# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0077
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0077?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3
# Folio 41r, page id 00068532:0077
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 44v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068532&page=77
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068532/jpgs/default/00000077.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 113 lines, status machine
# Lines: 113 recognised, mean confidence 0.96
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

pallum alium sibi proprium conatum hrabeat
Hinc Propos. Stava Crculatio materca cumluq
mine non turbatur, nisi corpore, interposilo, quod n
Circuletur infig. Y. lumen cum materca Mustra
ta non resistente sised conatu particulari
carente:) ex es  Ca. in g p C. omnibuscirculis
consequenter per quadrantemprogredientibus.
Ponatur in 1. corpus t. m. id si peculiari conatu
careat feretur interim, in mperinde acsiclauo
est, quod motui vel conatui obstet, nisi alius
matiis vel conatus ut ex iis inter se compositis
tertius fiat motus. Ideo nihil ad rempertinebit
si corpus unum, alio dicas esse densius vel crassius
maiis vel minus, nisi denso vel crasso conatum
diversum seu resistrentiam tribuas d truius re
sistentiae originem explices. Est erum conatus
omnis aut initium aut medium aut finis ali
cuius motus. At vero tribuatur corpori
n motus quidam proprius. Donaturerem
pli causa dum lumen generali motutendit
ab. 1. versus m: ipsum quoque mota particulari.
tendere ab 1. versus, m. Sequetue ipsum perue
nire ex 1. in m. celeritate ex duobus conatitus
a lumine impresso,  proprio, composita, ac
proinde si ead ponatur fuiste celerita pro
in meridianis cincti. Nam etsi initio diversi conalus circila prad acquisita, velocitate dupla seu termporedimndio
dimidio dd00008. dd008 d
Ergo percodum suam eodem cum caeteris globi
pornitur, ut non tantum sese inter se, sed et cum exteriori luminosi punctis tempore non absolaet, ac
proinde si in fig. S. linea a d. b. suppona,
tur circularis, materia spatii porspicui cum lumi
ne circulabitur lineis cum mota luminis coin
en multis spiris ad foramen appropinquare conari. Serpenti cidentibus. Si sciliarcihit obstet, id est si materia
proprium habeat conatum, motumue.
vix erenturum sit, utl omata sint praecire paria, quodam in globo solido fixum esset. Nihitenim
motus proinde erit perturtatis. Idem erit
quemcunque alium eimotum tritua. Nametsi
motum ei trituas arce omnus
qi minime obstare videri posset; niheminu
quaedam ipsuis corporis l. n. puncta, aliacitia
 quan, maissa circum fusa
alia lardius lume arcum aequalem describent
dum scil: alia interim mota proprio regrediunt,
alia progrediuntur, solo centro symodismum mmota ase generali)
serciante) Breviter cujuscunus
violentis, certe precariis contorsionius opus esse, ad distinctam
puncti sive ercentricismo sive Moti (luminis trajectionem in tantae varietatis poris explicandam
pribato a generali differente
aenisso sequenen cn
ut opinor ovidenter, resectionem Rotantium per tangentem, nec ad Gravitatis, neque
ed lotitis telteatun ratinem vus cere pesseo
Caeterum nihil refert, si luminis Motum
circa terram s ex a. versus b apparentem
dicas esse, (terra scilicet potius in contrariam
revera partem mota) an verum; sufficit
enim conatum ejus ex a. in e esse verum
seu lineam a c. ob fortissimum luminis conatum
pro baculo rigido haberi posse. Is enim baculus
ae. materiem liquidam inter ac. et cg.
(et ultra) comprehensam, vel motu
suo rapiet in d3bf. vel contra
puncto terrae f progrediente in g. et 3
in e retinebit, ne cum punctis e.
et g. abripiantur, sed h. et f expe.
ctenti. ode Utroque ergo modo ex
vicinitate punctorum e.g. in vicini
+cum tota massa
tatem punctorumh. f trans
ferentur. Fatendum est tamen
tardiorem fore materiae hujus
liquidae motum cum lumine, si
terra contra obnititur, smateriamque
secum abripere conatur; quam si lumen
tantum movetur terra quaescente. Quia
tamen radiorum lucis tanta est vis, et
u sic dicam rigor, ut te cohaesionem
Telluris, et Materia liquida ei circumfu-
sa facile superent, ideo ea tantum
liquida terrae inniuntu cum terra circum
ferentur, motu luminis nequicquam retu-
ctante, quae scilicet motu  seu conatu ab
ipso lumme impresse, id est Gravitate, ut
postea tendemus, Telluri innituntur:
quoque admonere operae esse videatur, nec
ne materia quidem subtili aut tenui, nec
poris carporum ab ea pervadendis nos indigere
sufficere enim pressionem L Luminis, et
quod hinc sequitur, si non motum  saltem cona
tum, corporum luminis motum sequendi.
Quae certe pressio, per corpora utcunque
crassa, nullos licet poris adhibitis, propagati
Et hoc est quod veteres dice
bant, Lumen esse qualitatem impressam
undiquaque diffusam, (ut nostro quoque seculo
in nescro quas species intensionales sive opiritales
transfiguratam.
lumine reliquae materiae tenuioris abre
Galilaeus motum appellavit, Qvalitatem
impressam) quam jam tum baculi similitu-
dine explicabant, a scholasticis infeliciter ad
Ego vero hoc loca
qui hoc loco ab omni Hypothesi quoad res patitur
abstinendum mihi duxi, ec Materiam subti–
lem et poros insensibiles, hactenus necessarios
(contra quam aliquando ipse. credidi) ad ea quae
habemus Luminis Magnetis
harefctionis phaenomenam da me-
cessariam non esse, et quod materiae,
id rectius motus sive conatus traductionibus
eplicari explicari.
Certe sua loco ostendi poteria
fuctus, innumeris ac vi plane
ostendetureriam, et