# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0027
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0027?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3
# Folio 14r, page id 00068532:0027
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068532&page=27
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068532/jpgs/default/00000027.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 50 lines, status machine
# Lines: 50 recognised, mean confidence 0.94
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

e
 il. 1677.
Quaestio est in re magnetica sane maxima, an sit unum certum Punctum Mundi
dirigantur
ad quod eodem tempore tandar omnes acus magneticae, ubique ubicunque positae. Et
An
e
sane si tate punctum exacte haberetur, invenir posset longitudo, imo et latitudo ex
observatione coeli alia quam quae ad Variationem magnets inveniendam necessaria est
ut alibi ostendi.
Sed denique deprehendi hoc puncto supposito errorem aliquot
graduum committi, qui sane non est parvus. Hoc vero ita didici. Robertus Duclaeque
Northambriae Dux in libro quem inscripsit Arcano del mare a lib. 2. Cap. 5.
D relationem exhribet navigationis cnusdam suae ad lilora Africae et Brasiltae anno
1594 deprehendit scilicer sub gradu 15. et 49 min. latitudinis ac 354L longi
tudinis (posito primum meridianum transire per picum des Aeori il pice des
per l’isola pico dell’AZores) variationem acus esse prope nullam, etsi
tantillum versus occidentem in declinare videretur. Idem posten  panti post
aliquot postea mensibus in reditu, cum insulam Flores quae est ex Azorum
pundro in conspectu haberet, deprehendit acum duobus circiter gradibus derlinare vertus
occidentem; et cum transiit  sub Longitudine Meridiano dat Pico d’Azores
variatio fuit insensibilis. Hae duae observationes non possunt conciliari cum
hypothesi poli magnetici, nam posito, certo polo Magnetico sive puncto,
quod omnes respiciunt acus, necesse est ante onniia, ut pluribus locis sut uno
mendiano positis, unoque ex ipsis variatiione carente, caetera omnia bariatione
careant, tametsi enim ocnon consentiunt euu alias loca sub eodem
meridiano posita hoc tamen casu, cessantis variationis necessario consentient
id vero, hoc loco non accidit. Nimirum tunc tolus magneticus non eral
idem cum polo mundi P. (nqueet forte nunquam idem est)
sit
meridianus pici AZorum APM. transiens scilicet per potum Mundi
et Magnetift et Zenite AZom pici, qui posito quod nulla ibi( fuerit
declinatio. Est autem M po potus Magneticus post P. potum
Mundi, quod statum ex ea nulorio observati ejusdem observatione collegi
alia
et locum etiam P. Determinavi. Nam locum unde solvit, nempe plusmutho
n
variatio erut 13 gradibus versus orientem, unde quia angulus PSM est 13
graduum (posito SP, esse meridianum plimuthi, SM. circulum magnum per
lymuet transientem et planum variationis constituen ter definientem) habebis
punctum M. et quidem reperietur distantia PM. esse circiter 18 graduu, cum
tamen Bondius ut hoc obiter dicam, putaberit distantiam poli Magnetici a poto
mundi esse non multo plus quam 8 graduum. Quicqua sit illud patcttaque hoc posito
necessre est B, locum illum versus piasiliam ubi Dudlaqus etiam prope nullam variau
trodem observavit ex ipsous relatione esse occidentialio rem pico Ahorum gradibus et
ergo debuisset necesse est notabiliter declinavisse versus occidentem AC quia recta b
BB
exset
olabilior, quam recta BP.  Et tamen asserit dudlaeque acum in B non declinasso
utque occillertalior