# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068703:0088 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068703:0088?run=74 # Title: Leibniz-Handschriften zur Philosophie LH 4, 8 # Folio 44v, page id 00068703:0088 # Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 43r); this page is its left half. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068703&page=88 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068703/jpgs/default/00000088.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 118 lines, status machine # Lines: 118 recognised, mean confidence 0.89 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. atque experimentis Qui vero in Machinis excellent, utiliaque humanae vitae quotide inlucem producunt, jactantiam istorum eonum ferre non possunt, qui seartem quo qui in Musaeoa sedentes, aut in circulis insensibilium declamantes, au corpusculo, magnitudines figuras et motus jactant tantum praedicare audiunt, nullo fractu, quandiu non docent non ad usum voce neque docere possunt, veniunt ex quibus atomorum dosibus constent corpora imponantur sensibilia coora set proinde Neque enim minus inu ignotae figurae et magnitudines quam occultae qualitates ignorantiae asyla sunt Itaque qui videmus Chymicorum et mechanicorum meditationes multo ad praxin aptiores esse faciliusque istos eum sensib rebus et efficere aliquia et praedicere posse, quam, qui materiam stricitam, et materam subtilem, et corpuscula striata aliaque a sensu remota loquuntur utcunque sibi aliisque otiosis pulchre ratiocinari et inventa ab aliis explicare posse videantur illis similes prophetis post factum qui praeteritas evendus aliunde notis egrgi is deducunt, ipti p egregre inspecium ex astris deducunt, nisi andiifselit, nunquam divinaturi ut Jurisconfulti autem nisi audiisser atque jurisconsulti complures serio juvenes ab Hac nova philosophandi ratione detrortantur putant enim loquaculos tantum et in judicando, andaculos fieri, caeterum haerere in cortice nque laborum impatientes gravissime in novam hanc philosophandi rationem Treologi inprimis veterani inveruntur aliique multi viri pii et prudentes, qui verentur ne eliminatis substcuti formis substantialibus ne introducta Mechanica naturae explicandae ratione Quorum alii verentur ne introducta Mechadica naturam exilicandi Methodo res per se crpora a se ipsis nullo dei consilio quadam necessitate eaeca generata credantur: A inprimis si causarum finalium usus proscribatur; alii formas substantiales et accidentia realia proscribi non ferunt, nec corporis materiam naturam in extensione collocari o omniunfacultatum nuensum vini coms vir docti et graves et tum laboram fagientes, et eorum quae non statim possunt clare distincteque concipere contemtores adeoque a difficilioribus studiis seriaque unimi Omnium autem contentione abhorrente snovitart E (quod in pancissimis imbe cillitas notra assequitur neconditae patiuntur, quoniam ea latione non tantum transsubstantiatio, sed et praesentia realis in esse contemnendum; et sequiora judiba plerumque s vel ignanorum vel malitiosarum hominum ignorantiae suae exensationem pro difficilibus nugis habent;et qu ihi ques prope ab ineunte aetate visum est nullum genus veritatum atque doctrinae Eucharistra mysterio perire videtur quaerentium, vel certe imprudentium inventa esse, quin et raro aliquid magnum nisi ab eo praestari, qui plura sn diversas disciplinas inter se conjunxit. plerumque enim ex illo connubio nascitur aliquid novum atque praecarum, quod aliter in mentem nodem a incessperu tiam et C Expertus scio et sunt qui criticorum consitie er at consultiores sciunt, salris vbris atque traditionibus non aliundebe eorum diligentia admirandae illae veritans nuper detedae sunt de structura Mundi, exma fatendumque est, quae veniset. il pauticam, et Geographeam promoveri. Rit ax dellibi aem at constare; alii Astronomos irrident et tamen lid itque sunt sunt iniquum antem idum quarenter rident. sognu nthaia in china comprehendatur et utrum japonia sit tusula, cum forte limites vicinorum agroram nesciat. Qui enim esei interesse reipublicae, ut etiam Geographia accurata diligentia tractetu e tet pene ridiutu et sapientem atque anicula Mhaletis disant r divina magn ubitror Geographum aliquem insignem incessere, qu remsemro ila ubi opus quaerantur: perinde aesiquis interprotem eri Turcirae linquae egium cratumeliis irvideat, siforte potest , et voculas quasdam domesticas ignoretoistoriam et politices legumque studia contrmnere non nesmaris opificia pt quid vicistim politici hoc pet pta lutus laudandum est nes imprdet ignoranter faciunt, cum mathematica mechanica, physica spernunt, quibus fere cartesinuive seque idem i ve isio incorpun t il sublicae pmituntur. In novis philosophis, qui Galilaeum, Baconum, Gassendum ibneud n’analysi areri naturales mechanice atque per ex perimenta naturas tejiciunt e et pietatem labete potest, ne _ corporum quidem substantiam con intelligi sensia auti si formas et qualitates, aus ve separatus ab ex t res sa respicatur. Teanum aecitur abeorari isannst atque adeo Metaphysicos ocpi a cheologos iorident fune sit rem rusticosmagistrum septem artium iter ad sapientiaque varis magua fuisse ut faciam quant et vi hoc facil alia quae forte insticoalica plebejo alicui homini noessima, atque pedes sunt impune negligit; cum non desint ex quilus pervulgata