# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068159:0009 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068159:0009?run=74 # Title: Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 10, 6 # Folio 5r, page id 00068159:0009 # Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 6v); this page is its right half. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068159&page=9 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068159/jpgs/default/00000009.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 66 lines, status machine # Lines: 66 recognised, mean confidence 0.97 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. Summa Hypotheseos Physuae Novae: (1) Cum intelligam nonnullos Viros doctos deside. rasse, ut quae in publicato nuper sche diasmate, ob multitud inem rerum quas paucis paginis complecti conabar, dictaerant concisius et confutios; ordina- darim tius quodam Compenctio exhiberem, morem eis ge- tendum censui praesertim cum dulicerim Hypothesi meae ingeniosos oquosdam et candidos non tantum phi- losophos, sed et mechanicos et Chemicos, imo medicos quoque mire favere et particularibus corporum phae- nomenis applicare sibi serio proposuisse; et spes sit si distinctius clarius paulo papulariusque exponatur, plures probaturos (2) Ac nuncquidem de Legibus motus nihil dicam neque de Phaenomenorum coelestium rationibus, neque enim tam mathematicis nunc, apud quos omnia suotem- porc ad vivum resecanda sunt, quam Philosophis Experimemalibus snibere constitui circa experimenta versantibus scribere constitui, quos a suo per simi- litudines quasdam, et imposita rebus vocabula metaphorica philosophandi ritu optandum est ad clanas quasdam et mechanicas notiones traduci posse. Hos autem per coelectia siderum crminari anto Aium pluenomenorum gyros ducere, quae qualis sint in nos telluremque nostram efficaciae non constat, su sole Lunaque demtis, non constat, inutile foret. (3) De Telluri nostra philosophaturi duo sensibus mani- festa sumemus (1) Tellurem esse consistentem, id est corpus resistens innitenti. (2) caetera mundi corpora sensibilia in eam nnti per radios Lucis. Ex his dhaenomena naturae omnia deducemus. 1) Sequitur quidem ex consistentia Felluris ejus motus, ut a me alibi demonstratum est, sed noers consistentia Telluris contenti at possumus de motu silere , ut appareat non Tychonis minus quam Copernici sectatoreo, totam Hypothes in nostram probare posse fas esse. (5) Lucere dicimus corpora, quae efficiunt ut varietates in in distantium corporum superficiebus sentiamq ut ab eis patiamur (omnis enim possio sensus ab objecto passio est) erga ut im nos agant, ergo ut moxeontur sommiee aut certe instanti dato conentur. Omnis enim corporis actio est motus aut saltem nomenso dato conatus. Quare si quod lucet efficit, ut corpus, aliq nos cenetur, isque conatus in distans perfertur, necesse est aut id quod lucet conari peraliud intermedium in opacum atque inde in nos reflecti, aut sullem in medio auferre impedimentum, ut sunt autem eae varietates plurimae et subtilissinae, et tamen effic sentiuntur a bi nobis admodum exacte. Necesse est ergo ejus quod lucet actionem seu conatum quem momento dato materiae insensibili circumjacenti inter lucidum oculum et opacum fusae imprimit, tum incubtites per subtilissimas partes propagari tum ita regularem esse, ut a rectilineo nihil differat, quantum sentiri potest; ac denique ita vehemen- orga tem, ut prae aliis infinitis in sensus isrumenta ex omnibus partibus propagatis sentiatur. 6) Quomodo autem corpus aliquod materiae circu mjacenti nec resistenti conatum in orbem rectilineum imprimere possit, declararunt Philosophi exemplo rotae, quae non nisi citca sicn certium vyrata aspensat e aremilas resicit, et pmpositos Terrestus seu inituum finisve motus +(neque enimpisestum aliter in nos objectumque distans ageret) in orbem diffusum