# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068282:0040 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068282:0040?run=74 # Title: Leibniz-Handschriften zur Theologie LH 1, 2, 1 # Folio 20v, page id 00068282:0040 # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068282&page=40 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068282/jpgs/default/00000040.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 109 lines, status machine # Lines: 109 recognised, mean confidence 0.92 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. +0 quod veteres vocabant aVTITVKIaV, ex quo nascitur, ut corpora inter se concurrere, et a se invicem pati possint. Et quanquam ista moles seu quae tamrn vis et ipsa et ut in corpore majoris molis non penetrent se mutuo quasi eadem licet posita celeritate, major sit impetussive vis vicua essent, sed quae profecto ex sola extensione deduci non possunt. substantia Est etiam de natura corporis ut continue agat vibratione quadam agnat, aliaque corpora loco suo expellat repellat suumque ac suum locum tueatur; licet hoc in exignis partibus contingat, +Et ab hoc corporis et in majoribus notari non possi motu interno partium nascitur counexio, pront motus externis consentiente Cordinarius nullus est, ut esse quidam arbitior externis consentientes Haec antitys pia et hrasive moles, et hic agendi conatus seu vis motrix distinguunt e conptus sive actunlis resistentia et reactio, proficiscuntur a materia seu potentia patiendi vel resistendi prima sive moles, et hic motus sive resistentia, et a forma substantiali sive potentia secun prima agendi, quam alii actum primun docant agendi itaque Motes cum motpice vi hoc potentia ita tamen possunt enim coerceri et intendi ps h secundae potentiae primis manentibus; nam nihil prohibet quia DEus t eidem materiae augere molem possit antalysne aucta ne aucta quidem dimen sione augere molem seu densitatem possit, ut s quando scilicet eadem manente ejus celeritate majorem ei vim tribuit, ut videmus majorem esse percussionem a ferro quam a ligno ejusdem dimensionis, quod quanquam ex alia causa contingat naturaliter, quia scilicet in liguo plus fluidi heterogenei non simul moti interpersum est, nec proinde a tota materia subejus dimensione comprehensa ictus infligitur; reapse tamen um Deum tamen etium eadem revera manente maj materia et celeritate posse efficere ut major sit impetu sive percussio, adeoque ut corpora mole non in speciem tantum sed reapse mole sive densitate differant, con video quid prohibeat a ut sperifica differant non video quid prohibeat. Quodsi ergo vis pariscu resesten. Vim quoque celeritatis continuandae vi Conatum quoque continuandi motum seu potentiam motricem mutari posse, salva corporis substantia, etiam naturaliter, utique manifestam est. Habemus ergo duas qualitates absolutam absolutas sive accidentia realia, molem seu conatum resistendi, seu potentiam resistendi, et potentiam et conatum, seu potentiam agendi, quae qualitates sane non sunt modi substantiae corporee sed aliquid absolutum et reale ei superaddunt, ipsis enim mutatis realis mutatio confingit substantia manente. Et in universum necesse est, vel dari modaliter a substantia differant, vel nullam contingere (ut ea aident solent, quae relationes appellamus inter muliplices untatiomnes 3 vel accidentia realia sive absoluta, quae non tantum mutationem reatem sine muta vel omnem mutationem realem etiam esse essentialem, sive substantialem, quod mant unaatque eadae va e actmali cendelecheiaR, eague Itaque rei essentia consistit epri illa suastotentat primitiva, quae exigit quidem certas secunda madidoam facultat agoni pattendique quae facit, ut ipsa sit manepsue aliquandium eadem ensionibus qualitatis qualitatibus t haec essentia siest disi ut cum dimensionibus, nec, ab ipsis realiter distinquita sub diversis t etqutio unte per potentiam Dei absolutum diminsiones qualitates conservari non stati mutabilis cum qualitatibus a possunt sine ipsa, ut ipsa natumaliter sin nemadmodum autem pe nan materia potest sub ess corporis effentia manere potest sinc Regulariter autem quaecunque realiter distincta sunt, per potentiam DE absolutam possunt pranlias certosque actus, sed a natura separari, et quidem ita ut vel alteratirum subsistat si altero destructo at, vel utrumque sed separatim et quidem Natura sed aliis in locum substitutis nihil autem prohibet quin Deus substilutionem naturalem immutare vel etiam plane ipsa essentiae dimensiones qualitatesque tollit salva ossentia, idam substilutionem hanc intercipere et impedire possit modi ut essentia maneat dimensionibus et qualitatibus plane exuta; idem efficere potest ut eadem res item t diversas dimensiones, qualitatesque simul habeat denique re sive potentia ossentia sublata poterit sustentare 1 in his ulla dimensiones et qualitates, Neque necutum sive metaphysicam consequentiam resulta diserimine semel admisse, et existentia pariter atque uneo effenti substantiae et accidentium realium ratio est reali contradictio intelligi potest, cumaoiq consuetudo Dei, ordinane aut extrabidinane agere prnoa que facile ipsi Fnos molem volare possumus =cujus im subsantia enim cujus effect quibusdam exui potest alistus a Deo autem omnibus. Ita essentia ab rei consistit in eo quod facit ipsa sit eademe eaudem esse facit aut ilem accidens reale ad diversas substantias pertinea Cadit. Talis autem sunt que sine ulta mutatione reali um rounti per solam con sion concipe non nn ex itaquclabsolutis sustentum