# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0184
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0184?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3
# Folio 94v, page id 00068532:0184
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 93r); this page is its left half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068532&page=184
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068532/jpgs/default/00000184.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 85 lines, status machine
# Lines: 85 recognised, mean confidence 0.97
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

Durinscule mihi idetur cum Scholis actum esse, quas
hactenus ob Fugaem Vacui suggillavimus, quasi scilicet Naturae
a apgetitum quendam tribuentes. Illud enim in fallor
dicere volusie: talia phaenomena evenire, quia Vacuum
(acervatum, non possit evenire in natura; Quid ni
autem quia omnia jam sint plena, ac proinde non possit
evenire vacuum, nisi aliquod destru corpus dastnatur annihiletur
aut in alterius locum subeat seu pedimensiones ejus penetret
Hinc corpus aliquod ab alio corpore locoqu aut aliquo
loco divelli non posse nisi aliud corpus possit in ejus locum
subire. Hactenus illi recte ratiocinati sunt. Sed in eo male,
Capud nos
quod his phaenomenis probari posse credidere nullum absolute
vacuum dari posse; cum tantum pss dari vacu sensibili obsilere naturam hinc probetur.
Sed qui fit ergo qu inquies, quod Anli ille contra vacuum
nisa naturae taudem vincitur, quod antliae vires innimia
altitudine deficiunt, quod ponderibus appensis duae laminae
tandem divelluntur. Hujus rei ratio est, quia aucta prossione
vi tandem corporum subti circumjacentiam pars in
necesse est aut omnia rumpi, porosve aperiri, aut materiam
circumjacentem attenuari in summam subtilitatem
aut plurimum materiae subtilis, ut aeris aetherisve in
 attenuati, aut etiam in aetheris in unum congregari
ad _ porosge implendos loc pervadendosue locumque implendum
At aer attenuationi suae, cether si quis est, plurim collo
collectioni in unum notabilis sui quantitatis resistit.
X Ita enim necesse est turbari aequilibrium circulationis,
ut in Hypothesi nostra ostensum est, dum alibi nimium corporum
subtilium collectum est et proinde corpora alibi tanto sunt
compressiora. Ergo causa horum phaenomenorum est, repugnantia
materiae circumjacentis ad partium suarum subtiliationem, aut
potilium expressionem seu segregationem; poris pervadendis
locoque a corpore dato quem corpus aliquod deseret implendo
necessariam, repugnantiam autem istam tandem ad aequilibrium
circilationis universalis revorandam.
unde
plane
Haec vera esse satis ex ipsis phaenomenis apparet. Nam quod aer
pMercurius puga aere spurgatus non descendit in Tubo Torricelliano,, aut aqua in Recipiente exhausto non descendit,
manfestissima ratio est, quia nihil est  suppetit quod locum
ejus implere possit. Cum enim aer ines inest, is exer segregatur
ipso pondere liquoris exprimitur, locumque implet aut si non
sufficit ad totum locum implendum, dilatatur. Unde non dubito
si quis foramen exigua etiam bulla Tubo immissa ac pene
invisibilis bulla aeris liquoris immissa locum dilatata implet,
descensumque procurat, quia aerexpandi potest, at Mercurius
ipse aut aqua non aeque
Hinc arbitror si quis eo casu perforet
Tubi summitatem, strid aeris intrantis sensurum
his salvatur Experimentum Hugenianum primum. Nec Major
difficultas in secundo. Nam des aqua descendere conatur
nisu gcevitatis propriae gravitatis. Haec in fundo seu prope orificium
tubi major. Ergo et maxima ibi pressio. Ergo et maxima
aeris ad locum in summo implendum expressio. Bulla semel
tErgo aeris cujusdam in fundo constituti allectio
congregatioque in unam bullam ad quam per insensibiles canales
ab omni parte confluxit. Bulla semel nata quippe
aqua levier ascendet, et in via reliquum aerem colliget magisque ac magis dilytabitur
ac proinde continue augebitur Cunque velut cuneo pt
pavitate ad ascendendum prematu tandem fissuram sibi
aperietid pertis sine dubio per aerem aquam,  non expectato
ulteriore ascensu summitalem Tubi attingere possit
maxima sui ad locum summitatem implendam necessaria
dilatatione. Nec illud difficile est Tur Cumque ipsa Tubi
Concussio conferat ad g primae cujusdam bullae generationem,
facit enim ut partes aeris inter spersae, nec ad se uiendum
aqua inter sparsae collidantur, aut inter concussionem rimum
quandam communicationis inveniant ad se colligendum
assequendamque magnitudinem ad perrumpendum necessariam, vel
etiam immittit ei aeris aliquid ex ipsis sui lateribus icu excessum)
eadem postea sequentur. Cur spiritus vimi plus bullarum dederit
Exper. . alterius loci quaestio est, colera experimenti . circumstantioe patent. Quor exper. +. bulla resorbetur, ubi
prium ratio ejuse exprimendae cestanit, per se patet
quemadmodum aperta Recipiente exhausto. Et ne
Tubum potent commet
ut id fiat commodiuspoter
Caput seu summitas Tubius ipse Torricelliunus
vitreus esse in summo apertus, vesicaque agglu
quantam cunque
post purgationem residu,
et undiquaque pressus
tinata clausus ad per
rat ac postea perfo
randa clausus
Cur