# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068465:0120
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068465:0120?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Theologie LH 1, 18, 4
# Folio - , page id 00068465:0120
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068465&page=120
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068465/jpgs/default/00000120.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 81 lines, status machine
# Lines: 81 recognised, mean confidence 0.90
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

Sagnosco, si idem sit optare quod velle pleno conatu, sive adhibito virium
extremo.
(9) Hoc loco non est opus recurrere ad figuras. Intellectus et voluntas
Quutique imperserionem ontinent
non figurate sed proprie competunt D eo, nisi cum Spinosa facere velimus. Aliud est voluntas, qam fectus quos passiones dicimus,
Neque possiones sunt in deo, quierum natura confusum quandam
cum earum
perceptionem involvat. Avecnque ergo in ipso ad instar affectuum
e concipiuntur, consistunt in cogitationibus distinctis. Frascitur, id est,
vult punire non improvisa crimina; poenitet, id est, vult mutare
quae dudum constituerat ad mutationem perducenda.
1) Concertatio mihi aliquando fuit cum EImo Viro Paulo Pelissonio
utrum aliae sint Deo quam nobis justitiae notiones. Huc ipse inclina-
bat, et Poeta, qui dicit: sunt superis sua jura. Ego contra contendi:
uti quaedam communis Deo et nobis Arithmetica et Geometria est,
et quae nobis in eogenere vera sunt, etiam apud Deum valent, etsi
amplior sit divina scientia infinitis modis: ita aeternas circajusti-
tiam veritates, quae apudnos demonstratione certa constant, etiam
a Deo observaris nam et aequitas suis proportionibus continetur.
Has regulas violari a Deo nostra tantum ignorantia credifacit,
(1) imo non ob hoc tantum, sed etiam ob majus ipsorum et aliorum
bonum.
X) Talenihil Dens facit, ne ad tempus quidem. Aliud est conciliari
caliquid cum nostris justitiae regulis non posse, aliud conciliationem
pobis non apparere ob totam negotii seriem non perspectam; quo casu
incivile est de ea judicare ex paucis, ut si quis ex Actis judicialibus mancis et mutilis
et Mutilis sententiam ferat. Hic ergo nostra ignorantia non est juris sed
facti. Fuere, qui docuerunt, Dium jure absoluti dominii potuisse in eternum
exitium praecipitare innocentes Hiec sententia fait Petrode Alliaco identur
secuti eam Bera, Chamierus, Whita Kerus, Amgratdus aliia non vanci. Sed
non porsunt excusam, nisi explicentur de jure quodam stricto avoneo doriac
libertatis a reddenda ratione, (quae facit quod Angli vocant inaccountable)
impunibilitatis seu incogibilitatis quali praetor jus reddere dicitur, et iam
arm inique plecernit, et Hobbius omnipotenti jus ad omnia tribuit. Et
accipsunt
huc redteunt, qui justitiam a lege, supetiore, coactione derivant. Sed haec juris
ni
im perfecta notis est: perfectae justitiae Deoque maxime dignae altior origo est
ex confluxu duplicis fontis, sapientiae nempe et Bonitatis. Ita justitia por–
rigitur non tantum ad facultatem, sut Gaio cum Grotio loquar) sed etiam
adaptitudnem; nec tantum ad condignum, sed etiam ad congruur; nec
tantum quaritur, an actionem habeat laesus seu remedium juris, sed etiam
an habeat causam conquerendi; imo non tantum an Dens satis faciat aliis
sed etiam ansibi, id est, summe sapienti. Imperfecta vatde ea justitia _ esse debet .
quae etiam locum haberet, si Cacodaemon aliqvis, seu malus Monicheorum
Deus omnia gubernaret, contra quemmullum darretur juris remedium, itsi mapimue essent
conquerrudi rationes. At contra Deum neque en
tremediam juris locum habet
neque remedii juris necessitas; sive causa cinquerendi cumis qui xei cum nemu intelligens acta
fiei ullam invenuat querendi, sed perpetuam approbundi rationem.
aliud sunt
p
tribuitur,
quae in Deo est etsi iniquum
statuere non posse
Tretractabilitatus quali poltet
tentia res judicata, aut quali
praetor jus reddere dicitur, etiam
cum inique decernit; quo sensu
tia
mino
nique quomodo quae in Deo
rossit. Si
iniquum statuere non possit.
pod
avet
i
m autequi
a
ejus irrita rettere
peccant graviter qui justitiam
i
er
sam in sold potentis arbitrio fun
dant sepositis sapientiae et boni
tatis rationibus, uti vel hinc
qu
e
e
infallo
imepte