# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068377:0983
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068377:0983?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Theologie LH 1, 19
# Folio 495r, page id 00068377:0983
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068377&page=983
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068377/jpgs/default/00000983.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 59 lines, status machine
# Lines: 59 recognised, mean confidence 0.95
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

ul
ili
sia
Aliuo Excmplum.
Eudritur inter A. Catholicos et Potestantes, ita ad valotem vacramentorum regei ratur
intentio Ministri? Sub anathemate affirmativam prileipiunt Tridentini, quibus ab initio reformatione
usque ad haec tempota vellementer contradixere liotestantes. Ieo qualicunque judicio lis erit composita, si
termini explicentur probe et controvers ide status recte formetur. Dico ergo eum gecano
ontentionem Ministri circa vacramentum poste este triplicem 1. proferendi verba Institutioni
et faciendi actionem externam. Z. Ontentionem faciendi artionem externam sacramentum vel
saltem intentionem confusam faciendi in quod Ecclesia sive facit sive intendit. Hanc autem intentionem
Eerte docet Becanus unam esle Actuatem quando quis vachamentum conficiens eo tempore actu
cogitat de Sacramento conficiendo. Aliam Habitualem h. C. promptitudinem ad sacramentum
conficiendum crebris artibus comparatum, qualis et dormientibus inesle queat. Tertiam Virtualem
quando certualis intentio propter evagationem intellectus non ad est adsuit famer et in ejis virtate
fit operatio.
C3. Intentionem conferendi fructum sive eertum sacramenti, et concludit
Becanus inter nos et Romanenses non este comestionem de tertia intentionis specie, h. e. de interhons.
conterendi vnntum et effectum, sed de prinmi auabus, et ex his prasuppositis landatus despita recte
concludit.
1. Ad valorem sacramenti non sufficere intentionem habitualem nec ta. necestario requili
actualem, sed reqpili et minimum sufficere in Ministro intentionem virtualem, non solum faciendii
actum externum sed et faciendi acramentum aut saltem confuse faciendi id quod Ecclesia
facit aut Christas instiluit
Ad valorem Sacram eati non requiri exprestam intentionem confereadi fructum et affertum
facramenti. Enibus ita explicatis patet liten faisse non de ipsa re sed solum de vecabalo
ac Protestantes intentionem Ministri ad ratotem sabramentorum negantes oculum intendisce ad
intentionem conferendi pructum et effectum quam requiri, er doctrina Ddecani nobiscum negant
A. Catholici. Hos autem ad valoem facramentorum exhgentes Ministri intenti onem locutos euiss
de intentione si non semper actuati saltem vertuali feciendi artum externum sive faciendo id lostrod
in tali easu ecclessa facit. Luatem intentionem ad valirea sacramento lua repiri Potestantes
Ecclesid. Tonane utraque manu largiuntur.
Alind Exemplum.
Inderitur inter nos an duo sint, an ver septen novi Testanenti tacramenta. Dico liten este
de vecabalo sive varia sacramenti in genere definitione, si sacram entum est qudlibet res
sacra in honorem dei instituta ex mente B. Hugnstini jam non septem sed sexcenta forsptan fueruit
sacramenta. Si facramenti vocabulum adhuc aliquanto Arctius nondum tamen ut in sachamentio
Saptismi et Eucharistiae fieri consuevit srictistime sumatior, dabium non est, quin et quinque illa
reliqua, sacramenta recte appellentur. Sudtio igitur inter nos non est an quinque illa, que
binario sacram onto rum nostrorum namero adjecere e Catholici, sacranenta possint appellari
anis enim hoc neget pro diverso definieatium arbibro? Sed hoc quderitur an sint sacramenta
voce hac strictistime sumta, h. e an sint talia sacramenta, qualia sunt Baptismus et Eucharistia
vel uli clarius loquar an omnia illa qud ad Estentiam Bapti simi et Eucharistice requi tuntur
locum etiam habeant in Macramento Matrimoni, Oudines Extunt Unctionis et. Requiditur autem
tam ad Baptismum quam ad altaris Sacramentum 1. Verbun institationis h. C. ut tempore N. F
a Chricto)et inctitutum, 2. Derbum promistionis h. e ut habeat promistionem annext gratiae
justificantis. 3. Ut habeat symbolum sive Eementum externum. Duod sane Catholicorum
nemo dixerit requiri v. g. ad matrimonium utpote, quod non tempore primum N. T. Sed eum
mundo eoepit, nec prlerse a Christo secunda dovinitatis persona sed a deo estentialitea sumto
vocabulo est inctituta, sed nec elementum habet externum, multo minus promistionem annexam
gratie juctificantis.
Aliod Excuphum.
Cindertur inter partes An per iustificactionen peccata vere tollantur. Lii composit faclis est
si status qudstionis recte formetur et explicentur termini in hac, quidstione locum habentes
Apparesit enim in peceato aliquid este quod per justiprationem tllatur consentiantibus sathoici
Laod utu
id vero quod Protestantes hic porsum credere dicuntur cos ninime eredere
diitintius intelligatur sciendum est peccata este vel actualia vel Habitaalia, et in ututue
spertari duo materiale unum et alterum formale.