# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0110
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0110?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3
# Folio 57v, page id 00068532:0110
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 48r); this page is its left half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068532&page=110
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068532/jpgs/default/00000110.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 86 lines, status machine
# Lines: 86 recognised, mean confidence 0.96
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

Propositio 3+. Lamen ita gereratum ut prop. 52
exposiimus, calefacit eum locum in quo cretico,
ribus radiis concurrit.
prop 35 Frigus sola caloris defectu explicari potest.
Tumen fitcum corpus comppressum disploditur.
ergo materia medii qua tanto rarior erat
quanto corpus in ea fuerat compressius, tantum
dem condensatur, quare ubi plurimum luminis
colligitur, major estdensitas seu fortion motus
Jam ubi fortioc motus, indemateria hetero,
genea repellitur, perprop. Serem ergo
quantum fieri potest ex loco dato expelli, ac
proinde rarefieri Geudilatari necesse est ut
materiae densiori, seu fortuus mota, minus an
plurim. Cum enim ostensum sit radium lucis esse
gastiarum obijccatur. Sed notandum est, etsi
hac dilatatione particula aeris a seinuicem
remoneantur, non tamen ipsas particulas aeris
rarefieri, ita enim angustias inter ceptas
rursus complerent sed potias si expelli non point
comprimi. EAt ergo in calore aeris earitas
intoto, compressio inpantibus; aer ergo inter
spersos cuius antea partes in materia rarioce
propius ad se inuicem accesserant de Elaterio
suo se magis explicauerant nunc in densiore
e comprimuntur, et a se invicem disiciuntur
densum enim aditus angustos si potest reddit
lavos. Lueod ergo dicitur caloce aerem rare
fieri, id ita intelligendum est ejus partes ase
inuicem remoueri; ac proinde totum majus
quam ante spatium occupare etsi partiailae aeris
reuera potius complimantur.
Propositio 35. (am lumen minus est, aer ipse
firgefacit.
Hac facile intelligitur ex intellecta proposi
tione praecedente, cuius asypraesenti contrarius
erat. Namlumine illo denso extindto seu aetheris
motu hic quam alibi fortiore cesante, cessat
aeris expalsio ac dilatatio, seu partium ejus à se
inuicem remotio,  partium singularum com
pressio; quae omnia ad viam laecorem, lumi,
lucis, caloris, frigoris causas; sed nullas
alias existere posse earundem qualitatum
turam excitat, hinc . Qui proinde et frictio
ut fucile exicaatur Quare frictione quoque calor
Pabulum sibi tcasit flamma loco replendo, et discut
ipse redditur rarioc, seu minus fortiter movet,
duare ab alis lous magis fortiter motis, aut aequa 
liter quidem, aut tardius motis, sed matercae,
et dictu ignis, in aispositis seu deplosioni maturis fa-
cile excitatur. contagium autem viciniae, dum et
ni densiori seufortius moto dandam concurretant
Igitur redit res in statum priorem. aether
quod si in materiam displosioni ma-
advectum. Loco inquam replendo, nam plamma
ninis utasolet fieri quoties libere agit natura,
in
Ita oservatum est a docto quodam viro flamma
in furnis calcariis nunc subito emori vineri, sumo
pensi ob aeris manis affluxum suffocalai
nunc rursus per vices emicantem repellere cum
aere fumm; ac nox iterum poenitentem, quas
nimium egisset, cundem arem aeres pabulum
revocare: illus glegantut
Hfoc motu autem varic
reddi patet; quae si motus cesst, a ille
qua cosasionem prop. 24 expliemmus latione
constergun  est e rigore sccon stringuntar
circumjectum se distribuato, necesse est radis
per refractionem aut reflexionem ita collectis, ut
fetissimo collecto velut oneratum quim rursus
dispergere conatur. Hinc caloris vis, hinc
ignis apud nis ex radiis solaribus generatio. Contr
actionem materiae Elasticae displosae per spatium
plures distributiones in unum punctum concurrant
id ipsum punctum malu reddi Elasticum seu motu
frigus hujus motus cessatio intelligi potest.
Caeterum annotandum est, ex his demonstratum
est, has quas dixi necessario esse aliquando
causas, asserere non possum.
ut ips ultra mensuram agat ac multis sese
diocattombus cotrigat, ut  pendulis apparet. Et
respirationis.
agitari id est corpora id est liquida
particularis cessat, a generali illocus
coorsinem corporum aprissimus supra; ea