# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0311
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0311?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3
# Folio 158r, page id 00068532:0311
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 159v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068532&page=311
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068532/jpgs/default/00000311.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 57 lines, status machine
# Lines: 57 recognised, mean confidence 0.96
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

Cum intelligam nonnullos Viros doctos de-
siderasse, ut quae publicato nuper tumultuario schedias
mate dicta erant concisius et confusius, saltem per
summa rerum capita ordinatius clariusque exhiberem
morem eis gerendum censui: praesertim ex quo didici
ingeniosos quosdam et candidos  non philosophos
tantum, sed et mechanicos et chymicos, imo Me,
ententiae mea
dicos quoque ei extra mire favere, et papularius
expositam plures, ubi intellexerint, plutes proba
probaturos videri.
Extant Hypotheses multae, sed Physicae multae,
quius quarum autoribus nihil deest ad ingenii laudem,
multum ad vim veritatis. Prafessi sunt assumere, quae
dam interiora rerum, in rerum interioribus, quae pro-
bare non possint, nisi quod ipsis suppositis omnia
hactenus cognita aut saltem vulgaria ex phaeno-
mena, sint ita uti nunc sertimus ex pleriq
eas se assumere rerum causas, quas sesse probure
non possint, possint tamen probare possibiles, et eis
quae sentimus conciliabiles esse, ac procide iis suppssitis
Phaenomendum, saltem cogniteu hactenus, aut perte vul–
garia ita uti sentimus esse eventura.
sed quia unius effectus, praesertim vagis nec satis
omnibus circumstantiis circum stantiis circum scripti (uti
sunt pleraque nbis Experimenta nostra) plures possunt
am
est ad intelligi causae; sed qua suppositae atque
in methodo vivendi, corpora movendi, emnai
producendi emendandi, medendi sobservataes spem
frustrantur, quia ecilicet aliis corporum qualitatibus
nondum a nobis exploratis parum concordant
Quemadmum si quis Ai
Scilicest philosophi singeniosi plerique omnes qui
nostro quaque seculo ad rerum naturam interionem
scilicet philosophi ingeniosi plerique omnes, qui no-
stro quoque seculo ad rerum corporearum naturam
interiorem sensui non patentem exphaenomenis
in sensus incurrentibus colligendam accessere eam
viam institere, qua uti posset homo ad horolo-
grum adductus, qui aperire, huc illue versare, at
tingere non posset, et conjectare tamen aliquid
de interiore structurae motusque ratione guberetur
ex eo quem videret, indicis progressu, aut quem
iudiret campanulae sono guberetur
I enim
Srei Automatariae peritus est, comminiscetur aliquid
quo admisso, aut etiam elaborato eveniient ea
ed omnia quae in horologio extrinsecus sentit, quod
causae possibilis suppositae genus philosophi Hysto
thesum vocant:
ed quia idem effectus praesertim
non dn omnibus circumstantiis defintus ac circum
seri iu a variis cantis proficisci potest, quem admo-
dum adratum oviri po ab Cd ex et tam ex
duobus foingulis rectangulis aequicruris abd et ac d
p uitus peralato grammis rectangs ilis allaa pate