# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068606:0325
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068606:0325?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Varia Physica LH 37, 4
# Folio 161r, page id 00068606:0325
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 160v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068606&page=325
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068606/jpgs/default/00000325.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 48 lines, status machine
# Lines: 48 recognised, mean confidence 0.95
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

sed quia pondera tam ingentia incommoda sunt maxime
Verum
ne in calculo fallamum, ad vim motendini melius aestimandam, videamus
quantum a cn pondus a metindino ad quantam altitudinem hoerae, spatio
unius miniti vel majoris temporis ad quantam altitudinem c levari possit
C
Haec entm vis nobis etiam per minutum necessaria erit. Et repetita
vicibus 43200 per meusem integrum.
Quam vim vereor ut praestan
possiuus nisi adhibito aeris pondere. Quod ita intelligo a maximi
folles adhibiti sint, ac sibi super impositi, ut AB, BC, CD. sit diamet
640
follis Aa longitudine unius pedis, ipsa tnbula autem rotunda, erit
ex Calculo Pascalii) pondus aeris incumbentis minamum 1700
librarum. Ducenotum in altitudinem follium, si duorum
sit pedum erit pondus fere 7000 librarum; si trium erit 15009
700
librarum. Tantum cavendum ne tanta vis folles dirumpat
5300 quaeritur etiam an satis venti toto tempore futurum
Sit, quod tantam mollem alto ere possit.
aterum optina
rei ratio hujus inventi est cum nec follisbus, nec pondetibus ultis copus quam ipsa
iqua Nimirum in Fodinis ex quibus aqua extrahi debet, scilicet aqua vento
extrahetur maxima in copria nec effundatur inutiliter sed in ingentes lacus
condatur, inde postea ipsa cessante vento pautatim essluens perpetui flumnis
locum geret.
Alid est molus modus perennis Motus per simplex Baromebrum se
iidem quae dixi follibus vel similibus, sas. Nam qu si dimneter Cabeat
pedem folle latitudinem pedis, erit pondus aeris maximum parsi
808 per, medircre 1761 librarum minimum 1714 libratum differentra
litearum
erit librarum at inter maximam et minimum, et librarum 47 cirater
inter minimam medivirem ponamus autem quovis mense non nisi
ponderis derem librarum esse differentiam, uid non nisi pondus dicnts
i pouce pollex
quorum 13 facuit
tatem pedem
vigesinam partem, maximae differntiae, seu non nisi
circiter 5S librarum pabet tamen satis virium
inesse 5 libras ad motum perennem, qui (v. y hiorologio
alicui circumagendo sufficiat
sertium princip An
id ad horologium portabile applicari possit possea videbimue.
sertium motus principium est calor seu thermometrum. Et quidem ponamus
calore effici ut aer conetur locum occupare qui sit ad priorem ut  ad 10
de nisi impendiatur effecturum esse, patet non tantum hanc vim spraepondera
aeris massae alioqui enim eam non elavaret sed et duci debere in quantitatem
extensiones. Ut habentur vis ista. Cumque quotidie contingat haec mutatio