# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0094
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0094?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3
# Folio 49v, page id 00068532:0094
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 50r); this page is its left half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068532&page=94
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068532/jpgs/default/00000094.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 90 lines, status machine
# Lines: 90 recognised, mean confidence 0.96
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

turbare posset. Nam nos hoc loco, dicimus pressionem
turbantia
materiae generalis eo tendere, ut corpera sibi quam proxime
admoveat, at aliitr antea tradidimus, eundem Motum generalem
corpora crassa disjicere conari in quantam maximam potest,
subtilitatem, quo scilicet minime turbent. Quomodo ergo conatus
tam contrarii conciliabuntur. Unde e etium in experimentis
quoque praedictis rationis erat, idem fieri, liquore licet aere non
purgato. Et si enim aer locum implere possit dilatatione
sui, intererat tamen motus generalis aerem fortissime com
inrera
primi, ut spatio minore occupato minus turbaret. Sed
huic objectioni si satisfit apparebit etiam opinor, ad
cur sur aer liquor aere non purgatus ratio differentia
inter liquorem aere purgatum et non purgatum. Observandum
alics
est ergo Motus Generalis interesse, ut corpus crassum interspensum
di dissipetur in subtilitatem summam; quantam locud
circulationis universalit eleritas posteilat, id est ut ex sensibili
datur
siat insensibile, ex. cohaerente separatim pars massae universalis,
breviter, ut omittat motum suum privatum. H solo publia
conatur
assumto. De caetero ipsius non interest, neque ut majus,
neque ut minus spatium occupet N nam,
otur
reneralem
motus privati retinet, non minus rurbat cm rarefactum quam
compressum. Nam ut supra dictum est, compressa in exiguum
spatium, eandem retinent quantitatem motus, ac proinde altis
corporibus longe majoribus aequipollent, pondere pariter ac viribus
displosionis. At vero iptius in Motus generalis interest,
corpora aequaliter distribui aut saltem proportionaliter distribui
 eodem spatio. Hinc bulla aeris exigua spatio Recipienti
exhancto immissa, distribuitur aequaliter per totum recipientem.
icilicet ipsius Elastica, id est, discussine mass Motus generalis
ergo manifestum est, cur Liquor aere non purgatus facile in
Tubo superius clauso subsidat? Cum enim gravitate sua, id  aid est a
totu generali) 4 deprimatur. reti repelletura per prop. 14
ab eodem motu generali repellatur, per prop. praesentem
manebit sispensus. Sin aer interfundere sese possit, quantilluscunque
sit, satisfiet propositioni praesenti. Nam Motus generalis non
intererit, aerem comprimere, cum sed potius dispergere, quia ipse
aer jam ante praeter naturam suam a pondere aeris incum-
bentis ac proinde invito motu generali, (nisi quaterus
ipse ex alio principio, ad illud pondus concurrit,) fuit compressus
Nunc vero cum pressio aeris externi a gravitate Liquoris sit
compensata aut potius superata Elatetio aeris ti, omnis Elaterio aeris inclusi
dabitur locus explicandi sese, motu generali, non tantum
non obsistente; sed et adjuvante, Cessante ergo ratione
hujus propositionis, omnique corporum discontinuitate evitata
Lequor delabetur.
Breviter: Motus generalis secundum
propositionem ppraesentem ea tantum corpora turbantia
quae dispergere non potest, convehet in unum, quo minus ab ipsa
turbationum difformitate turbetur; tantum abest, ut
aut procurata, aut derva,
ipsam eorum dispersionem sibi lucrosam, sit nutili com-
Totus ergo generalis corpora turbantia tantum colligio in spatum eriguum
quam
Prop. 24. Ex ipsis corporibus seterogeneis Ex ipsis
Corporibus Heterogeneis e seu turbantibus ea a motu
generali potissum prae caeteris in unum  colliguntur,
quae sunt maxime homogenea inter se. Haec propositio
tantiomomenti ad omnes volutiones et praecipitationes, et
reactiones, et tot alia naturae phaenomena explicanda, non
nisi praecedentis consectarium est. Naturae Manifestum
est enim notum generalem minus turbari, quoties ipsae difformitates
aut etiam, in minimum locum, seu si possit
punctum, comprimat, quo scilicet minime
lurbent
ut amplius dicetur, cum natura
luminis explicanda erit
+Quod tanto fiet magis, quanto per spatium magis
distribu dispergetur, nam si expandi posset
in infinitum, Motum haberet (quod momento fieret
si nihil obstaret, quia nulla alia re, quam aequali
motuum distributione opus est, quod per totam massam
quantamcunque momento fieri potest) omnino amnitte.
reb motum particularem
in
F purgatus suspentus maneat
ioise ac cocum impaere posset
 per conseguens
Etsi ipsis corparibus invitis, nisis suttet
motus eorum non sint su conspirantes sed
se mutur turbaturi
at contra annitentibus
si motus eorum sint futuri conspirantes. Est
ergo prop. 25.