# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068649:0037
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068649:0037?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 7B, 5
# Folio 19r, page id 00068649:0037
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 20v); this page is its right half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068649&page=37
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068649/jpgs/default/00000037.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 94 lines, status machine
# Lines: 94 recognised, mean confidence 0.95
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

Amor et cupiditas excessum habere possunt, quia  letitiam
ig inclusunt amor laetrtiam includat, quae si titillatio sit
Non conveniunt homines natura quatenus passionibus exessum habere potest. Et quia eupiditas nua alia major est hinc
Cum homo aliquo objecto ita pertinaciter afficitur ut
quamvis abscus coram habere credat delirare dicitur, si vigi
Hoc tamen quodammodo accidit amore ardentibus, avaris;
odium semper malum est, quia dessimere conamur, 
itaque invidia, mipo, omentus, ira vindicta quatenus de odio
incommodo alterius delectatur, aut lacrimas, singultss
metum, virtuti dunt quae animi impotentis sunt virtuti
ducit. Sed contra quo majori laetitia afficimur, eo ad
majorem perfectionem transimus. Rebus itaque uutiset iis quantu
fieri potest delectari non tamen ad nauseam usque (nam hocc dele-
dari non est,) viri est sapientis. Veri inquam sapientis
est moderato 3 suavi llibo ac potu se reficere, et recreare,
et odoribus, plantarum virentium anvenitate, onatu, musica
lodis exelcitatoris theatris, et aliis quebus quisque absque alterius
damno uti potest itaque et varietate opus est volupta
tum. Quiex ratione vivit conatur alterius odium, iram, con-
temtum amore et generositate compensare odium enim odio
reciproco augetur, amore minuitur. Qui amore certat
secare pugnat set unus plurisus cest resistit, et qui odio
gaudium affectus sunt laetitiae, sed histitiam praecessisse.
supponunt Pimo ma major laetilia post alquam tristitiani
rationis est, non duci spe metur, nec ex fortunque sed rave
iffectus Existimare et despicere seu plynumnsoe justo
eutire simper mala. Quin et illa superbum haec abjectum
Commiseratio in homune secundum rationem vivente
perse mala et inutilis sinutilsis emintristitia, sufficit conatus
jubandi. At favor sin amor ejus qui alteri benefecit
Aequiescentaae in seipso summum est, quod quis spera
potest hine gloria maxime dlucimur, et vilam cum sirobro
Humilitas non est virtus nec ex ratione ditur. qualem
humilitas poenitentia spes metus plus ubi atilitatis quam damui
afferunt. Itaque in hanc potius partem peccandum est. Hinc
prophetae qui communi utilitasi consulunt eas commendant
facilius enim ducuntur qui his obnoxii sunt, donec liberri
superbi et abejecti se ignarant, ergo et vortitum funda
mentum sui conservationem. Hinc maxime affectibusobuoxii
facilius tamen abjectio corrigitur, quia tatitia fortior
Superbi affectibus oamoris et inseriaendiae minime
Ceteecti aliorum malis landantur laetantur, gandent
enim alios sibi appropinquari: solamen miseris. Itaque invidi
vollur ilaque ex ratione oriri potest sed i eossantealiorum omnio
a munes ueg n suitun ca ndenttr
pudor ita bonus est, quemadmodum bonum est partem aefa
nondum esse pulrefactam aut seusus expertem. Estque in pudente
fectus quatenus passio est imperfectus est. Et quae cunue hoc
affectu determinamur ad ea si utile est possumus et ratione
determinari. Eadem scilice ractio tam claris et distincto
quam confusis imaginibus jungi potest. Imo ex adae qua
Cupiditas quae oritur ex laetitia vel histitia quae ad
partes hominis non ad omnes refertur rationem utilitatis totius
hominis non habet. po test entia fieri ut una pars praevaleat, quae
sese in ea potentia conservat, et si caeterae coehierentur; unde
saepent voluptati obsequamur valetudinem negligimus, et
cupditates quibus movime tevemur, presentis temporis nou
Qua Mens ducente ratione concipit, ea concipit sub spciie
necessitatis seu aetemitatis, itaque sine Eclatione ad tempus, adeoque
illis aeque afficitur praesentibus praeteritis vel futuris. Si
de rerum duratione ad aequatas cognition est haberemus eodem
docent, hominesque potius metuquam amore virtutis ducunt
ut eos aeque miseros faciant, ac ipsti sunt;i deo plerumque mrotesti
et odiosi sumreit ipiditate vero quae ex ratione du
fugimus. Spemadmodum aeger comedit quod aversatur
ofiniore mortis, ab samus cibo gandet vitaque fruitur meliue quam
si mortem timeret, eamque dilecte vitare cuperet. Sic
Omnis cognitio maliinadae quata est, nam perissam
hominis essentiam intelligi nequit, sed per causes externas
eam superantes Hinc homines liverisi liberi essent seu
sola ratione agerent, ncum nullas nisi adaequatas
habituri essent ideas nullum mali haberent comm conceptur
aodeoque cum hae correlata sint nec boni. Liber homo
de vita potius quam morte cogitat, et sapientia vitae
superandis periculis namaequalis animi vortuse ad metum
Atudefi quia ignarus ex sio ingenio alios aestimans si beneficium colia
tum minoris quam ipse putat fieri vvideat, contristabitur. Unde
offensa. Cavendum tamen pe in eonimii sunque, nam saepe alcorum
ope indigemus et sope si beneficia  rejiciamus sie ex avarito
fecisse videbimur, ne remunerari cogamur, sive ex contentio
vulgus apud alios c mercatura notius quam gratia
side. Quid si do perfidia quis. a praescum morois
ubi ex communi decreto vivit, quam in solitudine liber est
Adiiciantur hic subjecta huic parti summa apita
qui falso religionis zeloac nim animi impotentia
inter brata quam homines vivere malunt similes sunt
adolescentibust, qui quod parentum jurga aequo animo ferre nolant
militatum confugiunt, et incommodaballi et imperium tyram
nidisprae domesticis commodis et paternis admonitionibus
eliquat, et quidvis oneris sibi imponi patiuatur, dum ptarent
Capiat in admnrationem sui, ne sectae nomen s dabire
ipso habeat, nec invidia causas dabit. Idem de sumanaio
superante, ea si conscri simus nos ifficio functos fuisse aequo ammifere
desiri iides u leto, pars nosi qua melior quae interligenta