# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068328:0024
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068328:0024?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Theologie LH 1, 4, 5
# Folio 12v, page id 00068328:0024
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 15r); this page is its left half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068328&page=24
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068328/jpgs/default/00000024.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 58 lines, status machine
# Lines: 58 recognised, mean confidence 0.97
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

Homo contemplans
Cap. 2. de Sirentus quae cadunt in hominem
et colensdeum secuntum dictamen lumins congeniti est Theologus
naturalis. Exscriptura S. et secundum leges est Theologus Christianus. antem plans
si verum motus et inde collinens operationes est Astronomus. Et ita
de caeteris scientiis. Quatenus cogitandi et ratiocinandi regulas didicit, est
Logicus Artificialis. Logica vero naturalis et usualis, hoc est neus cogitandi
potens et meditationibus assueta est optina, vid. Realis de vienna et Terici logica
Homo altifix et mechanicus quicunque illesit, est MMathematicus parbicularis
Metaphysica vix alud est, quam rexicon Terminorum et Axiomatum seneratum
Auenmatcam homo nescit, qua igrorat et definire non potest quid sit spiritus
dicere quod sit immatirialis, est dicere quid non sit Nec novimus, quam
quae in sensus incurrunt. Vid. clerici lb. 1. c.g. 5.5 itemque ejus pneumatieam
quae de Angelis et daemonibus in scriptura sacra et Historia numana tra-
duntur, sunt partim somnia, partim visiones seu appantiones partum
phantasrata, partim morbi, partim figmenta et illusiones. Supe ideae
hominis bonae pro angelis, malae pro daemonibus accipiuntur. fin gutso
grist hat i regiret, dae taufel hat ihus graeit und Hobb. Leocathan,
diabolus in Ethica nihil aliud est, quam
ertinalia in damnum proprium vel alicnum agendi, absque illecetris, carnis
lenici preumatologiam
vel mundi, vel gloriae vanae, quae est omnium ideatum seu cognitionum humanarum
Cap. 3. de Homne seipsum cognoscente quoad corpus et animam.
pessima, an Genlingii Eteicam
Himo nihil se praestantius novit corpus hominis est machina infinitis organis
et canalitus constans, quibus circum acti succi fermeotatit; functiones producunt
vita vel animque hominis consistit in legitura
fermentatione v. Craan de Hom. p. 241 sensut sunt motus ab objectis impris
vid. Craan de Homne2
tibrillis per membranas dispersorum ad cerebrum delatu. imaginatio est sensus
internus imagines a sensibus excitatas recipiens et menti repraesentar vide clersi
preumaticam. Memoria est contingatio Reminiscentia restauratio imaginum
spepetito motu parore. vid. Craan de homine Mens ost melior pars hominis
qua cogitat, constans cerebro et infinitis ejus organis modificatis afflaxu et
circulatione materiae subtilis modificatae organis cerebri, et impulsu idearum
sensuum objectorum, ud Append de anima Cogitare est actus mentis motae ad
nensiderationem idearum. Idea est est objectum immediatum mentis, seu sit umago seu
cogilatio praecedens, estque quasi marratio  historiae  mentalis. Estque omnis adventitia
nulla innata exemplo caevi et surdi nati, et hominis inter bestias educati, vid.
Eassendi dubia contra cartescum. Earum compositio ef dispunctio est judicium
plurcum enuntiationum compositio vel dispunctio est ratiocinatio. otu
cum homo moretume actas mentis, quo homo movetur ad sequendum bonum, et
fugiendum malum,  item ad profundius cogitundum vel in cogitatione licet
Haec omnit
imperfecta acquiescendum est voluntas vel Noloritas
inter se et a mente non realiter sed abstractione distinguuntr, vid. Geen
Affectus sunt motus animi cogita-
tioni supervenientes, voluntatem vel intendentes vel remittentes orti a
di dub. et obi. contra Cartes.
sangoine et bumoribus magis vel minus fermentatis, fluxu ac aucto vel
minuto, provarietate temperamantorum et ingerii, indicantar
magis varietatem subjecti quam objecti ut diversi ab eadem foemina diverse
afficiuntur quidam magis ab animo pradeunt ut ira, alii magis recipiuntur, ut metus
efectus bam laetitia conjuncti sunt naturiliter boni, cum tristitia naturaliter mali
illi augent potentiam ei dejiciunt. Sed naturaliter boni vel mali possunt pro diverso
homirus judieio fieri moraliter boni vel mali guadium ab successum sceleris est moraliter matum
poenitentia es ob peccatum moraliter bona. Infiniti sunt affectus, pro objectis, sed carinales
sunt: laetitia tristitia, cupiditas, aversatio