# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068517:0074
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068517:0074?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 1, 9
# Folio 29v, page id 00068517:0074
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068517&page=74
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068517/jpgs/default/00000074.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 36 lines, status machine
# Lines: 36 recognised, mean confidence 0.95
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

manet, nec ullius effectus ab essentia divina profecti memino-
runt S. L., quin potius Deum quicquid agit, aut per virtutem
suam, aut per ministeria Angelorum, hominum, et aliorum agere
eaedem testantur. Luid. quod indignum sit cogitare de Deo, essen-
tiam ejus ad quastibet bonas hominum actiones, quarum quae-
dam srepe sunt utiles concurrere? Malas vero hominum actio
nes, quod spectat, ad illas, sive internae sive externae fuerint,
Deus nec epentia nec virtute sua concurrit. Secus enimsi fue
e
rit, non solum autor peccati, sed et Diabolo pesorforet Deus.
Ille enim tantum homines incitat ad mata, non vero ad actiones
malas concurrit Luod vero dicunt in peccato duo spectari
debere A actionem ipsam, aa aroniar actionis: nec ad hanc
sed ad illam D eum concurrere, illud nihil est, cum aropuia in
peceato ita ab actione distingui non possit, ut qui ad illam cons
currit, non simut ad hanc quoq concurrat. Est enim aronia
sive irrectitiedo, forma peccati, sive actionis malae. Et si Deus
ad actionem malam concurrit, necesse est ad malitiam quoque
concurrat, cum malitia det esse
specificum actioni malae, sic
ut bonitas dat esse specificum actioni bonae; aut si hoc non est
neque ad actionem Deus concurrit. Ommo ipsum peccatum actio est
est enim acho genus illius. Et causam efficientem habet, quid
quid et alii dicant, quae vel impellens est Diabolus, vel perfi–
ciens homo. unde etiam hic ob illud merito punit, quod fievi
non posset si peceati causa efficiens non esset, i nihil faceret
s
homo, imo si peccatum, qu’a formale, non Ens, sive nihil esset
neque fieri recte dicerentur peceata, si non efficientem, sed defi–
cientem haberent causam.
Denique si
Deus qua essentiam
non tantum in Coelo sed ubique est, frustra Christus ante gloriam
suan
que
po