancumque demum
seu uicunque demum absolutam qui etem motumve
 Ex nostris quoque corporis viriumque
notionibus id nascitur ut oi quod in subst
fit, sponte ieri intelligi possit. Cui connexumt
quem admodum in
ut mlitsi ut nulla mutatio fiat per saltum. Ilava
quo poscto sequitur  Atomos dari non posse. cuius consequentiae
vis ut intllinatur capiatur, ponamus corpora A et B concurrere
fig. 3. et 1A venire in 2s, itemque 1B in 2B, er ita concurrentia
in +A2B, reflecti, 2A in 3A, et ∞ ZB in 3B. si sitan F ingatur autem esse atomos id est corpora sumnae
cura adeoque iaflexibilia, patet fieri mutationem per sultum potus num seu momentaneam, motus enim directus in ipso
momento concursus fit retrogradus nisi post concursum, quiescere id est vim amittere ponamus, qua praetes quam
quod aliunde absurda F sterum mutationem per saltum, moment anem scilicet a mota aed quitem nectamem
per intermedios gradus transitum contineret. Hinc jam necesse est, nulla talia corpo Hum jam
itaqu scteudum e
+ quod e tnditur s t teu
substantiarum creatarum.
=aut ercamine dem
seu resultantibus v
i in sphaeric
theorica planetarum (operni Hypo
Resi uti dedemus. Ut jam lites illae
tanto conatu agitatae (quibus etiam Theolom
 impliiti fuere implicati) prorsus
evanescant,
Etsi enim vis aliquid reale
absolusum sit, motus tamem
ad classem pertiuet
motum primi mobilis adhibemus, cana