# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068406:0038 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068406:0038?run=74 # Title: Leibniz-Handschriften zur Jurisprudenz LH 2, 5, 1 # Folio 19v, page id 00068406:0038 # Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 20r); this page is its left half. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068406&page=38 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068406/jpgs/default/00000038.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 84 lines, status machine # Lines: 84 recognised, mean confidence 0.94 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. quaeratur Logarithmus de 20 in Tabulis, inventus decuplicetur, habebitur Logarithmus decimae potentiae de 20. Huic logarithmo respondes in Tabulis quaesito respondens Numerus erit dicta decima potentia de 20 seu vator spraesens unitatis cercaseni un unit post decennium debitae nam Logarithmus enim valoris n post decennium debita, est decaplus seu decimas potentiae de Le est decuplus Logaritimi de x. Nimirum Log. de 30 est Log. de 20 demto Log. de 21. seu 1. 501030 - 1. 3. 2219 seu -0. 021189. cujus decuplum est - 0. 21189. seu 3. 78811 = 4. 00000. jam ipsig 3.75811 est Logarithmus cujus numerus cadit interea 6139 et 6140, et 400000 est log. de 10000. Ergo 3. 78811 - 4.00000 est logarithmus Numeri cadentis inter 6139 et 6140 seu paulo major quam 06139. 1000c caeteras enim minutias persequi ntalibis non est necesse . qui proinde erit praesens valor. unitatis post e decennium debitae hibentur neglectis usuris usurarum, neque enim augetur sors, sed tantum usura primiami per numerum annorum multiplicatae aequantur. interasurio; quod additum summae anticipatae, seu valori praesenti summae dilitae, debet aequari summae dilatae seu post tot annos debitae, verbi gratia ex 1000 primo anno capiuntur 50, secundo totidem, tertio ad huc totidem summa 150, quae addita ad 1000 facit 1150, ergo 1000 secundum hunc calculum minus exactum erit valor praesens de 1150 quae post triennium demum debentur. Generaliter sit pecunia cujus valor quaeritur praesens quaeritur 1. Numerus annorum sit a. ipse valor praesens seu summa quae nunc loco pecuniae hujus per anticipationem solvideberet, sit X Usura ex X unius anni erit de X seundi duorum, de X, trium 2 de X etc. generaliter ergo erit a de X, quae addita ipsi, X dabit X + a X aequate quantitatem aequalem summae dilatae 1. ergo 2 20 + a X est aequal. 1. et X aequal E larioris: Valor praesens Unitatis post aliquot annos delitae est fractio cujus numerator est numer quotam usurariam (vicesimam) exprimens (nempe 20) Nominator vero est idem numerus annim numero annorum auctus. Itaque valor unitatis post annum est debitae erit 2 post biennium 20 post triennium =, etc. Quinumeri procedunt progressione Harmonica post decennium erit 2 seu 0. 6666 cum secundum calculum exactiorem sit tantum 0. 6139. discrimen est 10528 seu paulo majus quam vigesima summae dilatae; in pancioribus annis est minus. Unde patet si creditor pecuniam futuram sibi secundum valorem praesentem anticipando solvi petat; calculo minus accurato plus eum accipere quam calculo accurt illo exactiore; dunde cum Anatocismus odio creditorum foenus exeraentium favoreque debi- torum prohibitus sit, sequitur dum quis eum qui praetextu Anatocismi vitandi calculum exactiorem, in quo surae usurarum seu fructus fructuum creditori detrahuntur, adhibere nolit, revera in Anatocismi potius speciem incider , et lucrandi animo se megotio alieno obtulerit, toc usuras h dum eas creditori concediF. idemque esse in eo quide nomine fructum acueptae rocuns quotannis debitas sive praesentis valoris preti totius pretis, retardari rei fructibus et fractuum fructibus plenissime fru eo et cujusq aunae praestationis quae totius preti, adeoque et cujusque praestationis annuae futurae, multo ante debebit, quam caedua erit.txempli causa de praesenti valore eorum mille statim dom debere incipit. Ergo de prae- senti valore eorum mille, quae post decennium solvet, quovis annorum praecedentium usuras debet. Ruas in stima valore praesenti perinde aestimare pe si demum sub finem decennii deberentur, manifeste est eas minoris aesti– mare quam revera sunt; et usurus has retardationem negligere, est detractis s. rejectis, dabitorique obaera penditor denti ademtis usuris usurarum, et contra fructibus fructuum rei, Emtori am possidenti gratis concessis, est quid aliud est quam in alium incidere Anafocismud non est vitare sed facere Ana- fotismum, dum usuras usurarum vel fractus fructuum perdit mier debitor obaeratus, qui de damno certat, vel quos ille suo periculo involvit, acquirit vero acquirit vero ille eto lucrandi animo in alienum negotium venit. Cum enim Usuras usurarum alterutri accrescere inani festum est hoc ipsum usurariae pravitati, ab eo commodum dilationis hissimulari obtineri, diffimularique fructus ei fructibus percipiendorum) qu cujus causa (dissimulato commodo delationis fructuumque ex odiusa est, non minust u cui merito leges favent. Unde intelligi ileas habet reliaqui, aut quando illi ejis vel in rationes venire, id est illi qui percipit, pencipere debuit, vel percipit relinqui, aut illu id const snctu eyligi, seu potius potest quando usumlsura cui non jure decedunt, ad judcori debeant prudentiae judicantis committendum esse, propt cuiusque favorabilior causa est, et is qui alienam rem vel pecuniam administrate mediam a summam diligentiam praestat. Nam hic ad fructus rursus utiliter elocandos versuramque faciendam obligatus iquum est intelligi potest. foenerato s debi sox cui peguniam suam credidit postulare, vel ideo qu foeneratorem ire coegit, turbato rerum suarum statu satis habet, felicem se putat si salvus esse possit in naufragio, tantum abest ut solutum animum est, quia is quem necessitas re liberasque manus habeat ad occasiones lucri captandas et fructus ex fructibus percipiendos. Undensuras usurarum ab eo exigi Leges merito noluere; ut creditor cum praeterea etiam interesse reipublicae videratur, non usuris in noluxum et ignaviam foeneratorum non ali. usuris continue in novum svemis transenntibus, neque debitorem silentio creditoris indormie ntem onere insensibiliter crescente opprimi sed potius vigitantia creditoris adii debiti incommodum mature sentire et vigitantia creditoris adigi, ut paulatim se exonerare conetur? Sed ut usuras creditor, non exigare quando caeduae sunt, sed debitori relinquere cogatur ne foeneratore quidem leges unt, tantum abest ut hoc loco id illi ei qui alium rem vel pecuniam axticipare patitur id ab initio, impori ossit cum eo nomine constituenda et ero s quanti tas im pon posit Itaque in nostra specie adeo cessant cause prouibisi Anatolisa ut Merco fammo potius in contrarium valere deprehendam obarati ebitoris hasta titulo eius quod interest ad exitum negotis