# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068514:0005 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068514:0005?run=74 # Title: Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 1, 6 # Folio 3r, page id 00068514:0005 # Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 8v); this page is its right half. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068514&page=5 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068514/jpgs/default/00000005.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 79 lines, status machine # Lines: 79 recognised, mean confidence 0.93 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. Universi Corporis sansosici caput summum a rebus naturalibus moralibus et notionatibus 3, denominativo simule aestimativo gradum cognoscendis ibstactum Exhibens peale non imaginarium Attis Magne sciendi. specimen Trimuno. Combinatorium pacis inter eruditos perpetuoscien tiam incremento consirvandae verncilus probatorum autiquae siloso graestaminae a scholae tricis purgatorum ad Euclidaeam latenam astrictione onsocidatum, Filum Verilatis Ariad norum, quo simul et Cartesius ubi devinat, constringitur labor ultra vicennalis Erchardi Absolvitur 4 ructatibus, prodiuuu, seu pantignosia, Melassysica pausophica seu Ideigelii Jeus Bantiofer 1673. Artefacta non minus naturalia, quam quae vulgo sicdicuntu. Moralibus dirignitur nostrae pantilogia, M. Pantometria, Logica paus phica. Actiones Notionalibuscientiae. Est discursuum aec et ipsis rerum ponderibus et verbis ampli- Capita operis: Paulgnosia de gradibuhumane cognitionis et hrina clentis operaod. secta. 1. ficandorum promtuariam. ao sectios 1. de cognitione denominatios. Cap. 1. de gradibus humanae ogationis. Cognihio est vel sersatio, vel eatrio in qua conparao seu reflexio sempaliqua. Cognitro directa sopero ciptermem vel Pudrrecta haec sine attentronespeciali, velut intransitu, quando res con non propter semel ipsam quatem distincte cognosienda est, sed ppter alicm. Non enim abellectus singulos termino, objectivos exminals sed sope suppotitive saltem e titulos tenus ordinat, vncaris sensum officio multa drecto res consideram, velquatem res omparantur versalum aliquid inter eas pripter quod certo nomine appellentur cum quaeritur Amitteus, quod i qui somniando loquuntur testantur quala quid sit. quoe est cognitio denominativa. Cum vero quaeritur plis aequie an minus cap. 2. Deprincipiis de nominatiuae cogn, intellectus habet aibtiones vel sibi connotos vel quas leviter advertendo vel in semet 40 perspied it unitatis et multitudinis item diastematum et punctoum notiones generales; quosidam persensus, ut qua– ostimasiva. lita lum patibilium. Ad haec ergo praecognita refert quicquid penitus cognoscere vult, postea et alterum cum altero confert. Unde nihil in intellectu quod non prius fuerit in sensu. Iri unoquoque duo quasi cocipimus principiu Materia quod, et quasi formale quo. Brius quasi vagn et commune. ot circa illa nihil aliud agit, quam ut siplura sint objecta ea numeret; Quale quid, contracte quid sit; magis a principio quo.. Hinc essentia quidditas natura ratio formalis ratio, in rebus o positis forma. 3. de quidditate reali seu sysica ea in levioribus in quo quispiam vere consistit, et ex quo propiente, ejus atque effectus tanquam ex fonte promanant, in in levioribus objectis facile patet, ut invis quae ipse intelleste composunt, ut dolium seamnum, item essentia domini servi. ete item in extinsecis rerum naalius crcumstantiis, ut dextu sinistius sinitatis. In gravioobus vix unquam ad ea pervenimus eti semp propius accedamus: ita Horologium signate saltem aequenda, censista ( in determinato et ad certam quantabate motfordinato situ, sed si ea distincte enumeranda forent, multorum dierm spacium regrerent cap. 4 dequidditate aogica cum intellectus valem et vera non statim perspiciat essentam, interim titularem desangulis sibi format, eamque interim arrhae instar quaerenti tradit. in ea intellactus ut in aliis fere omnibus per meras procedit coparaoes sallem cum potionibus et notioribus, ita que objectum ab aliis distinquit, sedem objecti seu cui rei propius accedat velut eminus discernit, id in quo revera sisit objectum, seu intima principia felicius indagat, quod de alio eni assimitatur objectum compertu est hoc ad objectuo cognoscendum applicat. Nempe tum quo objectum cum aliis semper necessano proxime conguit convenit, lum quo tanqua prio vicisim ab et distinquitur, aempe gerus proximum et differentiam specificam ut Eoo canimat ravale, Horologium instru mentum chronodicticum sutomator. Htis conceptisque formatibus respondent objectivi scholasticis formalitate essentaales reliqua solent dici extiressentialia in juref vocantur Naturalia contractumm stmumquodque est omne cognositi seu cogitabile enuntiandum dicitur canquod 1 quipiam seu quippitas Gradibus quodditativis seu Essendi. condertus speciulis exprimitur per hoc et illud, et a quo aliquid individum dicitur See sir n commu ribus prog rediamur Methodo divisiva re sultabunt conceplibilitates essentiales continua came quae in eoquemiunt quod non sint habent non- Non Ensvel negationis et vel rationis. Non ius negationis purae ut negatio formae in subjecti in capaci pot purae privatio. Rationis, quod serie coharentes, ,et quasi artor consansvinitatis nullu habet esse nec almale nec possibile, sed finigitur vel ratioris raliocina ut chimaera, v. ratiocinalo sentitatem interse communem divisio et subdiosio fieript modis numeris, ita (F ita posses dividere Ers in Agens et non agens, agens comprehendet deûm angilum homine animal, e non agens, spatium, maam, lapidem. D ita alio est, si Ens dividas in primum et ortum ortum in suppo- quod fund. in re habet, ut genus species. sitivum ut patium, positivum substaam accidens. vel si dividas Ens in substantiam et accidens substantinam in mobilem x immobile. Jarmobilem in deum aespatium ita sive hominem definias titulariter a diverso modo, cogniscendi, ut fiat animal ravale issel a diverso modo se loco movendi– ut: tipes serrestre, seu sipes carens plumis, magis platom Aistoteli iisi placnit, priuscholesticis sale quasi Ens vicarium fit cum protestane bcita, quod omnea desiagularibus sint intelligenda Genus est quas; stips unde genus ducunt cognati. Differentiae sunt grestibilitates salit opppositi inter dub immedunte sub eode untoersali gmetens, ut irrationalitas rationalitas um