# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068305:0001
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068305:0001?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Theologie LH 1, 3, 7 I (shelfmark LH 1, 3, 7i)
# Folio 1r, page id 00068305:0001
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 19v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068305&page=1
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068305/jpgs/default/00000001.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 107 lines, status machine
# Lines: 107 recognised, mean confidence 0.89
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

sola evitabilitas peccatum inexeusabile facit. Ita Arminius Ex. 85
initer Epistolas Ecclesiasticas in Batavis editas edit. 2. in sol.
Subest tamen
aliquid difficultatis, nam hinc videtur sequi quo magis est evitabile, hoc magis est
excusabile. Unde sequitur porro homines in vitio obduratos, et v peccandi
nabitu contracto minus peccare. Sed contra Ari stoteles, putat pejores esse in malo confir
matos; unde eos qui cum aliquo morsu, repugnantis animi peccant, nondum el vocat introsos
sed debiles incontinentes, dispositionem habentes ad malum, non habitum. Sequetur etiam minus
laudabiles esses qui virtutem sequantur eo minus laudabiles esse, majores ficere, progressus
in virtule aut in bono sunt magis confirmati. Unde c Deus et angeli ac beati cum sint
impeciabiles laudem no velpr non merebuntur. Allegat tamen Arminius loca simpturae
Rom. 1. et 2. jo7. 9, 415t 15, 22 scriptura inquit nullibi excusabilitatem pecca
toris in eo fundat, quod in Adamo potuit praestare id cujus praestandi jam impotens
est post lapsum. Itaque non sufficit si cum Augustino dicatur ex voluntario lapsu poepoena
gatiae sufficientisu ficacis dstinctione
invenit Angustinus, ut liberum arbitrium simul et praedessinationem pabilicet. At illa
lem vitiositatem et necessitatem insecutam.
nterisque prnostrorum non probatur, rejicientibus cgraam sufficiente. Mihi videtur necessaria
alioqui liberum arbitrium et justitia dei defendi non p. saepe mihi incidit, quod moves, quomodo sufficiem
sed hoc prolixioris est explicationis. Interim non dubito
agenentione bonum effici non
sine
dici possit, quae nunquam efficit quibus, sufficit
et inteni doni; si statuis
posse, et regenerationem electis facis prosoriam, necesse est ut graam sutticiente neges
Vorstius Ep. 89. quae est ad Timplerum defendit, non qui cquid in deo est, deus est, quia libera dei deereta
quin sit non tantum externae vocavis, sed
 post Ep. 15 adjecta est a Petro Barone ad Nic. Hemmingium scriptu
prima est Angustini posterior ather
in deo sunt quidem ab aeterno, sed tamen possunt non esse
Colvini, Beza: Deus decrevit certos homines eligeae, alios reprobare, quia sic ei placuit
umma trium sententiarum depraedestinatione
gloriam suam illustrar. Hinc de crevit, ut primus homo laberetur ante quam gignerei, et sic
omnis ho geaus humanum corrumperetur et condemnationi obnoxium fieret. Inde decrevit
media qua certi homines salvareritur nempe per christum, et gratiam fider
Altera sententia est Angustini posterior (+diabatur et paulo ante posteris ergo lapsus in alteulio)
No Deus de hominibus praesciits, ut
misericoreiter selectos per infallibilia media
etiam ipsique:
o
certia est patrum ante tugnstinum, 4. Angustini ante contravertias
Cohnii Heide lbergensis Zanchii, gellarmini
ineo
percreationem et lapsum futuri erant certos homines
cujus pelagio, it ex retractationibus apparet; phal. Melanchthonis, Nic. Hemingii in dania, Gellii
DEHs ques praescivit in phrisum credituros hos praedestinavit, quos praescivit
in vitam derigit aeternam
Dignum lectu mihi videtur colloquium familiare inter Franc. junium et jacobum
Arminium ab Arminio relatum in Epistolaad Cytentogardum, y feb. yque sed Ep. 22 et 23
ectum
neque domirtr
i
i
 
ipsa scripta
aat
sec
no
snecani in Fuisia.
fore contumaces reprobavit
explicare. Verissimum est DEuM omnia facere obsuam gloriam. Sed explicandum est, in quo
eetiu
maro,
 arum
consistat divina gloria. Nullum est decretum absolutum, seu nunquam deus quicquam decernit, nisi ob rationes
est possibile. Frustra sublapsarus
cure
le
inotrenu
ulo
 n ssii trimm sententiama
tuhusn
lapons i
praepalentes. Divina alipream eadem redit quaestio, cur Adamus DEus decre de peccato Adami, quae potest institur
Miti
ia est ut omnia agat tam perfecte et sapienter quam
de peccato finali alicujus damnati an Deus omnes vires Adamo dederit, quibus quae utiles erant ad non peccandum
An datis omnibus viribus quas deus dare poterat, potuerit Adamas ad huc peccare vel quas dare poterat ur pot
igitur Adam lapsus
si non dedit, quae causa fuerit quaedam refutandi quaedam negandi; si dedit, cur
Interim, probo quod ut
 reberst in lapset Adame
qui nec tamen d Illud non satis velle deum indicare videtur, hoc non satis posse-
explicata ratione lapsus Adami de reliquo consideratio corruptionis humanae universalis adhibeatur,
 statuendum est possibile quidem fuisse omnes homines salvari, et Adami lapsum prohiberi, sed
iclaesuona e natura
io
id non fuisse factum, quia id non erat up x infinias seriebts possibilium deus s
supientiae voluit eligere perfectissimam, ipsa autem natura possibilium, in intellecta huano repraesen
autem possiliioapatura ita  fert ut ea series possibitium, in qua continetur Adamum
hac judico ex eventu, eo ipso quia et etecta non est. Interim
in hac ipsa serie perfectissima electa continetur, ut erium qui non salvab non tagtum, ut etiam
qui non calvantur possint saluari si velint, sed etiam, ut habe aut auxilia voluntatis; non tamen
tam efficacia quam ii qui salvantur. Haec autem auxilia voluntatis non tantum consistunt in
tata ita Rerum
non sic perfectis sima,
motu interno, sed et in externis cogitat occasionibus. Quaestio est utrum  quidam reprobeti reprobe
 interna cum quibusdam electis,  ita sed tamen ob defectum
non labi
auxilioru externorum, vel etiam inst status interni accipientis non sint efficax. Id est queritur an
Quaestio etiam extra casum reprobationis et electionis formari etiampotest de
e
i alt auxilia exterme
regeneratione, alit obcuratione Ubum scilicet detur gratia per se efficax. Haec quaestio non potest
accipiant ead
rtu e tua uae id ur iiu ateii
an necessaria sit