# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068159:0008
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068159:0008?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 10, 6
# Folio 4v, page id 00068159:0008
# Scan: The same scan as fol. 3r (00068159:0005), where its text is given.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068159&page=8
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068159/jpgs/default/00000008.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 69 lines, status machine
# Lines: 69 recognised, mean confidence 0.96
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

Summa Hy potheteas Physicae Novae
6) Cum intelligam nonnullos viros doctos desiderasse, ut
quae in publicato muper schediasmate, ob multitudinem rerum
quas brevi paucis paginis complecte conabar, dicta erant
concisius et confusius, ordinato quodam compendio exhiberem,
morem eis gerendum censui; praesertim cujus Ht intelligam didicerim
caudia
Hypothesi meae v ingemosos quosdam non tantum philoso-
phos, sed et mechanicos et chemicos, imo medicos quoque mire
favere; et spes sit, si clarius paulo popularisqu exponatur,
ac plures probaturos.
(2.) Ac nune quidem de Legibus Motus nihil dicam, neque enim
tam Mathematicis nunc, apud quos omnia suo tempore ad vi.
vum resecanda sunt, quam Chilosophis Experimentalibus scribo.
Tantum obiter dicam, provexisse me Theoremata quaedam
ex eo tempore longius, ac demonstrasse corpus quiescens
esse nullum (quod antetrac docueram tantum consistentia
et resistentia carere) nec a spatio vacuo differre;
deinde: quicquid circulariter movetur conari per tan
tentem, de quo hactenus dubitare cogebar, quodque a Carte.
Sio sine demonstratione assumtum, merito queritur inge.
niosus Nulandius, est enim non Cartesiana tantum, sed
et pl Mechanicae philosophiae omnis axioma latissime
patens, sine quo aegerrime tum optica tum staticae.
phaenomena poterunt explicari. Sed ad rem prae.
sentem veniendum est.
(3) Phaenomenorum quoque coelestium explicationem haec loo
praetermitto, tum quia ut dixi Medicis Chymicis et Mechanicis
scribo, quibus parum affert haec cognitio quamdiu de Astrologia
judiciaria nihil certioris quam nunct constituetur; tum quia
et de me fateor, et de aliis video, nondum satis constare
nobis de hoc Horologio Mundi, Neque enim su quantum
perfecta Hypothesis requirit. Neque enim illa Hypothesis
per fecta est, quae assumtis certis quibab sulam siderum
distantiis, et orbibus et celeritatibus, explicat phaeno
mena; sed opus est ut ipsarummet distantiarum et
celeritatum et orbium inclinatorum ratio reddatur. Quod
hactenus nemo potuit. Fateor ob servatum esse planetas
taulo esse majores, quanto magis distate à sole,
item quanto magis distant planetas a sole distan.
tiores longiore tempore circum ferri ad absolvendum
orbem suum indigere? sed eas esse rationes magnitudinum
quae sunt distantiarum nemo asserere dusus est; et
ear esse ratio ita esse velocitatem ad velocitatem ut est
quae est distantia adalista a centro ad distantiam
seu orbis ade orbem, ita ac proinde omnium motiis
esse uniformes aequive loces, ingeniose quidlem cogitari
potest, sed experientiae refragatur. Quicunque autem
per sectam de rebus coelestibus Hypothesin conditurus est,
ed is ex motu solis seu cor et magnitudine Planetae
distantiam ejus a sole, et velocitatum variarum
qua tum circa totem
fetur rationem reddere debet.
Cstendetur
 me aliquando nihil magis consentantum de RorAmun
dici posse, quam totum spatium Globulis constare, quoum
iisque miinquam dissolvendis. Hac unica ratione ex panlis motibus iisque velocibus
certorum globorum fixorum perspatium hoc maximum certis
dicta tanto celerius motorum quanto minotes sunt,
de per universum variis distantiis dispositorum
piu
omnes motus nnnversi  derivari posse mpor
artea possertes a varis quons conspt cetes vel cistantes t t s larutein
non Mathematicis, sed
tad usum vitae
ostaque
Eclipticae, et propriorum
tuniversi
aequi