# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068450:0013
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068450:0013?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Medizin LH 3, 1, 5b
# Folio 7r, page id 00068450:0013
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 8v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068450&page=13
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068450/jpgs/default/00000013.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 30 lines, status machine
# Lines: 30 recognised, mean confidence 0.98
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

fieri vel
Inter princa Ratiocinationir principia est: Nihil lesse sine ratione: seu mullam
esse veritatem, cujus ab eo, qui perfecte intellixit, ratio reddi non possit; ut sci–
odo
licet appareat, quomodo ex veritatibus natura prioribus oriatur, si scic
ipsamet primitiva non sit, quales solae sunt identicae.
Hinc Consequens est, omnem rerum affectionem, omnem in rebui eventum
es ipsarum natura statuque posse derivari; ad speciatim, quicquid in mareria
evenit, ex praecedenti materiae statu, per leges mutationum oriri. Atque hoc est
quod volunt aut velle debent, qui dicunt, omnia in corporibus Mechanice
explicari posse.
fince, esse aliquem, qui in materia statuat, vim quandam attrahendi
primitivam seu aytor: is contra magnum hoc Ratiocinationis principium
peccabit. Fatebitur enim non posse explicari, ne quidem ab omnisciente,
quomodo fiat, ut materia aliam materiam, et hanc prae illa, attrahat. Et
revera ad miraculum tacite recurret; neque enim aliter hoc casu attractio
explicari poterit, quam statuendo, deum ipsum effirere, praeter rei naturam
peculiari providentia, ut materia, quae attrahi debet, ad alteram tendat.
Quodsi vero explicatio ex rec natura intelligibiliter petenda est, ex iis deri-
vabitur, quae in ea distincte concipiuntur, nempe in materia, ex sixura, et
motu, in ea existente; quo ipsa apparebit, attractionem manifestam nihil aliud
revera esse, quam impulsionem occultam.
A vero, etsi in materia omnia explicentur Mechanice, non tamen
omnia in ea explicabuntur materialiter, hoc est, per id, quod in cor-
poribus mere passivun est; seu per principia mere mathematica
Arithmetices nempe ed Geometriae. Atque hoc est, quod ostendi alicubi in
Dicrio Gallico, si meras leger mathematicas sequeremur, corpus quiescens,
quantum vis maxuum, non posse resistere moto, quantum vii parvo, sed
ejus incursu abreptum iri, aliaque multa, quae prorsui a phaenomenorum
veritate absunt.