# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068281:0208 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068281:0208?run=74 # Title: Leibniz-Handschriften zur Theologie LH 1, 1, 4 # Folio 106v, page id 00068281:0208 # Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 107r); this page is its left half. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068281&page=208 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068281/jpgs/default/00000208.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 72 lines, status machine # Lines: 72 recognised, mean confidence 0.92 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. 68) Communis haec sententia int etiam reformalis. Nequid dicamdescholasticis casustis Aristotes ictis, plato a in dialogo Enthyesion. male dissensit pufendortum, qui alias adeo conter decetuat 183 Bauli a locus insignis et diffusus 7018 sa Thomasius vertates aelemas non quaerendas tadhum. Atheoq pt esse Geomeau, sed Geo mebra non po esse sine deo. Melasysica demonstrat principar pientialum Aristoteli eadem est (195) Baglius alibi flactunas, inclinans adem ic mod verisas i deo aa Maletrancus (187) B ayliu, in q dartisus mrgis verbis dessentit Carte siami culliditatem ermmus observant sententia eorum quiopecitcilus arbitrarias faciunt nescio quad contra stratonem utilitatem ((1180 Mato mundam sine imusa cognoscente situm putabat, hajus erroris vit aud causa Baglige naturas plasticas qudroorthi relicit, et cum lerico dispytat, et regans rem anficiosam prodirei posse a non intelligent nec praeformationem, amalium natura (18) Quodsi veritates lem, nec systema harmoniae praestabilitio mini concedit aeternae non dependeant a voluntate, quae tan veretur, nequis mindum quoque necessibale seu sine volaptate orbum patet. Sed facilis responsio est, in veritatibus aetemes tam regularita quam irgularia contnere praeterea ipsas vertates aeternas non subssterenis per Mentem (190 flia objectro contra ventate, per se necessaria, geumfore fato subjectum verda Bay li 23 Resparsco facilis hoc fatum ipsam dei Mentem sagientiam, bonitatem esse. Absurdum (192) lctatur Deum divinam Mentem ex infinitis adeis statim in eam feni, quae apta est. sed omnis idea dei distincta, omnis idea distincta velle liberate voluntatem a ratione apta est mens divina non temporis mora ratiocinatur, sed momento consequentias omnes penerat 1193) Mirum esse qui proba dubitent deum regules sapientiae sequi suit tamen aiqui cm sapientiam ei concedunt, et tamen non nisi pro parte ab ego eo sapienter agi arbitrantur. Hisunt qui optimum cb. eo fieri negant Envistisons (astera regis de emendanda mindistunctura (197) Tales qui negant deum putint dum melius aque pohuisse sed minus bonum habet rationem mal,. Et si ad experientiam provocunt ex ro parte de toto judicant Non omnia pronobis solis faecta, sunt tamen et nobis facta, serlicet quod solum sustema ptolemai nosset (195) objectio quod qualibet creatura alia perfectior. A sed non universo sen earum aggregato nfinit cum et aeternitalem futurum complectatur, et creaturas actu infinias ob compossiti oremponfinui. infuntum nopegatu non est unum totum. Mandus non est substantia, non animal, nec aminam habet. Itaque nonaddeus non stMandus qiEniversumpossibile unum alio melius esse nequal: alioqui dens nullum ereasset, uti nes renset phaeram materialem, si nihil determinacetem diimcetrum sed siden decrevisset pucere ec rectam a quae se deteminat. puncio i rectam, si nihil alud deteminet, ducet perpendicutarem. nodrroisii objectoo, quod e sespontet crimium eam probare, sic enm res preul immulatile mo reris decpimmul creare lenrversum, quia simal decernal reace pstactam a usiste agtius ental male cum respondere dualistas niti libertale dei, trarasiona possibulius, andiceret non posset i unum principium bona et in ala produceres. Sed esed libertas dei non impedit praevalentiam ratibnus non sun optime constitulae dualistae, non considerant pilis, Ddeum posse produgere ale et minus bona inpetibus toto. Mndersum semper monabit sstema corporum e nnimarum, non dectum idem epti est optanum esse, et tale esse qualo boni et sapientis ptare possent aliterdens imperfectione peris sui cruciaretur sidine e rerumoritur subordinatio seu in aequalitas perfetionis necessilas il faciendi moratis est, simela Gysica esset, omnia possibilia producerentur 800) Acpossunt singulae sulctantiae perfectae esse, alias similes essus dii essent, orpora et anima tebuer produci. optima coordinatio possibilis figucatorum. subordinatio plautarum e animalium umbersum vidermus tute es Deus ubi aliquad decernere deccevit, conflictus est possibilium idealus. nisi den ex illis optimum et optimum esse, e quale optarent boni e sapientes si intelligedims Eligeres, sibi ipsi igratus foret, quod cujus adhacue quam reprebud ab aliis pesse. (202) Male dirvisius optimum mutari non posse. sed potest mutari species bonitatis, et si non mulato gradu. Sed parsus inter haec prversabona optiuus erit ordo. Totum optimum eritus et Tota series optima erit etsi parcuna seriei alteri aequalis. fieri etam potest, ut rerum perfectiocrescat in universo; si attiu 20 aestio an degnes pertectiores farere potuerit, difficu lis Baylio; sed peunde est ac si quaerat un deus perfecte sapiens perfecte bonus. mulatio terminorum ooscuritatem peperit. Objectiomes nullius mo- statum impossibile est menti. Olim Barius Malebranco favabatpostea Arnaldi amumentis motus est, credo quod (204) Matebranci hypothesis in de natura et gralia. de volimlalibus der generati. Hs denisequi essi quadam indesqeislum Bayius applaudit pyrrhonsuo ipsius patrocinarentur Moincula esse vitantales perticulares (205) Hincostendit Baylius unde prosperitus malorum 76. Mrea astmodotendum Bagluum hutasse. a sententia mullas esse voluntalei arite sin est ut 207) ipsa miracula ordinata, horumnaa, non sufficit voluntas e adsit modus explicanda cursum ordinarium ex creaturarum viaa. Secuudum fystema occasionatur uiracula ordinam forentu, 208) deus lges eligit max ime naales, simplicitas perumditas media eati sastus