# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068606:0399
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068606:0399?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Varia Physica LH 37, 4
# Folio 177r, page id 00068606:0399
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 178v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068606&page=399
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068606/jpgs/default/00000399.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 117 lines, status machine
# Lines: 117 recognised, mean confidence 0.94
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

nisi annilum istum firidat. Finat ergo quantum
potest, aditu scilicet tantum sibi aperto, non vero manria
ipsa secum abrepta. Quemadmodum si supponas globulum quendam
solidum per matri ferreum glabum esse ferreum, corpus in esse
globum ferrcum; materiam totam eg+h esse tenacem, nec ex toto
vel parte moveri, attamen findi posse; fistaramantem rautem findente
discendente, rursus collabi, qualis materia est pix aut gelatina
Et extra a maguetem applicari, qui materia inviolata
globum moveat ex i. in m necesse erit materiam com–
prehensam annulo Tin lmn findi in partes duas, superiorem
et inferiorem annulum scilicet superiorem lilm, et inferiorem
in mn et perinde esse sive globum dicas ire versu ex i. versus
in relicta post se, materia annuilimum, sive dicas materiam
annuli ire ex i in h relicto post se, globo utrobique
enim materia annuli totius findetur in ante i. seu inter
Y et M et recollabetur seu coibit, post i seu ve
inter i et h Porro si supponeretur materia plane qui
escere, globo moto, ideo globo eunte ex i. in n materiam
integri alicujus annuli quantus est annulus linimu findi ac
post terga relinqui necesse esset, sed quia in exemplo propo-
ato supponimus annulum quoque tendere ab, 1. versus m sed
duplo tardius ideo necesse est dimidiam tantum annuli par–
tem linst. findi in annulos parallelos duos lirs.
l in st. ac post terga relinqui. Et annulus superior
Curs evadet in oppositum latus versus 3. raderis
ul. contra annulus unst rades un. euadet ergo
annulus superior, inter l. et g inferior inter n. et c
contra si globus tardius
ver
moveretur aut versus . ipsa canficipans versus n globum
lin. desereret. Sed res eodem redit. Idem est si lin
Prp  circa suum centrum moveri intelligatur, ita
enim non findet quidem mnateriam, atta
inca partes ejus eam partes materiae nunc desepent
nunc ab iis deferentur, ac proinde ea secum abripete
Si quod corpus turbans, materiae cum lumine
ciruractae supponatur interponatur sub aequatore, depri-
metur modo nihil obstet, versus centrum terrae in linea recta
Esto enim in dict. fig. 1. Cg. fh aequator. Corpus obstans
turbans motui luminis interpositum un vel lxugn
Corpus primum corpus lun turbare credatur, ob motum r
proprium entrum, manifestum est ipsum premere seu secum
abripere conari materiam arcumpositum ut lxre vel ugn. et
sed non potest per ea quae ostensa sunt prop. praeced. 9.
Resistentiam tamen sentiet majorem sursum quam deor
sum in lxrC, quam m uyr. quia celeritas por-
tionis kic quam cyn major est ob majorem distan-
tiam a centro Z Ibit ergo deorsum lun. in eam
partem, in quam minorem resistentiam sentit, et in
quam ab altera magis resistente repellitur, id
est versus centrum 3. Nec dicit debet versus polos
3. Ponesu
rculatu u
hyt
est motum in et et in e, item in gg et in g. item in
s
e ex 9. a. quam in eP. gg. a4. Iem est si qua
cunque alia ratione corpus turbans moveri intelligatur,
semper enim abripere secum conabitur aetherem circumpositum
ettetu
et fortius aget in iiferiorem quam superiorem, quappe XX ouIA Sphaericas) CXor l. et nyqen compre–
magis resistentem.
prop. 11 Sed si versus centrum ire non possit pro-
pelletur   versus potum praepiorem per meridia-
ita in fig. 3. materia turbans dexterior versus aa. potum
dimidiam partem corporis inferiorem
Senhinuulo iusm nyata quod duplici dec ita
demonstratur: primum a annulus superior lxorliusm
fortius ne tum fortius movetur quam inferior
usm nyqn est enim remotior a centro
tum vero major est. Cum en annulus solidus
btus Cxorlnygth. duplo altior annulo solido
jusmnyge est q plus quam duplo major
 ut ex Geometria constat (sphaerae enim
crescunt non in eadem. Sed friplicata ratione
diametrorum:) ergo annumsus lxorsliusm
est plus quam aequalis anmilo salido uis mnisqtus
seu major enam si aequalis esset totum ex annula
lxorsnliusm, et lo icsmnyginuum
positum, id est annulus lxortnus cotri, anmuli
alterius annuli jusmnygtor duplum foret
contra id quod diximuse Ergo pars superior
corporis turbantis In. nempe li. et cum fortiore
velocius mota, et cum majore majore ma
teriae parte luctatur, quam inferior in.
magis ergo corpus as turbans in parte supe
rius quam inferius premetur id est descendet
sod erat demonstrandum. Idemque est etsi
sed et cimnth antibus spn contiguis alis superiorbats
das, aut illae ha ab vel potius utraeque utrasue
secum abripere conabuntur fiustra conabuntur
inferioribus luctari dicas, semper enim
in altioribus et cum major etum erit quantitas
et fentior motus crespent; et in inferioribus dece-
materiae repellentis crescet, ac contra in inferio–
ribus decrescet. Ut per se patet ex dictis patet
(sive is circa. pooprium centrum, sive in aliam
quamlibet partem f tendere intelligatur)
a quibus premitur, seu quae ei innituntu
uo promit quibusque innititur, secum
+iterque circulus, tum xo tum lX0, tum
remotior a centro, tum nyq propior
a centro corpus beerum motum mo
tu suo proprio perturbans repellere co-
nantur. Sed fortius superior inferrore.
aequilibrio ergo pressionis cessante, ibit corpus
In. in partem ubi pressio minor est seu
Ut rem distinctius tibi
imagineris, ita cogita corpus In. in
annuto solido inter circulos (seu potius superficies
heuso positum, ob proprium suum motum, annulo
resistere, nec ab eo ita abripi, ut abriperetur si nul
sum proprium motum haberet. per dicta prop. 9. sequi
tur ergo lucta inter corpus ln. et annulum dictum. Ut taceam
pressionem seu perturbationem in annulos contiguos superiores inferio
res gus propagari. Sed annutus inferesi mium sintem 
parte superiore rte prement