# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068383:0021
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068383:0021?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Jurisprudenz LH 2, 2, 5
# Folio 11r, page id 00068383:0021
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 10v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068383&page=21
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068383/jpgs/default/00000021.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 46 lines, status machine
# Lines: 46 recognised, mean confidence 0.95
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

tiae illustramentum. Sed omni earum medulla, exacte, lucide ordinate
Movo Codice comprehensa in usu quatidiano fruemur. ne aliaqui in tanta
vastitate atque confusione Romanarum legum, semper incerti et ab enumeratione
opinionum pendentes, huc illud fluiturmus.
sumendam.
Dixi partem Aovi Codicis ex Romanis Legibus partem ex jure hodie per
e
Germaniam
hurepam
ve
Cutopum ac saese per Germpnium recepto m, quo partio
vel facite
vetera diserte revocata, partim obliterata sunt. Hoc jus receptum tum ex
quatenus
novis Comitiorum constitutionibus constat (quae quantum ad jus priva
tis reddendum pertinent non sunt usque adeo multae) tum ex usu quodam
fori ac receptis duolum Tribunalium ac collegiorum cententiis. Sed hic
alter (post Romanarum Legum vitia supra explicata) se nobis fons aperit
obscuritatis quam in jure dicendo experinur: quamvis enim receptam
consuetudinem jus facere constet, illud tamen plerumque dubium est, quidsit
receptum. Praxis enim Germaniae et usus fori et communis opinio, quae
pulgo allegari solent,  a consuetudine non parum distant; et res
sunt vagae plerumque atque incerta; quae facilius refutantur quam proban
tur. Ad probandum enim indigent multorum concordibus testimoniis, 
sed paucorum contrariis asseverationibus infirmantur; semper enim plus crecli
tur in hujusmodi negotiis neganti quam affirmanti Ata fit ut nemo pro
pemodum sine Bibliotheca juris consultus esse possit quia sub consuetu
dinis recepta praetextures ad enumerationes opinionum autoritatesque
doctorum rediit; idq eo magis quod plurima legum Romanarum hodie
abrogata jactantur a quibusdam; quibus alii contrarii vel abrogationem
plane
eam
quos
negant vel certis limitibus circumscribunt, quae alii longius extendunt
De jure Scriptu
Hinc jam vastum mare controverfiarum: nam si desriptio jure litigatur
quid non scripto fiet ? quale magna pars hocierni est, ubi ne textus quidem
cum res a prari pendeat.
aliquis velut basis constitui potert. Sed nultum incerti sape juris
cargumentum manifestius, quam dissensus non privatorum tantum dato
rum sed et Judicium et Collegiorum in gravissimis et quotichianis quaestio
nibus; exempli gratia an dos anteriori expressae hypothecae praeferatur
ad homicidium dolosum ut nocant, sine animo occidendi commissum
capitale sit: Hafit ut non raro vita et facultates hominum pendeant
6. cuinam torum
velut ab alea jactu et multum intersit cui nam ram collegio acta