# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0331
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068532:0331?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Physica LH 37, 3
# Folio 168r, page id 00068532:0331
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 169v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068532&page=331
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068532/jpgs/default/00000331.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 62 lines, status machine
# Lines: 62 recognised, mean confidence 0.95
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

Prop. V
Anse omnia pro certo sumo Munduo Planetarium quantum
ad consequentias sufficit pro pleno habendu esfe.
Nam (1)nullum in eo punctum sensibile assignari potest, i per quod non
non p vterujesi transeat aliqu racius
aliquis lucis, aut certe si nihil opacum obstet, sit transiturus.
Ubicunque autem transit radius lucis est, ibi est corpus
antea
pa
imo etiam ubi saepe, transiit, aut e obstaculo remoto transiturus
est. Nullum ergo punctum sensibile assignari potest in
mundo planetario, in quo non sit corpus. Assumsimus autem
Du duo in hac ratiocinatione, quae probanda sunt. Ac
primum ubique transire transiisse aut transire paratos esse radios
lucis. designetur aliquod in tellure nostra punctum A, ex quo
coelum libere spectari possit, et sint sidera B. C. D. radiique
BA, CA, DA. Promito nonnihil (B) et promotis nonnihil astrorum
locis epparentibus  mox alii (B) A, (C) A,  A. Quod so
cus BC
ergo ponamus quoi ex quovis circuli puncto, quovis temporis
momento radiari, utique nullum omnino punctum arsi sive physi
sensibile sive insensibile assignari poterit punctum, ut E,
per quod radius aliquis non transeat. Verum quia certum
non est quovis temporis momento radiari ide et ex quovis
arcus loco radiari, ideo fingamus ponendo minima assumamus
minimum radiationum inter neque enim aliud seusus nestri
Sensus enim nostri ostendunt tantum, nullum esse momentum
sensibile qui nos quin attendentes radium percipiamus adeoque assumi possunt
assumene nta rem
quendam tempora quaedam tam exigua, ut tametsi  eorum
intervaltoillis durantibus nulla fiat radiatio, nihilominus radiatio
nobis sit apparitura continua Itaque etiam intervalla
quaedam arcus BCD respondentia his temporis intervallis
assumi poterunt. Quoniam enim Motus astrorum continuus
est, utique durante temporis intervaltulo assumto aliquod arcus
intervallutum ab astro locum mutante percurretur, hoc iutervaltulum
sit BC B(B)
itaque inter rectas BA, (B) A assumi poterit
aliquid ocum E, per quod nullus transeat radius Examinandum
Sensibile
jam est, quantus ille sit. Quod exami pendet a magnitudine
crcus B(B) id est temponis intervalluli temporis a ssumti
radii AB et anguli A BA(B). Qui ob astrorum distantiam
et exignitatem exius Radi autem magnitudo pendet a
distantia astrorum; anguli vero magntudo a magnitudine
intervalli temporis. Nam si ponamus q intervallula
quibus interrumpatur radiatio salva, apparentia continuitatis
esse mintum scrupulum minutum horae quartum, id est
ninus quam decies millees millesimam horae partem,
sfacile enim ostendi potest ad huc minesa esse debere) ac proinde
minus quam duconties millies millesi uram partem diei,
erit etiam arcus B(B) minus quam ducenties millies mille sima
pars circumferentiae, cujus radius si sit decies mille
semidiametrorum terrenarum, vel a si ita vis decies millies
mille lencarum Germanicarum (neque enim quisquam planetas
longius removit) jam aestimari potest quale intervallum
ter radiationes relictum futurum sit, nam depingatur in charta circulus, cujus
circulus, utque ea sumatur Carcus qui sit centesima millesima Nam circulus ille ingens
pars cincumferentiae et aneq ille omnia iisdem proportionibus
servatis contrahantr in min decies millies em millesies minorem,
00b
8toot9