# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068644:0027
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068644:0027?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 7A
# Folio 14r, page id 00068644:0027
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068644&page=27
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068644/jpgs/default/00000027.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 97 lines, status machine
# Lines: 97 recognised, mean confidence 0.94
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

Saprentiam nihil aliud esse arbitror, quam
Scientiam foelicitatis et veram eruditionem
tanquam apparatum ad sapientiam esse habitum
animi plurimis ad bene beateque vivendum notitiis
instructi Q quem utique studiorum
finem semper respicere oportet etiam cum animi
gratia interdum per curiosa magis quam utilia
vagamur,
ria veo
sed quin maximum nobis sit cum tota rerum
natura commercium, multaque nos juvare aut laedere
possint, opus est nobis cognitione nostri
Sed cum maximum nobis sit commercium cum
tota rerum natura, multaque nos juvare et laedere
possint, opus est nobis multiplici cognitione et nostra Mentis
et rerum aliorum eorum quae in nos agere aut a
nobis pati possunt; sed omnium maxime expetenda
est cognitio duetrina scientia de Universo seu
DEo
de causis rerum unde Natura nostrae potentiam et
aut limites dignitatem et officium, principia et
fines cognescamus. Ulerper omnia de Substantiae
perfectissima quam Deum vocant (ex qua cum
aliis omnibus nos quoque orimur et pendemus
Ntemmo
studio cogitandum est. Quibus intellectis faciluis
postea judicabitur quaenam aliae res pr maxime
curam nostram mereanturi;, et quoniam unus omnibus
et denique Unde jam facilius et perfectius nostrae quode naturae potentiam et sintites, dignitatem et officium, 
par non est, quomodo partiendae sint inter hominesoe
Qvicunque ergo Sapientiae studia ducitur, quod
veteres philo sophiam vocabant philosophiam, et muniendus
est animus scientia quadam generali
Inde jam facilius nostrae quoque naturae potentiam
et limites, dignitatem et officium, principia et fines
cognoscemus, et quoniam Mens est id quod ad nos maxime
et queniam corpore quoque sive attribulis non nisi
confuse cognitis praediti sumus, quod non tantum naturam
cum aliis corporibus communem habet, sed et multorum
multis modis expositum est aliorum auxiliis vel injuriis
oe  Meceentene prlnde
attr. multuque non tancum proprietates corporum ratione cognoseendae sunt, quod est at tematicae se
sed et qualitates quaedam confuse tantum cognitae
ex rerientia indagenda sunt, et ubi ad multa particularia
descendere cogimur quibus naturalis historia continetur et 
Verum cum nihil Meritisit utilius homine aut potis alia Mentae Humane sit utilius quam aliH
s
nocentius cogimur aliorum quoque hominum, et omnino res
totius hocmani generis res cognoscere quod Historiam
civilem vocunt cui superstinturet Scientia civilis,
qua non soliticer tantum
sed ef  caindentiam
scec histonam caddes Ecclessia addas etium
steologiam ristianam comprehenda tanquam ejus reipublicae leget
praecepta continentem caiuisse Redem Deus ipse peculiari
 Hinc Sequitur sapientiam ad Frelicitatem genens
ratione ostendit
human statumque ut genus humanum interesse ad foelicitatem
Eumani generis, utcondatur Encuclopaedia quaedam, seu
ordinata collectio veritatum quoad ejus fieri potest ad omnia
oe sit instat aerarii public
ut omnia preclara inventa atque observata inferri possint
utilia inde deducenda sufficientium
ed quia maximae milis fitura esset praesertim pro hisi quae
historiam civilem ac naturaleu
ertinent, opus est scientia quadam
ab  experientia vel historia.
enerali qua principia rationis atque experientiae primaria
5
quae virum praestandem nosse decet
nec tantum Mentis
 itaque primum Menta nostrae cura susei
pienda est ut intellectus regulis
coluntasque praecoptis quibusdam sempe
praetex
bserantibus in veri bonique prosecutione
muniatur; generalesque quod Logicae
Ethicaeque est; nec tantum Generales nosit
sunt paranda quilus helaesu sica nistrecit cons
la quo ut alia a ita et felicitas nostra
et deinde de natura et statu aliarum mentium
atque denis de natura corporea vanisque corporu
valitatibus aEx quorum omnia
en
nincipia et fines cognuscemus discemus
 omnibus notitis bene cognit
qua
tum qui
ppotestate si non dabito atque in
sum traductis, quantum su
yoc enim subi omnia ad mala vitanda
bonaque procuranda aliquando coferre 
eter alias Artet
ca e atque denique Redicira inaedificatur
+ et siepid alis si
et quantum licet
libstantiarum spiritu