# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068309:0008 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068309:0008?run=74 # Title: Leibniz-Handschriften zur Theologie LH 1, 3, 8 A (shelfmark LH 1, 3, 8a) # Folio 4v, page id 00068309:0008 # Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 5r); this page is its left half. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068309&page=8 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068309/jpgs/default/00000008.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 56 lines, status machine # Lines: 56 recognised, mean confidence 0.96 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. (. 30) amo doceri potest ipsam fidem tot pleiarunque christianorum in asss propo- sitionum non intellectarum approbatione ed minc constare, et constitisse semper. Ene enim si a Resrico quaeras, credatne Deum esse in- dignabitur tubitari; sed si quaeras, quid vocet Deum, mirabitur etiam hoc quaeri, ac tande fatebitur, se vix unquam curasse quid voce Dei intelligatur, satis habuisse propositionem istam recitare confuso quodam sensu sub verbis concepto, quo deum inconstanter modo ut virum sa grandem sapientem modo aliter est imaginatus. (8. 31) Sed quid dico de rusticis, doctissimi etiam philosophi et theologi, qui tam multa crepant, de Essentia, persona, natura suppo, sito, et inter Articulos fidei referunt, deum esse unum essentia, tinum in personis, plerique tamen haerent, aut haesere saltem aliquamdium, quid his vocibus intelligatur. Et tamen etiam dum de tensu horum vo- cabulorum dubitabant, tamen non fuissent passip si quis eos negasset unitatem es. sentiae ei trunitatem personarum credere. vulgus vero quod has formulas ad ad imi- tationem pastorum ex catctrismo recitat ninquam eo diligentiae pervenit, ut vel su- spicetur aliquid obscrivitatis sub his vocibus catere. Ita sendia tranquillitate satis habet verba e inculcata echris instar in gemi- nare, quam in vocabulorum sensus inquirendo studici curiosum videri. (5. 32) Concludo igitur: quicunque putt distinctu cognitionem significationis mysseriorum fidei ad salutem necessariam esse, ei demonstraturum vix mille simum quemque Christianorum, imo pee- eam unqua hittiisea habudisse. Et per osequens appreheusionem formulae, cum intellectus confusa de sensus ratiminaq tigne significationis ap cognitione, et difjunctivo quodam assensu seu pinione, sufsicere ad Salutem. Nam et qui fidem cum formidine oppositi consistere seu opinionem esse negant, in si veraces sunt, ten tent explicare qua ratione sic fedes recipiat magis et minus. Quod tamen ten crpere ean, constat testimo nio dristi (§. 33.) Hactenus de Textralibus Ratio. nates sunt vel meri vel mixti. Rationales meri sunt, qui Utrique quidem textum ad hibent, utrique rationem, et fatentur, quod necessaria consequentia ex textufluit rationis demonstrari potest, item quod textu interminis contuietur, esse verum, sed quando sensus textus est dubius, item quanalo ratio nihil certi determrinare potest ut in rebus facti, tunc et oritur pugna inter