# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0078 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0078?run=74 # Title: Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3 # Folio 41v, page id 00068532:0078 # Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 44r); this page is its left half. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068532&page=78 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068532/jpgs/default/00000078.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 117 lines, status machine # Lines: 117 recognised, mean confidence 0.96 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. geneatis Broposio gria. Matercaccum lumine ciram eriguo acta a corpore interposito, molum proxrium ha otubiliter bente non abripitur, sed aut ab eo deseritur, aut ipsum deserit. In eadem figura prima corpore ln. ex i tendente in m. citius quam d’annulus materiae à lumine cir cumactae, lintma; non est putandum corpus ln: hunc materiae luminosaannulum ante se propelle Ia enim aut totum quoque globum secum propellet seu celerius solito mouebit, quod est atsurdum . nam sic a re exiqua totum solis cursum de systema tis statum mutari sequeretur: aut hunc annulum materia a reliquis divcellet, Sed nec hoc poterit. puia tota materia pressione luminis connexa dicullio ni quantum potes resistit. (xempli gratia pars 0.g. reliquis partibus radii pb. connera est quia ob luminis pressionem pars po. innititur impartem g. e pars oq in partem ob. si ouiescerent nullus esset conatus penetrationis, ac proinde nec unio seu cohasio. um vero nihilominus aliquam duuilsionem fceri neasse sit, quea aliter corpus ex 1. in m. perae nire non potest ante aimulum lintmn. nis. annulum istum findat; minimum potest, aditu scilicet tantum sibi aperto non vero materia ipsa secum abrepta. Quemad modum si supponas, corpus ln. esse globum ferrie um; matercam totam egfb. esse tenacem, nec ex toto vel parte moveri, altamen findi posse fissaram autem causa findente discendente rursas collabi, qualis materia est pra aul gela materiam fina; Et extra magnetem applicari, qui materia in media licet materia Pon inuiolata globum ferreum moneat. ex l. in m: necesse erit matercam comprehensam annulo Lintmn. findi in partes duas, superiorem e inferiorem, annulum scil: superiorem lilm & inferiorem inmn. &t perinde esse suve glo tum dicas ire et 1. versus m. celicta post materia annuli, suve dicasmateriam annuli ire ex 1. intr. relido post se globo atrobia enim materia annuli totius fendetur ante seu inter L& m. B recollabetar seu cortit post 1 situm sive distantiam ad alia punctamutare, et in relictis quae prius contigerat, in novorum viciniam transire. At vero constat omne corpus motum, id quod ei quod immediate contingit, seu radit, imprimere motum suum, sive quod idem est, id secum abripere conari. quod tum generaliter de- monstrari, tum vero innumeris phaenomenis in non expero mentis in omni genere corporum liquidorum solidorum et in omni genere motuum, rectilineorum aut curvi– lineorum firmari potest. Etsi impressia illa, sit longe debilior, si corpus motum aliud tantum radat, quam si in ipsum directe feratur. Ita sentimus, corpus in liquido utcunque motum, tot aut partem liqui Etiamsi corpus in liquido motum tantum circa suum centrum feratur, ac proinde Liquidum circumjectum non nisi radat. similiter si quid feratur in Liquido Linea recta, facit liquid moveri, imumeris quibusdam lineis inse redeuntibus, quibus partes anteriores locopulsa locum posteriorum corpus motum sequentium, implere conantur. Quod sit a fieri non posset, nsi curditieos Linea Conalus in Linea recta contineret etiam circulares sed compensalo teu imsectas, ut a e est demonstra– tum quemadmodum omnis turvilincus continet recdileos sed impeditos in tangentibus, ut observavit Cartesius Et quemadmodum Conatus rectilineus in motu Curvilineo experimentis illis evincitur, oterogenei corporis motu privato sive Eccentri– cismo, inferri debere, sed quae tuto haberi possit pro nulla, quantum ad institutum Equo illuo quoque sequitur naturam rejicere in tangente; ita Motus i Conatus curbita in motu rectilineo inclusus, ostenditur experimenti solidi in Liquido, linea recta moti. Et vero quicquid etiam a veteribus aut novitiis philosophis circa motum in pleno possibilem dictum fueri mihi certe non fuit satisfacdum, neque enim a quo– quam erat explicatum, ac ne ab ipso quidem Carteso vel tactum, qua ratione corpus motum in linea quo modontus rectilineus possit producere conatum curvilineum. Ideo din mihi impossibile visum est corpus in Liquido circumfago linea recta ove alia in se non redeunte, ut serpentina aut spirali, aut hyperbolica vel parabolica moveri posse, nisi vac bile illud saltem intersperso admisso, donec mirat Theorema reperi ac demonstravi, n linea qualibet genere lineae quolibet, nonalus in omni alio lineae genere messe, qui pron res postulat, caeteris impeditis, sensibiles reddantur Ex hac autem propositione sequitur omne corpus motum in cincum impressionem quandam in vicina pro- pagare, eaque si possit secum abripere conari. Hnc Ergo ut ad Propositionem nostram redeamu a necessaria in Generalia motus, excurscuncula redeamus, necesse est corpus quantulumcunque in massa uno commum motu acta, motu privato praeditum vicina (et haec rursus sibi vicina, in infinitum,) secum Cum ea ne abripi quidem possims, nisi ab ipsis, quibu antea colari, vel ideo necesse est, quia ab alia nova ve impressioni generali adhibita, fieri nerops a Esi hatendum sit quandam et si exiguam et in indensibile evanescentem perturbationem tatiomassae motui, a quocunque quanteliunque praesend. (quibus ostensum est, mota circa proprium centrum abripere conari, ac proinde motum generalem perturba motu conspirante (ea enim ume coraesious causa est, cnohaerebant, abrumpantur quod nisi vi conatui