# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068450:0033
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068450:0033?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Medizin LH 3, 1, 5b
# Folio 17r, page id 00068450:0033
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 18v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068450&page=33
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068450/jpgs/default/00000033.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 30 lines, status machine
# Lines: 30 recognised, mean confidence 0.98
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

nicis inutilem putet. Etsi enim nulla sit Materiae pars, in qua non lateat
corpus vivum seu organicum, non ideo tamen Massa ipsa semper viva
animatave est, quod jam exemplo piscinae declaravimus, quae animalibus
abundare potect, ipsa animal non est E. Interim hac ipsa rudis in speci,
em massa persectissime ad suos pulcherrimos fines a Deo adaptata, et ut
Sic elicam, tornata est: Etoi impossibile sit, ut hac omnia a nobis peropici,
antur. Et in nonnullis qualitatibus generalioribus quae ratiocinationis
nostrae sunt patientiores, etiam generalis quaedam finium observatio sete
praeclare ostendit.
Quantus scilicet usus sit causarum finalium Naturae, etiam ubi de cor,
poribus vivis seu organicis non agitur, ostendi aliquando specimine optico
Actis Eruditorum inserto, cui non medioeriter apud eateros quoque applacesum
est  Ostendi, inquam posse arcanas quatdam magnique momenti veritates ex
consideratione causarum finalium erui, quas ea causio efficientibas ervere
difficile foret; quoniam aliquando manifesti sunt fines naturae, media autem
efficientia sunt occulta; idque in exemplo adducto, quod seientiae opticae fun-
damentum facit, egregie elucet. Nondum hactenus pro certo affirmare possu,
mus, ita exacte nobis cognitam esse naturam radiorum lucis, ut ex causis
efficientibus recdere rationem possimus legem, quas racu in reflexione re,
fractioneque observant; et quacunque in eam rem protulere viri summi, keplerus,
Cartesius, Hugeniues, et Necotonus, partim difficultatibus implicita, par,
tim hypothetica magis quam comprobata sunt. Sed adhibita causa fina,
li mira facilitate prodeunt leges, quas experientia comprobat. Hoc
enim semel posito, Naturam id agere, ut a puncto dato ad aliud catum ra
dius cuvatur via facillima; sequitur radios in eodon medio progredi linea
recta, reflecti ad angulos incidentium, angulis aequales; refringi in sinue,
um ratione. Ia ignoratis arcanis naturae processibus, tamen ex con,
siliis ejus moximo cum fruetu indlagamus pulcherrimas, quibas uti,
tur leges.
Eodem ergo