# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068292:0008 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068292:0008?run=74 # Title: Leibniz-Handschriften zur Theologie LH 1, 3, 4 # Folio 4v, page id 00068292:0008 # Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 5r); this page is its left half. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068292&page=8 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068292/jpgs/default/00000008.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 103 lines, status machine # Lines: 103 recognised, mean confidence 0.95 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. tesi compositio, sine qua mentis natur (8. 9 Chitui vero videtur benignior in nes futsse plene intelligi non potest, agnita ab omni aevo caligine mersa, mine aegrel de quo videri potest elegans Lib. Fromondi liber, quem inscripsit Labus rinthum) mersaH nunc aegie ad lucem aspitetia Princeps Cartesiu admonuit quos quid simus, mentem scilicet seu Ens cogitans (: nam etsi eteres Plato– nicos in partem gloriae vocare velimus, a nul. ila tamen, quod sciam ante Cartesium animadver sum est, sieusum in brutis non esse, nisi appa- rentemue non magis, quam in horologio, spe culo aqua super igne quisi ad tormenta 8.7) Sed idem Cartesiusneque definivit quid sit cogitare, neque ideo quia omnis a definitione proficiscitui cemonstratio demonstravit ex cogitatione immortalitatem. Et. si enim recte dicat, Cegitare esse Cogitationem esse cum doctissimis sectatoribus Caubergio, belf husioque cogitationem esse coginuam sui conscientiam quandam actionum suarum, non ideo tamen definiisse censendus est, quia aeque obscurum est, quid sit conscientia quid scirc, quam quid cogitare. Quanquam enim curlibet s satis apud se de hoc hac notione constet, confusae tamen idegnisim distincte exponantur, quod fit definiendo, non possunt esse principia demenstrandi. visus est, non esse ur de distnncta alia demon- stratione laboretur tam cum Existentiae stam in quam quae cuisibet ex idea conscientia distrnctionis sui a corporera quae certe maxum est, orbi ostenderunt Similiter infignis saschalius ingenio sissimus Paschaliu i cogitationibus Post. ost humis negavit de hacune laborandum esse, habitutos enim nos ratiocmnatanes quasdam abstractas metaphysicas in fumum abituras nnhil solidi, nihil animos com moventis dbeses agnovit scilicet, tales esse quas hactenus habemus, quod certe nimis verum est. Sed de melioribus obtinendis quia nullas, opinor, invenerat, despera- vit; more magnorum ingeniorum ut non credant quicquid ipsos quaerentes fugit, inveniria quoquam posse. Ut nihul dicam de focinianis, aliisue quibus videtur animam aut verreri aut sal extinqui et cum corpore resuscitato recreari, aut certe per gratiam id est perpetuum miraculum providentia, quam ut non filum nobis reli- querit, cujus ductu ex fenebris eva di posset videre plenque lucem per rimas his cavernis quadam optra collegit in demonstrationem i n cat nec sitaiqu dinata quadem demonstrutione exposuerit funt quod sciam nemo. Theoremasialiqur geometrique necessitatem evidentissime etium Mechanicus videt, sed ntio scien- tiam suam demonstratione velut obsignare, et iaa indelebilem reddere hoc Geonetra tantum est et aliis quoque evi– dentem facere, hoc Geometiae tantum est. 59) Ingenio sessinus digb Ellustris digbaus in lit de anAnima magno opere suo de immortalitate anima, hoc mihi egregie praestitisse videtur, caetha omnia anaturae phaenomena praeter corgitationem explicari posse per ut figuram et motum corporum. Sed hic cum an de- monstrationem r ejus ventium est, de quo maximelaboratur, ut huc redit in summal eius argumentatio: non posse ex motu ex et figura exponi cogi- tationem, ergo anec mentem esse corpus. Recte sed hoc demonstrandum erafi exponi ex iis non posse sequitur go quia digbisus non potuit magua tanto ingeno tanta judicii soliditate prae- ditus non potuit infirma consequentia est. et nemine hactenus philosophorum cogita- tionem explicari potuisse per corporum motus figurasque; magnam fateor praesuntionem facit in corperalitatis, non demonstrationem demonstratio igiur digbaei, si resolvas, in summa moralis est, seu t conficit imimor talitatis non certituclinem, sed praesumtionem Quod tamcen magniejam tum ad homines pru- dentes commovendos momenti esse non nego. caeterae ejus ratiuocinationes dependent a natura cogitatirais male explicata, videtur enim egregio vir cogitate nos ipsarum rerum per formatitates de rebus ipsarum rerum escio quibus formalitatib, et reali- tatibus immissis in mentem Mentem esse quidda omnium essentiarum capax ut polypum coloruu Hanc ejus capacitatem sentiendo actuari. Chentem proinde esse quiddam, quod nec sit ut tempore nec in boo, quod e st facere paulo minus quam Deum. Sed hae Metashyticae Scholusticae reliquiae explicationis incapaces n platonicum quandam turgescentiam abet clareque pereptibilia squaerenti, sous possunt