# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068404:0026
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068404:0026?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Jurisprudenz LH 2, 4, 3
# Folio 13v, page id 00068404:0026
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 14r); this page is its left half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068404&page=26
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068404/jpgs/default/00000026.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 78 lines, status machine
# Lines: 78 recognised, mean confidence 0.96
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

De Testamentis ordinandis
imus
estamentum est voluntuter alicunus patrisfamilias de
successore et his, ad quae vi successionis loblicatur
legis habenter
debitis solemnitalibus pronuntiatum 
de his Testancentis Gell. lib.)XV. C.
un estamenta sin Leges quaedam privatae
mirum non estca olim condisus calatis comitus
quasi autorae festatore et poputo jubente, ut
leges fiebant senatu autore populo jubente. Inde
introductum ut liceret testamenta facere in proxinctu
id est cum jam succinctiarma ad pugnandum sumerent
quae testamenta nullis egebant solennitatibus
enique aucto populo introductus est mos faciendi
testamenta per as et libraia, nam veteres
Phmani non aere signato sed appenso pro moneta
atebantur et quia contractus emtionis af venditio
nis barbaris hominibus erat notissimus, saepesolebant
ad hibere in actibus imaginariam venditionem
Adhibebatur libripens id est ro qui publice in hoc
contractu ut appenderet aes debitis ponderibus assumebatur
familiae emtor sui se eam emere fingebat dato
daere, ut mortuo vevenditore seu testatore posset
horedi tradire. Quinque testest quia quinqus erant
classes a Servio Tullio constitutae procipuorum livium
qui ad somitia vocabantur; in sexta classe
serant cives proletarii qui Comitus non intererant,
Ergo ex unquague classe unum sumebat testator
qui hie a et quinque testes isti totum populu
Maetor, omissis veleribus
greprae sentibant.
subtilitatibus connumerato quinque testibus libripen
bente et familiae cintore, septem testes, jussit
omne testamentum ratum esse eut septem testium
empore Impe
sigilla appensa essent
ratorum paulatiu introductum est ut jus civile et
praetorium eandem vim haberent praesertim post
ita
edictum perpetuum sub fadiiano conditum.
prodiit modus faciendi testamentum ex jure civili prae–
torio et constitutionibus principum descendens. cujus
primo ut testamentum fiat uno
nes actus extraneus et quidem non
dequisita sunt
aeressenius sinterponatur quia atus in nuncupativis
contextum
quidem, quia testator debet totam animi attentio
nem ad tanti momonti actum afferre, in nuncupa
tivis vero quia testtrba memoria turbari
potest interpositis alteni. Semmio ut tet testator
subscribat pariter ac septem testes. terta ut septem testes
acul apumant. quod est ex principum constitutio
nibus lectio adt teptem testes signacula apponant, quod
est ex jure praetorio quartum est ut testes praesentes
int (quod juri civili testator asclibit, quia mancipatio
illa vetus erat actus legitimus, qui non peragebatur nisi
inter praesentes. Et quia m omnis actus legi-
fimus uno contextum peragi debebat hinc patet
requisita primumet quartum ascribi juri civili, quin
fuit requisitum addidit jostincanus in l. iubemus 29.
C. de testam. ut nomen haeredis scribatur in testamento
nomine manu testatoris vel testium, sed hoc
velut mimis subtile reformavit ipse Novell. 119. c.9.
uaeritur an singuli testes seorsim suos annulos
habere debeant, quibus signent sed quia apui Romanos
Anaulis promiscre utebantur characteribus parum id referre
successio universalis vel ex ime naturae vel exjure
visum fuit
legitimo descendit Jus autem etigitimum vel a lege
pullica vel privata co oritur. Cex privata est
test assentum Novell. 22. C. 2.
An justum sit hominibus liberam testandi volunta tem relinqui
generaliter definiri non potest. Nam in quibus reipublilae
formis ulterest penes certas familias immobilia bona pervari
potestas testandi adimenda est aut restringenda quemadmod.
ei pure fendali restamentaria successo locum non habet