# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068647:0055
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068647:0055?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 7B, 3
# Folio 28r, page id 00068647:0055
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 29v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068647&page=55
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068647/jpgs/default/00000055.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 86 lines, status machine
# Lines: 86 recognised, mean confidence 0.95
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

es et des interpretatione
lib. 1. de Ejy moli
a
 docere est scientem facere. Interpretari est docere circa orationem
seu cica orationem non satis cognitum facere cognitum.
Oratio autem est
vel interna vel exterma. Internam externa repraeseritat. Qualitas reprae
seutatira dicitur figura. Unde et (ossius inst. orat. lib. 5. c. 3. schema generaliter
de finit, conceptuum nostiorum delineandi, qualitatem. Et Scaliger de caus. l. l.
c. 196 non recte figuras dici modos loquendi non vulgares. cum omnis oratio sit
figuata. Orationes interrae sunt definicio et descriptu. propositio. Syllogismus.
Ouvus figura vel est communis, vel singularis a communi recedens. Illa
emendatam reddit orationem, hoec vinatam
Figura communis vel in
vocibus sinmulis vel in earum constructione siu copulatione Voces singulae
vel substantiam significant vel accidens Substansia est quae suum esse in se habet
accidens quod in alio. Item vox gignificat vel cum tempore vel sire tempore
Accidentia habent aliquando in intellectu figuram substantiarum, quando
pere se considerantur h et non quatenus in subjecto sunt et significanter per nomem
abstractum substantivum; hino in fcientiis albedinem definimus non ulbum. Quia definitiu
atio rei substantiam exprimit, pautatim introducta abstracta cum homnes
pientias excolerent. Vocem qualitatis primus introduxit icero rempore plini invaluis
ninguedo Faletur scaliger ingratitudinem non esse apud probatos autore
Nomem p appellationm pignificat universale; proprium significat redividuu
 Tametsi aliquando
poetae lac album dicant ut loquitur Aristoteles, id est Epitheta inania adjiciant
propria alia simpliciter, alia ad tempus, alia certa rei respectu. Hinc et
sudjectiva quamvis alias communia sint. Hinc et adjectiva dividuntur in generalia
ut bonum magnum. specialia, ut nox illunis coelum sudum quin et propria
nomina habent sua adjectiva, ut Mars gradivus. Hinc oratio composita ex substantio
et adjectivo, est quasi definitio vel descriptio substantivum quasi genus; adrectivum quasi
Quia Nomen sine tempore verbintum tempore, hinc
nominibus terminationes ab relationibus ussignatae, verbis a temporibus
differentia.
personis et modis. utrisque secundum numerum; singularem, pluratem dualem). Ex
Casibus. Nomination et vocativus significant aliquid simpliciter positum; reliqui
liquid conclatum, se habens ut genus vel differentiam un descriptione. Genitivus
fit quando duae substantiue ad invicem relata, ill ad quaedrestrin genus est seu restringitur
ritur in genitivo ut oratio socralis nominalios, alter in nominativo (isi nihil aliud
flecti faciat) proprium vero in genitivo. Ut oratio socratis. var unde
regulae grammatilorum imperfecto. Non enim expri docent, utrum si duo jungantur
dicendumne sit gratio sociatis, an sociates orationis. Albedo magnitudinis, an
eam
potius magnitudo albedinis. Varius autem relationes substontrodium inter se
explicabimus in syntaxi. Dativus repraesentat id ad quod quod refertur
Titius similis Maevio, seu Titius
est affectum quiddam ad Maevium.. Accusativus denotat correlatam operationis
quatengest 1 Ec ordos affectum seu passum
ut aliquid transeuntis, quae capit suam differentiam ab objecto. Operalio fit
mutando, movendo, generando producendo cynrumpendo. Motus species angulutatio
imminutoo, alteratio, motus localis. Accusativus denotat correlatum ejus quod
per verbum significans exprimens operationem in aliud transeunlem si gnificatur
Nam verbum est vor assignificans tempus. operari autem operatione quae in
aliud transit, est habere, movere, mutare generare producere, corrumpere, motum
decipere quae omnia in tempore. Hinc constructio cum accusativu magis propria
verborum. Ablatious significat subctantiam, unde quid est, fit movetur mutatur
et hal se habet ut principium movens vel ut concomitans hoc principium, vel
quorundam
verba significunt Esse facere, novere, generare cormmeere. ut hormm passiva. Verbum
quod aprincipio movetur velut instrumentum.
ctrva denotant terminatione sua, facere habere.
habent terminationem activum etsignicant o
passiva.
Modi oriuntur
activum pessivum, nenerum deponens.
passiva recipere operationem. Neula
 diversa ratione praedicandi, sunt enim nomina ut subjecta verba ut praedicata. Esse
His addun sommunia sub una terminatioue activa
enim seu copulam, semper connotant, quod est vel simplex vel modificatum. Indication
cum praedicatum simpliciter inest subjecto. Conjunctio utimur in dictione quae magis
repraesentat meditationem de modo affirmandi et negandi praedicatum de subjecto. Hic
Modus lautem praedicationem vel confirmat verbi gratia necessarium, ut hoc sit. Vel To
inere vel non inesse aliquid detrahit, et ipsum reddit infirmius, velut si optetur aut animo
intendatur, aut conditionem requirat. Imperatious significat non praedicatum subjecto
inesse, sed loquentem ita velle. Infinitivus significat substantiam verbi retanta figura
verbe sen aosgnficatione temporis, ut abstracta nomina significant substantiam
veroque sit uti definimus abstracta. Ita non definimus quod sit amo, sed quid sit amare.
accieinfisitiou loco nominis substantivi surpatur ut pers. sut p. 5. velle summ cuique est
certum
supstanti valgeru
bent, adjectioue
prveriant
pru adjecto
2
nec hic
atis doce