# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com
# Page: https://leibnizlegible.com/page/00068778:0008
# Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068778:0008?run=74
# Title: Leibniz-Handschriften zu Deutschland LH 12, 3, 4
# Folio 4v, page id 00068778:0008
# Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 5r); this page is its left half.
# Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068778&page=8
# Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068778/jpgs/default/00000008.jpg
# Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 74 lines, status machine
# Lines: 74 recognised, mean confidence 0.97
# Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German.
# Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text.
# Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote".
# After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line.

quod imperator et imperium non potuerint sua concessione
protestantibus facta alios quam civiles effectus producere;
in Ecclesiastica enim jus ipsis esse nullum, itaque impliatorem
tantum mrisdiction, Ecclesiasticae brachium seculare
subtraxisse, et protestantium liberos ex talibus matrimoniis
natos, sua plena potestate ad fenda revera exCanonito
jure illegitimos, ad fenda aliaque jura rehabilitasse
atque legitimos reddidisse.
se neque id mirum
aut principibus indiguum videri vebere, nam et
principum infedelium matrimonia civiliter valida
legitima esse liberitque eorum honores debitos haberi,
etsi matrimonia eorum non possint haberi pro matrimoniis
qualia Christiano ritu legitimis sacramenti vim habentibus
Co Et Confirmari potest haec leq distinctio
modo illo loquendi  jurisconsultorum
Romanctum, qui ajebant patriam potestatem esse
non juris gentium sed juris civilis Romani, non quod
negarent apud alias gentes esse parent patrum in liberos
potestatem, sed quod p illam Romanis peculiarem ex
peculiari fonte flaxisse, et singulares effectus producere
agnoscerent assererent Eodem igitur modo hoc loco
videtur dici posse, Conjugia probestantium in gratu protibito
legitima esse matiimonia, sed non esse Christiana, nec
plus in illis quam infidelium conjugiis esse.
Altera Cardinalis ratio est, quod Iimperator  non possit
plus juris aliis dare, quam ipse habet. Jam imperatori non
esse potestatem supplendi dispensationem Partificiam  Ergo eam
nec suliis coere posse. Videmus enum Imperatorem non minus
ac alios Reges et principes conjgo Catholicos p matiimoniorum
protubitorum permissionem a pontifice flagitare, et aliter
eorum matrimoniia haberi pro nullis, ut constat ex ddirato
H matrimonio Henrici IV. cum Margareta Valesia quod
ex capite Pontificiae defectus dispensationispontificiae declaratum
est nullum, atque ita fuit rescissum, et potestat Regidata matrimom
alterius, cum Maria Medicea ineundi Nam Congregatio
quae Romae super eo capite ad solicitatem Sillerii degati
Regii habita fuit, indittis duas causas quae allegabantur
alteram metus, alteram deftigradus protubiti maxime
consideravit: et allegabat quidem Henricus 1V.  metumd nuptias illas
m, sed hoc  ose loquendo sustineri non poterate, impliae matrmonium fuisse coactum, nuptiae
enim parisinae, inquibus ta effuso tanto sanguine famosae non
coactae sed liberae fuerant et Hemricus  tunc Rex Nabarrenus Lutetiam
d venerat conjugri ineundi causa, nihil suspicans ecrum quae poscea
accidere; ac proinde non ad nuptias sed ad religionis suae ejurationem 
aptivitatea coactus est. Margareta autem allegabat quidem
se metu matiis, et Catharinae Medicaeae, et fratiis Caroli 1X Regis,
fuisse ad matrimonium cum Navarreno adactam; sed quia
is metus severent erat non nisi reverentialis non potuit
sufficere ad matrimonium erritum declarandum. iaque ad
alteram causam confugiendum fuit, nempe propinquitalem.
Erunt autem Henricu IItus et Margarita Valesia sibi
conjuncti in tertio cousa nyvinitatis gradu lineae aequalis
nam Margareta erat Neptis francisci Dmi ex filio Henrico II.
Hteuricus autem erat nepos sororis Francisai L, qua si nem
Ma altero Margaritae sororis Francisci Imi saplae Johannae
Albretianiae matiis Henrici moter fuit sane dispensatio obtenta
fuerat a pontifice, sed ostendebatur eam dispensationem fuisse nutam,
quia sine consensu partium obtenta erat, nam Henricus consensum ad
dispensationem non dederat nisi durante captivitate sua,  aut durante
ficta religionis Romanae professione, dum scilicet in auta
ex necessitate morabatur; nec ei quippe non nisi ficte
utque coacte catholico dispensutio concedi potererat. Mavpreta autem
dicebat, se nihul de petita aut impetiata dispensotrine unquam
escivisse. Et ita ex hoc capite dispensutione nulla existente
etiam matrimonium fuisse invalidum. Quae ideo fusius deduxi
vera ratio distolutionis matrimonii Hemrici Iti appareret, quae
no divortium fuit, sed declaratio nullitatis. Et ut judicari possit
a maximis principibus dispensationem necessariam habitam fuisse
Hquemadmodum interpretatur Idperator
in inctitutis
Operae petium autem est verba Thuani escribere ad annur
1599. lib. 123. In matrimonio intere
Illoqua hic ascribantur in