# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0329
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0329?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3
# Folio 167r, page id 00068532:0329
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068532&page=329
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068532/jpgs/default/00000329.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 84 lines, status machine
# Lines: 84 recognised, mean confidence 0.93
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

Hypothesis de systemate Mundi
pro demonstrato suppono. mundum non esse plenum, nam si plenus est, nulla est actio cor-
poris in corpus, non possam  nulla centra motuum diversa, omnia aut aeque solida, aut cique
fluida
supponodi demonstratum: hanc Mundi fauciem nec fuisse abaeterno, nec semper cura.
turam
s. 3 tentandum est omnes motus derivare ab uno
p.4. tentandum est omnes motus quantum fieri potest reddere uniformes.
p. 5. tentandum est rationem reddere distantiae magnitialinisque pla motusque llanetarum
p.6. tentandum est rationem reddere mutationum in mundo.
s7. Supponamus totum Mundi spatium plenum esse globis, sese tangentibus non nisi in
sa
10
1
12.
13
13.
144.
REoN
puncto, ac proinde interstitia intercepta esse vacua. Omnia autem corpora
integra id est pacuo intersito carentia esse uniformia, id est globosa.
Hdc Hypothesis fortasse necessaria est ad motuum propagationem.
 Corpora sunt aut integra aut mutila. Integra quibus nullum
est vacuum intersitum. Mutila, quibus intersitum, sola integra sunt Atm
Corpora sunt aut mundana id est aliquandu durantia, aut momentane
superficies mnitanorum sunt a centro aequi distantes, etsi non sint conti-
nia ut si coronetur globis a quimagnis 
Corpora sunt aut naturaliter dissolubilia, aut insolubilia seu atoma. Integi
sunt et atoma, mutila dissolubilia
Tres ergo corporum gradus: atoma, mundana, momentanea.
Impossibile est corpus quiescens facere consistens, et alterius impul sum infliss
lutum, nisi ab eocontingatur in puncto, motusque contingentis non sit extr
centrum suum.
Corpus integrum insuperficie e suffict esse sufficit. Intus enim rursum, i
finitis globis compositum eose, et novum in se sine fine mundum continere po
Ex Hypothesi nostra totus mundus Automati instar est, infinitis rotis 
 trosleiss in puncto aut per se, aut per funem
centricis sibi implicitis compositi se tangentibus+ compositi
quie
Hoc posito primum omnimm phaenomenorum consequentium est: si omnia globis iplen
sint, et unum moveatur urcil proprium centrum, circa proprium centrum movebunt
omnes. Prorsus ut in Horologiis quae descripsi.
supponendi tamen sunt contactus tales, ne sibi rursus obstent rotae, omniaque vel
una non satis recte disposita consistere cogantur.
Hinc sequitur omnium Globorum motus circa proprimu centrum esse aequiveloces
Ut in rotis eccentricis magnitudinis quantumcunque diversae.
Et haec Hypothesis prima omnium earum quae comparuere ex uno motu simplic
derivat multos eosque eccentricos: mechanica prorsus claritate.
Hinc sequitur cognitis duobus globis, quorum unius cognita sit magnitudo et
tempus revolutionis, alteriusque tempus revolutionis, non magnitudo; aut
magnitudo non tempus; ignoratum: tampus scilicet vel magnitudinem
inveniri posse. Quia motus et uniforimts, ac proiide temporum ad magni
tudines proportio in omnibus est eadem
Hinc sequitur porro: ommum corporum mundanorum motus probabiliter esse
uuiformestum iica proprium centrum, tum crca centrum Orbissui.
Quod enim ipsorum motum circa proprium centrum attinet, habeantur quas
tum ad rem perae sentem pro corpore solido. Quatenus scilicet nulla obsistentia
turbatio sequitur dissolutiove sequitur
Et rursus totus ipsorum orbis
Et effici his globorum contactibus poterit, ut phaenomenem corporum in
aqua crca centrum baculo mota fluitantium, in quo uniforimes
sunt circulationes, quantacunque distantia, ad mundum transferatur.
etem
Haec si vera sunt, et, satis distincte explicari possunt, supputari poterit
mot ergo et semidiameter
distantia e magnitudo Planetarum.
Primum enim Terrae diam eter diuinus c semiti eter ia i est cognitas s
impus quoque motus annui. erue
malque tempus quo absolvitur; cognit
supposita motuum unformitate seme
motus dini, erit i dopus motus a
menstino, ita semidiameter orbis lumae
si e u it ergerne
anuui ad se midiam
itu durni Idq
16
18
19.
ei
23
23.
2b
27
e sante ontaliter vs