# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068454:0047
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068454:0047?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Medizin LH 3, 2
# Folio 24r, page id 00068454:0047
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 23v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068454&page=47
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068454/jpgs/default/00000047.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 48 lines, status machine
# Lines: 48 recognised, mean confidence 0.95
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

succus venis
s
exceptus si incipial ibi fermentare, non potest non
sanguis venarum simul effervescere et variis modis mutari in biliosum
quid, unde oritur diarrhaea si subito effenat, sed si aliquandin humores
retineantur oritus exumeratio venarum illarum, quae est dysenteria. In probl
Aristotelis aliquot sunt loca quae egregie hucfaciunt. Senmertus addit fructus
maxime hoc facere, cum patiuntur rubiginem, et hoc ego verum ec credo
nam rubigo est a nimio calore, unde accipiunt insignem acrimoniam, qua
potest corrumpere intestina. De causis rubigunis videatur Theosras.
lib. de causis plantarum possunt et finctus hoc efficere, si conspergantur
humore illo quem vocant Mecedan. In universum omnes salsoe plantae
ut et aquae salsae possunt dysenteriam excitare, elsi nonnulli scribant
aquam salsam per clysteres injectu dissenteriam sanare, de quo
quid sentiendum videri potest ex diss. detaquis. potest et disenteria
oriri ab aeres et quidem sub constitutione aeris, quae sit calida et sicca,
et postea accipiat humidam constitutionem. Hoc observavit Hippoc.
in de. et l. de aere, item apud Aristi sectuI. Oblem. quae sectio
est quisi comentarius in lib. 1. et 2. a Hipp. Aer etiam porest
nocere contagio, is enim usque adeo saepe est pestitens, ut inde nascatur
dysentera; et certum est dissenteriam esse contagiosam, qualis autem
sit vis illius contagii facile ex peditu est, et procul dubio in eo consistit,
quod sit natura quadam acri, et tamen gravi, quae tametsi recipiatur
in venas, tamen manet in infima parte venarum, ubi exulceradem
producit. Adamantem habere vim dysenteriam excitandi affirmant
quidam, et dicunt dussenterium inde natam non posse curaris asserunt
Chgmici suum paracelsum sto isto morbo obiisse, sed verisimili
festi monio non possunt probare Et sane adamanter non ese tam
adamantis eulcerie sua posse exulcerare intestina crediderim, certe
ationt
exulceralio ista non est lethatis semper, et scobs vitri assumta potest
hoc efficere contra quam tamen sunt remedica.
obselvatum
ab Hippociate dysenteriam ab atra bile esse lethalem, adest
enim ibi magna adustro sanquinis, quae non potest non gangraenam
et sphacelum intestinorum adducere, quod proulare docet Galemis litro
de tumoribus maeter naturam ubi agitur de gangiaena et carbunculo.
causis dysenterne investrgatio superest ut agamus de Ex ulleraione
intestinorum, quam in dysenteria fieri certum est quonsque autem
fiat dubitatur vulgo Fraditur evusque tondem exulcerari sestioa ut
eorum trinicae interiores tundem ejiciantur, cujus rei histonias habemus
apud medicos, inprimis apud Herculem saxoniam. Multi tamen hoc non obser–
varunt et sennertus plane dubitat an unquam hoc factum sit; et videtur
live repugnare veritati inam quas illitunicas intestinorum vocanssunt
villi tantum jet saxonia salde faesus est, qui scribit talem funicam ulnae
longitudine ejectam es ex intestino recto, quod tamen ulnam longitudine non aaequa
mod si vera eset ista sententid subilo inte ratderentaegproti, quomam
+ hoc estadusta