# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068208:0130 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068208:0130?run=74 # Title: Leibniz-Handschriften zur Mathematik LH 35, 15, 6 # Folio 64v, page id 00068208:0130 # Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 65r); this page is its left half. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068208&page=130 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068208/jpgs/default/00000130.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 67 lines, status machine # Lines: 67 recognised, mean confidence 0.95 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. manifesta consideranti ratio est. Esto Polus Arcticus a. Antarcticus b. Acu magnetica cd. sub linea aequinoctiali posita. Mani cujus extremitas c. arcticum, d at d antarcticum polum respiciat. Manifestum est, cum aequalis sit conatus d. versus b. et c versus a. acum sub linea in aequilibrio, ac proinde horis onti paral- t varore lelam manere. At lis lineam inter e et a. vel fet a. seu sub par allelo contr. praevalebit utique polus propinguior a. ac proinde illucumagis declinabit naviacg Iem contraria ration est trans Lineam ratio est Idem experimento Terrellae magneticae confirmari et. seu globi Magnetis in rotu Globum tornati experimento confirmari potest, ubi acus eodem plane modo cui acs impositae eodem plane modo se disponit. Et scripsit mihi eliquando R. P. Kircherus, cui caetenis certe novissimis Patium societatis in omnes mundi plagas navigationibus plane extra dubium positam esse acus inclinatoriae veritatem, Quo posito ut ad certam Elevationis Poli noestigationem per magnetem universaliter sine ulta coeli observatione etiam in magnetis observationem pervenia. tur duplex inri via potest, altera Geometrica altera Mechanica, utraambaeque inter se et experimentis sunt consungendae. Quod Mechanicam attinet contruend Tornandus est globus ex magnete quantus optunque maximusque haberi potest, observandumque qua agulo quuus ongulis inclinetur. Credibile est similem fore inclinationem acue in tellure. Quod Vhais Geometricars altinet, est, ut progressum observemus inclinationis ciescentis deciescentisque observenus, ejusque in regulas redactae tabulam si fieri potest ad minuta usque computatam condamus Experimentis autem sumtis repertum est ipsum inclinationis incrementum non esse uniforme sed continue crescens. Hinc injecta mihi suspicio est, indinationis incrm inclinatione esse Sinubus proportionales naturam non non angulos, sed autatu Notavi enim Plerosque naturae aatione variantur non angulis sed sinubus, esse proportionales ita ictuum obliquorum quantitas, et corporis in plano inclinato descendentis gravitas est ad gravitatem autvim recta ferieritis aut descendentis, ut in reciproca ratione secantis anguli inclinationis ad radium Refractiones quoque non ab angulis sed simubus pendere, nunc apud plerosque confirmatur. Idem de pendulorum vibratimibus in conpesso estus d illustris vir, Robertus Moraus suspicatus est, etiam . ac proinde sublinea navie antibus qui scilicet variis maeandris ut eix lineam crebro secant, acum, ut a Lusitanis observatum est, perpetuo titubare observatione coelesti et universalemque ab omni aeris inguria independentem tangentibus, secantibus re