# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0236
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0236?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3
# Folio 120v, page id 00068532:0236
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068532&page=236
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068532/jpgs/default/00000236.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 69 lines, status machine
# Lines: 69 recognised, mean confidence 0.91
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

idemque est si non manus in aqua, sed aqua
cirea manum moveatur; quoniam scilicet easdem eandem manus
manus parte m. multae  particulae aqueae attingunt, suamque
n
e
intellecta jam causa cur bullulae va poris
ascendant non difficulter explicabitur cur rursus
cadant. Nam calire paulatim evanescente, com
succ essive
pripetur bullula ab aere ambiente, ut ad parem cum ut aer inclusus
cessante adventitia dilatatione ad parem cum eo
consistentiam redeat; quo facto neque ascendere in aere
eA sustinere se potest noaquea peticula, non
nis quam vas ferrium in aqua natare aut
adere potest, si aquamrploatur
inter fiori po contingit re potest ut
Interim fieri potest socetque, ut vapories, etiam ad
cadendum parati nonnihil in aere suspensi maneant
eo modo quo pulvisculi in aere sustinentur, quia scilicet
tam exigua stadum quia aer ut omne fluidum gradum
aliquem halet tenacitatis seu nixus partium, ut vi aliqua,
quanterlacunque opus sit ad perrum p
tinalis est superficiei corporis quod perrumpere debet, et quia
corpora cius corpora valde exigua magnam habe exiquum pondus
habent pro portione superficiei, hinc non obstante suo pondere saepe
ua
crepeusae haerent, et tantum motu aeriuc illue jactantur
su idem ergo bullulis guttisque admodum exiguis contingit. Sed
e1. plures guttulae concurrant,  quod sit ipsa sactatione et motu, casuetiam supenions in interier
concrescunt in unam uda et quia superficies
corclos emat in quam,
majorem, iet quia superficies creseunt tantum ut quadrata
pondera autem ut (ubi diametrorum um sndo
sutta caris virium ad cadendum nasature
d fit ut bulla vil
dan inferioribus inciventes cum eis conroscant coalescant, et
Pirro ex eadem Geometrica ratione contrarium oritur
erescant magis
ut corpora gravia natent ob vacuum inclusum in liquere on licet
al
minus sprectfica gravitatis natent aut ascendant in liquore minas
lie et snecificae gravitatis habente, exemuli causa vas ferreum in
aqua pellicula aquea in aepe. Memini  aliquando Hanoverae tempore sen nissimi ducis
dak
noncis Friderci glebem velut ad misaculum concurrer quod ferrum ut aqua nataret. stum
es 2
lisetempor tanquam Elisaei timpore, in aqua nataret.  Culina autae Leina
sinmni alita ingentem habebat sartuginem sen ollam ferream cat enae
alligatatm, cum eece flubius ultra solitum exundam ad ollam usque pervent, eamque flui
aatem huc illac agit. Nempe ex Archimedis regula, si  olta pus capiat aquae, quad
salla h plus at pondus aquae capiat majus suo in aqua natabit crosunt autem capa
citates ut solida c si autem va majur majurque assumant, crescunt pondera fere
olla ut superficios, sed o vasis fere ut superficies, sed capacitates crescunt ut soliditates; id est
pondera vasorum ut quadrate diam trorum, capacitates pond Capacitates adeoque pondus aquae
quad continere possunt ut cubi ita fit ut mex pondus vasis vincatur, et vas natare possit
 hec principio Franciscus Lana in prodione libro it alico quem prodromodella
arte Maestra inscripserat spem con operat (quem postea tres Tomi titulo Magisteri
perat posse globum ancum parari tantae capacitu
naturae et artis sunt secacti) sunre pedes sufficr crediderat. Sed calcula comperi quoo
immense magnitudinis nec facile parabili humana vi parabili, aut contra vim immensam aeris in-
in aore assurgere et natare posset,  ondmeum
calealo subducto ostendere placet, quia eadem ope apparebit
quantam oportrat esse tennitatem bullutarum in vaporibus, ut assurgt ascondere pro raritatem
uoe atis duraturo epus fore, quod
inclusi, ut tales vapores ascendere possint
societate (ver iagunio
= in vasis for
redacta
Experimentis