# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068131:0021
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068131:0021?run=73
# Title: Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 9, 7
# Folio 20r, page id 00068131:0021
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 19v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068131&page=21
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068131/jpgs/default/00000021.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 73, 2026-08-27T15:28:38Z — 93 lines, status machine
# Lines: 93 recognised, mean confidence 0.91
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

quandoquidem magna illa tenuitate non obstante tantundem
Elasticae tennitatis e habet quanquam haec fictio non sit a
rebus admodum alieua, cum videamus quantam vim Elasticam
aer habeat, cujus tanta est tennitas, tantillumque adeo pordus.
He pesitis Et vero licet ipsum aerem, assumere in usum
utile ratigeinationi videat
nostrum, oplste imo si opus sit fingere alium aerem multo communi
teriionem leviorem sed a tantae tamen faslicitatis, ut eadem
vi opus sit ad ipsum intra dimidium spatium prioris loci comprimendum
qua opus est ad tantundem comprimendum aerem communem.
His positis ad ratiocinationem
globus A ut 4 celeritate ut  globs a corpus A LMN iimpetu
A
adgicum
suo veniens ingrediatur  pro parte sui. MN cylindrum
cavum aere plenum peR apertum in P, clausum in  exactequ
vade
ad embali instar cilus perfecte tornati, eum ita claudat
act
in Beuque ei ejusque aditum ad instar embili perfecte
tornati cita obstruat, ut nullus aer egredi possit, ac proinde
edie
comprimatur aer ex spatio PZR, inspatium ZR; eoque facto
vis impebus omnis corporis LMN ob resistentiam aeris sit
consumtus, adeoque tota vis quae in globus corpore A fuerat
sit translata in vim elasticam aeris  QR. Ia pas His factis
fingamus obstaculum aliquod, _ impediens ne aer compressus se iterum
restituat, embolumque ejiciat. Deinde ponamus partem LM, quae tres
quartas totius constituat, ab externo aliquo corpore forte praetereunte
absciudi, eq atque aliorrum transferri, restareque pro embolo, solam quartam partem NM seus
quartam partem NM. Nuht Tublat Et nunc sublato staculo
restituat sese eadem opera obice restituat sese aer e
compressus ZR, embolumque ejiciat. quo ubi ergo embo
qui ubi extra tubum erit expulsum totam propemodum potentiam
habebit quam habeit aer compressus, nam aer compressus ubi
ex stato compressionis _gR, ad statum naturalem seu ordinarium
PqR redierit, nullam amplius retinebit potentiam, cumque eam
transtulerit nisi paux illum aliquid quod scilicet consti consistet in
impetu e concepto per motum restitutionis. Eam autem
totam transtucit Egit autem in solum corpus B, itaque huic totam
suam potentiam communicavit, paillo  pauculo illo excepto.
jam tota potentia aeris cadent compressi eadem fuit cum tota
potentia corporis A. itaque tota potentia corporis A ans
seu LMN, translata est, (pauxillo excepto) in corpus B seu mN,
quod tantum quartam ejus partem constituit, et poterat constituere
multo minorem. Quod faciendum proponebatur. Id autem
quod excepimus, pauxillum esse sic ostenditur. e ponamus
corpus M N termillies aere tPR gravius esse, patet
cum ergo celeri celeritas autem ejus quam in restitutione concepit,
non est major celeritate ipsius corporis B imo multo est minor
in summa, si praesertim mediam celeritatem toti aeri tribuamus
cujus partes aliae aliis sunt celeriores, quae autem celerrima, est ipsa scilicet
 ea scilicet quae est in P, ipsi demum celerisati corporis B est aequalis
sed ponamus esse esse sed ponamus esse aequalem, perinde ac
smento
patet potentiam quam sibi refinuit aer, esse tansum e
ide nobis
in
esse, ac si tota potentia ipsius A. 4 librarum, translata esset in B
librae unius. Sed si vellemus corpus B, multo adhuc esse minuste
Mihilominus tetu
possemus etiam fingere Elastrum multo subtilius, sed tam
jus firmitatis. posse
riore
tamen ejusdem
is
uc
finge
sit B esse gravitatis specificae tanto majoris
sed etiam sed et licebit corpus B vr in partem sui totam suam
hoc postulato, fingendo Tors
vim transferre simili machinamento, atque ita mediate efficiemus ut ipsitotamsiamvim satic circit
dato dut tota vis corporis dati quanticunque in datum
quanbu um ae  tot
 atiriadtut
pa
NmA
P
+
(quoniam
ita patet
aerem corpuse
hoc aere ter
PQR, termil
lies gravius
esse supposuum
iotam ciniter unoe duo autem
jil
corpora aequa
lis peleritatis
potentias habe
in ratione
molium