# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068606:0132 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068606:0132?run=74 # Title: Leibniz-Handschriften zur Varia Physica LH 37, 4 # Folio 64av, page id 00068606:0132 # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068606&page=132 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068606/jpgs/default/00000132.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 106 lines, status machine # Lines: 106 recognised, mean confidence 0.92 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. Motus est Mutatio (Loci. Corpus est cujus omnis actio passioque est motus Conatus est initium actionis. Impellere est mbu tendere est mbi se conari Qui agit in corpus, impellit omnis actio corporis in corpis est impulsus cohaerent quorum unm impotto altri impellit test, quin alterum impellatur Nam omnis passio corporis estt per def. - Ergo omnis actio in corpus est movere. Qui movet movere conatur, id est per de (.= impellit Impellens tendit in locum impus Et si mmediate impellit tendit in locum, im pulsi on Nam inpollens ompellens agit, corpus agens movetur agit motu, (impellere enim est conari def -. conari est agere des. =) corpus agit motu def. Quicquid agit motu agit, ab quia mutatiloce, def. Ergu corpus impellens agit, quia mutat locum suum Contra impulsum patitur, corpus patitur motu quia impellens agit; def seu mutatione loci sui. Ergo necesse est impulsum intare locum suum quia impellens mutat locum suum Corpus autem mutando locum suum non facit aliud mutare, nisi in alter Ex mutatione autem loci in uno non sequitur mu- ratio loci in alio nisi unum conet in alterius locum, ita enim necesse est alterum exire, quid duo corpora non possunt esse in eodem loco. Necesse est ergo impellentire, quo utisi; Et si imimediate impellit, seu con- Quae sunt in eodem loco coterent eorum unum impelli non potest quin i vel saltem ntare incipere, seu (per def. -) s omto pio pus eri Impellens et impulsum cohaerent, en si et um ultro impulsum Explicanda primum propositu est exemplo. S ego lapidem in alium pooicio, non est eodem motuento impulsus, quo ego sum impellens, temporis enim intervallo opus est, dum lapis ad ipsum permeria perveniat, at si eum baculo percutias jam contigi ac postea impello, eodem momento ille impellitur, quo ego baculum impells. ergo cacu ajo priore catu sratium nter esse potest inter cujidem et excipientem, quod a lapide sulcessive impletur. At posteriore casu, quia motus fit in instanti, necesse est aut spatium intercedere nullum aut serie quadam contianque corporum contignorum esse plenum ut uno impulso caetera impellantur Orpora gens et patient sympathica sunt. c Corpos Ageus et patiens sympaterunt agenti Nam aut cohaerent, omnia autem cohaerentia corpora sympa- thica sunt (quia omnis corporum passio motus, sia a. cohaerentia 6oYKivaTa) aut est aliud intermedium, quod primum agenti seu impellenti (omnis enim corporum actio est impulsus) cohaesit, ergo ei ormpathicum est; et postea Ratienti cohaeret ergo patiens est sympathilum ipsi Ergo quaquid quousque omnes passiones agentis jam in ter medium omnes passiones ab agente receptas, retinuit ergo (o mnes enim passiones in corporibus conserrantur Ergo omnes passiones quas agens ei impressit idec quas habuit antequam coharere ei desineret, tlauffeit in patiens. Omnia Mundi aspectabilis Corpora sensibitia sumpathica sunt uriu sive: nulla evenire potest mutatio sensibilis in quolibet corpore sensibili, et unde non mutatio aliqua etsi aliquando insensibilis Nam quae sunt in fodem locfalterum impellatur seu cohaerent in alio Mundi aspectabilis corpore sensibili, utcunque remoto, sequatur. Nerum scilicet ess in Mundo quod Hipperates asseruit, de corpore. e hari arza 60550, a _6ve as humana, Si demonstratum nt nullum plane vacuum ee posse in Mundo, etiam id posi theorema nostrum eri genera posset generalius concipi, omnia scilicet Mundi corpora sympathica esse. Interea ralis cum Vacuum sensitile excluferimus. Prop. 1.1 instituto nostro, quale concepimus sufficitus quod ita clarum reddemus: Esto per exempli corpus aliquod utcunque remotum et grande, quod eminus appareat rubrum, quala et rutilum, quale est Mars, certum est colorem ejus rutitum a partium enus dispositione pendore. Cogitetur prim tiemerum a t la Nicitimpellere pt frediati nisi per Quiiguid impelli si quid impellitur, necesse est aliud in ejus locum tend tenim aut mediatum est quod tendit tantum impellens versus locum impulsi aut immediatum, quod tendis tantum plane in locum prop. at nihil mediate impellere potest nisi per aliud quod impellitimnediate Nex anim unum impelli potest insi tertium eo sunto existentia in uno loco A. et B. tertium, impellens A sit C. ajo etiam impelli B. ab eodem C. Nam A impellitur a C. quia C. vel aliud quiddam impulsum a C. tendit in Eiplocum. Si tend it in locum corporis A. tendet etiam in locum corporiis B. qui is locus utriuque est idem. Ergo impulso A. etiam impellet C. id est forarent per des. = en careatha sunt Corpora cohaerentia sympatiica sunt absolute Omnia infuc mimed.aY Corpysagem entia et patiens sympathictumsunt pognem qu it in agente est agenti est iis quae accidunt agenti Omnea Mmndi eo aspectabilis corpora sensibilia in se invicem agunt). Motus ompothicorum difformis sib. oudant Motus (+ quia cmmxpriores inde ab initio nuns quoque servat)