# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068404:0117 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068404:0117?run=74 # Title: Leibniz-Handschriften zur Jurisprudenz LH 2, 4, 3 # Folio 59r, page id 00068404:0117 # Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 60v); this page is its right half. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068404&page=117 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068404/jpgs/default/00000117.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 115 lines, status machine # Lines: 115 recognised, mean confidence 0.94 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. jus Lib. 1. tit V. Digest. de statu hominum In func, t est in distamus rectae rationis pertinent ad perfectionem societatis, spectanda consideran componitur ergo ex multis praeceptis circa varios vitae casus. In his praeceptis digerendis, ratio habetur vel facti vel juris. Facti, quando verbi gratia in unum colliguntur omnia juris dogmata circa molienes, curra cos qu certum quoddam factum, aut certan facti aliquid quod facti est, ex. gr. circa caecos, circa certum sa flumina, circa homicidia. Juris, quando colliguntur in unum omnes modi, queles aqudqs s omnia fucta, ex quibus cous unm idemque petitum for una eademque descendere potest postulatio exempli causa, ex quibus causis datur rei vindicatio vel quibus modis solvitur obligatio. Uterque modus suas habet utilitates, etcm conjungi quoque potest, compendii causa, nam quando ratio ex facto descendit et universale aliquid de facto pronuntiari potest, quod in juris ordinem sequenti saepe esset repetendum, utilius circa factum enuntiatur, ita regula juris, quod posthumus pro jam nato habetur quandocunque de commodo ejus quaeritur per omnes juris species postulationu e haeco varietates reguat, itaque annotanda est inter ea quae de his quae facti sunt universaliter ciria jas enuntiantur. Ea qutem quae facti sunt, sunt urcum stantiae actuum; Nempe Persavae, Res, tria esse dicuntur personae, res, et actus, eorumte circumstantiae praeter res espersonas reliquae personarum qualitates sunt vel naturales vel civiles. Qualitates et distinguunt homin partes n publico jure utuntur qualitates hominum, qui eos distinguunt circa totum e naturadet sunt )e usum juris privati, sunt dicuntur status hominum, unde summa hominum divisio est, quod sunt liberi vel servi liberi sunt jure naturae vrl potuus in optima civitate soie qui recta ratione uti possunt, servi qui ab aliis regendi sunt. Sed recepto ta jure, liberi sunt omnes, praeter his quibus adeulla est facultas faciendi juris communione utendi suo nomine. ita ut non nisi voluntate ejus in cujus patrimonio sunt vel aliis singularibus modis eam facultam obtinere possint. Et hi servi dicuntur Adjecimus autem hos limites, ut eos a filiis familias distingueremus, hi enim ipso jure mortuo pat eo in cujus potestate sunt fatultatem acquirunt juris communione utendi. Liberi quidem distin- quuntur in ingenuos et libertinos, sed non videtur ideo distirgui circa totum usum juris privati nam et libertini suo nomine juris communionem habent. Alioqui est et divisio hominum in masculos et foeminas huc Notandum est in despotico imperio, interesse Monarchae, ut cives non habeant servos abipsis salis perdentes, sed ut omnes pertineret. in qual ipsis sit p in sua polestate, sed ut omnes aeque sint sub Monarcha. Hinc natus est in legibus Romanis favor libentatis. Et hinc videmus Regem Galliae in regionibus quas nubc ad Rhenum sebi vendicat, homines proprios seu glebae adscriptos abolere. Jurc Gentium servi sunt qui vel a hostitus copti sunt, vel ex ancillis nati sunt hostes a nobis bello capti, vel ex ancillis nostris nati. Et mihi videtur hoc jure gentium prim non esse consuetudinarium, sed naturale; usque adeo ut arbitrer, idem hodieque locum habiturum, nisi consuetudine gentium Christianarum ei esset derogatum. Itaque mero jurc qui ame hostis meus, qui mihi extrema intentavit, et quem in potestatem redegi servus mens est; ita ut ab alio mihi adimi recte non possit, sed ipsum non habere jus vindicandi se in libertatem alia quaestro est non ideo dixerim, nisi fidem dederit quanquam etsi dederit, dubitari queat quousque illa porrigatur: si tamen cindelitas absit, putem manere debere. Jurm jure issitur Aseu ime congrui naturali mero servitus locum habet. sed jure naturalis aequitatis tollenda est ex levicausa premviatum et jine oateurali drido bllim tocum habel, jine aatumis cus vitaites in eeta Genraliter. Di status est conditio importam diversitatem juris privati Dignitas jurit publici Fomnea quae jure postulari vel fieri possunt, acos, ira Bactorius ad Ed xcd1a statum definit h.I. Quod sit conditio diversitatem juris importans. Ita mull erunt status, sed ut speciarius definiamus t prent ut ii utuntur dicamus: status eg conditio cet quis ex certa societat natulali habent ratione juris pri onti. Libertase facit aliquis partea societatis hominum universalis, civilat cictatis n alic ujqus populis V. Rocuani, Famis tatis naturalis iniulinae, nempe domesticae, plures autam locietates naturales non dantur, ergo nec plures status. itaque trea etiam capita homo haberi cousetur, pro socie tate scilicet naturat in qua esse censetur est, et amisso aliqua statu capite minutus dicitur. Accuratius tamen dceretur societatem amittere caput seu inembrum ut grex ex capitibus constar dicitur) quam hominem ipsum amittere eaput