# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068306:0001
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068306:0001?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Theologie LH 1, 3, 7 K (shelfmark LH 1, 3, 7k)
# Folio 1r, page id 00068306:0001
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 2v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068306&page=1
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068306/jpgs/default/00000001.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 51 lines, status machine
# Lines: 51 recognised, mean confidence 0.97
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

De controvertiis sacris
generalibus.
Controversia est hoc loco quaestio in aliquo judico agitata
Judicium est status rationibus certantium sub exitus spe
Opponitur Judicium Bello
Bellum est status per vim certantium
Nihil necesse est in definitione Belli addi spem exitus, quemadmoda
eam ad didimus in definitione Judicii. Nam ipsa natura certaminis
per vim talis est, ut plerumque sub finem ejus appareat quis
sit victor. At cum rationibus certatur, erque raro sub
certaminis finem apparet penes quem sit veritas aut victoria
Judicium ergo a Disputatione in eo differt, quod in judicio
sub certaminis initium spes est ad exitum perveniri posse;
at cum disputatio inchoatur sine judice sive norma verendum
est ne nihil agatur, sed idem qui ante fuit sit sub finem
disputationis rerum animorumque status.
quare disputationes ad exercitium utiles esse possunt
at cum serio, exitus certaminis quaeritur, ad judicium
aliquod confugere debemus.
Exitus certaminis est, cum post certamen res in eum
pervenit statum ut certari amplius e Facile non possit
s
Hic enim est Scopus certaminis serius ut tandem certaminum
esse
Exitus certaminis generalior est victoria, nam ad potest
Siat finis
certaminum, finis, nentro vincente. Quando scilicet ambo cecidere,
quando ambo superstites atque integri anceps certamen pace
deremere. quando nenter alterum convicit, quando apparet
inane fuisse certamen, controversiae scilicet statu non
in rebus aut sententiis, sed verbis posito, quibus semel
declaratis quaestio cessavit.
t ergo natura appareats illiuis, hominum statios
qui judicium appellatur resumta ejus definitione paulo
ante posita considerandum est, quinam sint illi qui certam
Certamien est experimentum virium eo animo utrinque
captum, ut appareat uter sit potentior
cum autem qui animo atque intelligentia praediti sunt nihil
frustra faciant, patet certantibus propositum esse aliquod
praemium certaminis sive Brabeum, sive hoc ipsa
victoris gloria sit, sive aliud quoddam lucrum cujus spe
apdor certantium animatur
Certari potest viribus ingenii aut corporis; imo et fortuna
Nam ille quoque qui fortunatior est censeri  potest potention
potens enim est, qui amicum habet potentem, nempe fortunam.
spes exitus consistit in tali certaminis natura ud
judicari possit expectari exitum debere. Itaque non hic de illa
spe loquor, quam sibi quisque fingere potest, sed quam res ipsa
suppeditat, sive de sperandi causa, quam Galli vocant apparem
perinde ac si dixissem judicium esse statum rationibus
certantium sub justa exitus spe.