# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068165:0067 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068165:0067?run=74 # Title: Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 10, 12 # Folio 34r, page id 00068165:0067 # Scan: The same scan as fol. 33v (00068165:0066), where its text is given. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068165&page=67 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068165/jpgs/default/00000067.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 195 lines, status machine # Lines: 195 recognised, mean confidence 0.80 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. ii un 3 pili exmmncman t oen n a e os umprsus vab i pmorruor roct. sugart an nio emonodbiu in im oi no mnus unavi que t b oltoruus pno tungentn upomer sagegh p i urise mo njus pun pesn ossu si nnn gareo irrunmc o usiu signecit smi u merus sravia in incil mpn i sid uo minn sumost miiis non im diggre n vit ed simeiur, qd sure du nctim mopigrocus an tum inta morponiae ongu erisis, cupso, oguni moynognvat in alngoe e lc mucer uis neho syvonsse unsom t us subi l et etipes cun suubisavus segre o on surr mgs aebnum punr imme osuo im ai es em aisnu pisesi chri cum naii maritur pr gadoeu t hossesn pinae ingest no mdur. de ansonm ninc 3 esvoge vengenpdi v. od su sat M penum o rpolge guidsorri iin orgoluun sestt mossar peome nnsu o ummimopum diguhissi uigilrisanne urs quanta autem sit motoris velocitas ex Hypothesi Cartesiana aestimasse Hugenium, ponendo gravitatem oriri dum materia quaedam subtilis circaterram tellurem ayrata vet a centro recedens alia corpora versus terram detrudat. Itaque experimento inquisisse, quanta vis centrifuge in parvicircuti to gravitati aequipolleat, atue in de collegisse materiam illam tanta velocitalte moveri debere, ut millies fere in una hora _ totum telluris ambilum percurrere possit Hinc jam noster Haec quidem pulchia sunt et quae noster de suo assuit adil vescio admiti po non aeque dr possunt. Putat scilicet hinc sese digna Hugenio collere posse nonnullas difficultates graves, quae n d doctis negotium facessiverunt. Nimirum Viri Clarissimi sturmius et Bernovllius consideratione dignum judicaverant, qui fieret quod gravia non potias ad oxem quam centrum detruderentur Hanc difficultatem noster cessare putat, si modo consideretur velocitatem materia aethereae gravitatem efficientis ajuso et elocitate ipsius Etturi aut aqualte epo oie incompaxabi gritellur ielis comparatione Eadem (si ipsi credimus) facilitate meo argumento satisfieri contia Cartescanos prolato infinita sit gnotoris gravium demp qi relocitas, eusdem impr tantundem temper aequalibus temporibus prouena si quae quaessen ut imorimi adeoque vires esse = ascensuum vel descensuum non ut spatia quemadmodum ego quidem existimaverim. postremo cum autor Novellarum ut tempora, Reipublico literariae eset veritus ae ipsa materia primi Elementi seis secundo vi centrifuga a sole recederes, atque ita dispergeretur sol, item ne materia telluris vortex telluris dispergeretur in vorticem solis, quippe majores longe circulos describentem, adeoque minore si centrifuga praecitum. Respondet introducendo quandam nester fingendo nescio quam partium congraitatem vel incongraitatem quae retineat alioquin anfugituras. Hactenus ille. Ad quae sequentia breviter repono ingravibus (1.) Galileeus non sapposuit tantum motum aequalibus rationibus et experimentis confirmare nisus est, nec certe temdie eam sentertim devenit temporibus aequaliter acceleratum, sed etiam (2) Hneni confandit noster demonstrationem veritatis plicuius, cum causae redditione per quandam Hypothesm, nec fortasse satis puem apparet, Hagenit in ea quam ille exhibet nec Hugenii consilium satis percepit. Cujus institulum (quantum assequilicet, ea quam poscimus latiocinatione non fuit demonstrare eam esse accelerationis graxium naturam, quam diximus sed posito (ex phaenomenis) tatem esse, explicare modum verisimilim quo possit oriri (3) absolutam autem hujus ventatis demonstrationem dabimus a priori in st s noster Cartesianam vocat, potios Repleriana est, et si a Cartesio manis exculta. Nam primus omnium Keplerus invenit gravitatis originem adumbrari posse, dum fluidum aliquod solidius de densum ex partibus solidioribus constans in gyrum actum et a centro recedere tentans minus dsolida minus solida innatantia ad centrum detrudit Hoc ejus cogitatione que madmodum et aliis pluribus in rem suam usus est Cartesius, autoreu (pro more s illandabili) dissimulans quemudmodum et ex carte Keplera paralipomenis in vitellionem sumsit explicationem aequalitatis anguli incidentio et reflesionis per compositionem duorum motuum. et a Snellio oidicit veram regulam refractionis (5) Non est opus ut Etsi recte assumatur incomparabiliter majorem esse velocitatem materiae gravitatem facientis, quam ipsorum apud nos gravium non tamen necessarium est ad explicundam gravitius aceleritem ejonsae causam ennim centrifagam ut celeritas motoris valde excedat ceteritalem uti noster existimare videtur for sin non perce satis Hugenii mente quod ut appareat; eansua stutum horitentatem aFV obus vitrens es propo exhemum sit plobus vitreue G torgissimumpalenum hydraro biterti vel ex alia mat pliquis ex in factus, go nec ab eo cotrodatur tubus hic cylindricuis rotetur alterum extremunT immotom Mercurius recedere conans a centro T, tendensque versus V inde pellet globum euimue coget tendere versus T sine ullo eensu; imo etsi tubus sit inferius quam V nomaul ad horisontem sit ipeici pochut, ut grobus in Hydrargut nihilominus vi circulationis, ffii poterit, u globus in Hydhaluquo alioqui nataturus descendat ub v versus. T aptissima gravita repraesentatione. His jam positis cum continue crestat celeritas san quam qua globus G rendit cmpli centrum T contraque quo propius licubi ut 4 veluti in 2G, ut tubi et centrum decrescat, revripotent fet ana. sit citcutantis endentis aequalis sit celentas lihilominus si lauta sit Tubi longitudo, ut purctum 2G adhuc luge absit a centroT, exeuplicausa multis ps miliaribus tum du tanc glabus tendens parro a 2G ad dG per aliquot centems paeus n. tunc globo tendente porro a 2G ad 3G ntervalli atpltinentium posium, non autititur notihalter u. tit cnt agnamicis nostris, nulla hypothesi adhibita, tantumq ul suumendo ex vulgaribus phaenomenis grave in loco attiore aut depressiore ponderatum ejusdem esse ponderis quod in A differentiis quae rotari folent altitudinum mnoribus unque quoad sensum indubitatine est. (4) Hypothesis quam n auliae candus AB. Causa cur vis ccolufuga nateria recedent, a centro atra pripus recedentia ad centra pellat distote t flieu eblet, quo siare indtur m o plobus possit amplis propelli e operculo tubi V_ repelletur orpuus 2G verpus T seu ad 3G in magni telludis mutua 61ZH )H6E, in his Actis ex Hypothesi Cartescana AB + utrinque clausum Eoco 1s)