# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068606:0100
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068606:0100?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Varia Physica LH 37, 4
# Folio 50v, page id 00068606:0100
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 49r); this page is its left half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068606&page=100
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068606/jpgs/default/00000100.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 59 lines, status machine
# Lines: 59 recognised, mean confidence 0.95
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

naturale
mne flum haboflexile Elasticum est. Experimento id probatur sumatur filum quod
cunque ex eo pendat pondus, quod circumagatur, hoc facto filum repellet pondus ut aperiet
sese et multis spiris aget in contrariam partem, ubi rursus comprimet ultra modum,
et rursus repelletur
Magnum est discrimen inter Naturalia et artificialia, flexilia, cohirentia liquida per
spicua figurata
Perspima naturalia e pant per iai qualia sunt per monima sunt
artificialia, per partes, relictis intervallis detengeneis. Omnia perspicua naturalia
refringunt, artificialia non refringunt. Flexilia naturalia Elastica sunt. Liquida
naturalia Cartificiale est pulvis) habent aliquam codaesionem. Omnia cohaerentia na-
turalia tendibilia sunt. Spherica vera siu
Guttae in quas liquida formantur indicium sunt cohaesionis reliquae in ipsis.
Galilaeus in dial. mech. prim. in fallor refert ad aquam circumstantem aerem
hescro quam aquae et aeris inimicitiam comminiscens. Sed observalum est
liquo manere etiam aere exhausto
liquo  alicumus in Tabula
Cur guttae, in planis superficie horizonti parallela, non humida, sed
sicca, aut humore aliquo sed humoris stillantis diffusioni obsistente
imbuta, rotundentur.
Manifestum est omnes aquae guttas
dum cadunt pondere proprio reddi nonnihil oblongas ut a b inbasi ta-
men b. non plana, instar cylnidri, sed curva iastar ovalis aut Elli-
ipsis quae vero speciatim figura sit, id nihil pertinet ad rem nostram.
attingit ergo planum c. puncto b. et eodem tempore pondus superioris,
incumbens inferiori conatur  massam ab. procudere in planum quantum potest ma-
nu latum sed tenne. At se huic diffusioni obsistit ipse fundus c. abiquantulum
tamen obtundi, complanarique ipsum necesse est, velut ovo. columbi marmori laevigato
illiso. At reliquum super incumbens cum ultra progredi non possit recta, ibit in
latus
Imo jam ab initio statim, quantum enim imum procuditur, tantum sum–
num diffunditur. Quodsi tam exigua ponatur pressio u
fundi resistentia, ut diffusio lobi b. per c. haberi possit pro nulla, vedu
rationis est guttam formari in abef.
figura
Contructus est ut dixi, in puncto, Ergo
primum enim fundus aquam se diffusuram cohibet interea
omnia incumbentia super urgent, sed obstat in fu
conantibus ipsa partium connexio. Quae si aequalis
gravitati, fiet mutio nulla, sed corpus retinebit
figuram quam habebat, quod si major i Nota etsi
gravitas in specie major connexione. Considerandum
tamen an non mutata figura, pluc lucret gravi-
tas, quam perdit connexio, id est an pluret descen-
dant gram separentur; figura condliatix ubi plu-
dimum descendit, minima separade, aut aequilitrat
tandem multitudo partium gradui conatuum. Ea demuo
figura optima est. Et haenc onsideraidem nulli in mentem venise, suemini
Se haec in calculum aesisendenda, sunt per Geometrium indivisibiluu sone qua
Ecce hic novum genus compensatio-
nihul solidi ratiocina ri possumus de motu
nis scilicet multistudinis partium per esradum conatye simplicem seu abso-
cntum, ut alias magnitudinis ad celeritatem.
Klittre i rum Charmen Weind in machero, Man iniste in gefaß uberu fenhugeer, so bidus
I
ho abro die
dariin Kaete luste non ausd golit st dec lerarur darimm poritribe
Kolte cvurarefaction der caearmen zuru srus estossem Mied, and es eis angehit, so aehme
man so min hosts wollen, o sus refacurt, laß et durgs Gacruisst odre fell gemacht