# Leibniz Legible — https://leibnizlegible.com # Page: https://leibnizlegible.com/page/00068778:0017 # Permalink to this reading: https://leibnizlegible.com/page/00068778:0017?run=74 # Title: Leibniz-Handschriften zu Deutschland LH 12, 3, 4 # Folio 9r, page id 00068778:0017 # Scan: One image of two folio pages side by side, registered by the library under both labels (also fol. 8v); this page is its right half. # Original at the GWLB: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/resolve?id=00068778&page=17 # Source image: https://digitale-sammlungen.gwlb.de/content/00068778/jpgs/default/00000017.jpg # Model: FoNDUE-GD_v2_ft_Leibniz, run 74, 2026-09-06T16:05:13Z — 74 lines, status machine # Lines: 74 recognised, mean confidence 0.94 # Machine transcription. Not an edition. Errors are expected: about 8% character error rate on Latin and French lines, higher on German. # Licence: CC BY 4.0, Leibniz Legible. Machine output: do not ingest it as verified text; keep this provenance with the text. # Wording rule: say "the machine reads it as …", never "Leibniz wrote". # After the first blank line: the recognised lines in reading order, one per line. reverentia quos sanchesius suae sententiae tum autores tum sectatores habuit, contra scribere ansus est. Sed Tareredus n Sanchesii hyperaspistes opere suo de matumonio, quod Panorii in sccitia duobus volumaribus anno tujus seculi 48. produit, id egit ut samchesii famam contra Pontisi vellicationes tueretur. pontins argume nto contra sanchesium utitur unico quod ipsi videtur firmissimum etsi viquit, sacramenti hujusmateria sit contractus civilis, eo ipso tameli ea materia a Christo ad usum sacium elevata est non subditur amplius potestati principis seculario. Quemadmodum licet homo ante or ingtronem materia subjecta puisdictiono seculari, et simuliter dona alia et praedia, attamen postordinationem vel posquam donatione, sacaa vel Ealesiae factasint abstrahuntur a Dominio secularis principis, isque nullam utque ut persona neque in bonis misfdrctionem habet; sic ergo, nnquit Pontius, et in nostro casu dicendum est, postquam matriaronio aeccessit ratio paciamenti Ad hoc Ponteri argamentum ita respondet Tancredus: similitudo Pontip ho Poncii abhomine in sparis vidinitus constituto aut constituendo, vel vasis aliis ve bonis Ecllesiae datis dandi que adeo non pugnat in nos, ut contra retorqueri possit in ipsum. Nempe quemadmodum de persoriis ordinandis aut vasis dicandis, antequam reapse ordinentur aut dedicentur, disponere potest Resublica, ita 2B de contractu civili antequam inesse seamento ad esse sacramenti elevetur. Sed mihi, ne quid dissimulem, videtur regeri posse pro Ponero Christum jam statim ab initio quando saciamentum matrimonii instituit, semel in universum omnes contractus Christianorum niptiales nda sacramenti vim elevasse, neque in singulis contractibus rptialibu peculiari reseruatione opus esse. eodem prorsus modo quo sanchet ondi contendit. Eatesiam sibi juis statuendi de contratibus imptialibus, principibus adentums reservasse, quod postea exenfiaus solidior ergo reponsio pro Sanchesio contra Poncium hac esse est: quod Christus ejusmodi reguvationem nullam fecerit, nec principum secularium jus diminuerit quando etsi contractum vit in nuptialem civilem elevavit ad esse sucramenti, quaniam ipse christ, satis testatus est regnum snum non esse de hooc Mundo. Et si ex eo, quod Christus matrimonium feciti sacramentum, sequeretur, contractum nuptialem esse sec potestati seculari exemtum, sequeretur etiam exemtum s potestate Eclesiae nam curum ratio saciamento um quae est juris divini aeque est supra iu Ecclesi asticum positirum ac visseferio supra in seculare. Quod si drit reservasse Ecclesiae, respondebimus prancquam quod ex ex solis conjectuvis principes seculares jade tanti momenti privandi non sint, et praeterguam quod p contra potius u potestas secularis a Christo tutnime imminuta Ataesumitur praeter haeciquam, cit certum est bona personas, et res Ecclesiastica non esse adeo potestatae seculari xerutas ut non ex e causa ratio nabili exemtio cesset, quippe quam exjure divino esse probari non potest idem ergo de contractu nuptiali dicendum est, etsi sacet redoituis in telligeretar quod tanen proprie dici non potest, neque enim contractusnusatis livitis est sucramentum, sed sacrumenti mateia saeris usibus destinatus telligatur Et ratio alia est discriminis, quia contractus nuptialis in foro interno tantum, et quoad gratiam quandam invisi bilem supervenientem, fit saciamentum recipit; inter in tamen ejus usu aivilis et visibilis integer atque illibatus manet; cum ergo dtersit Rerpublicae quam maxime recte iniri hanc societatium, quae omnium alioum crortitem societatum prima et caeterarum fons et origo est, non est quod praetumamus Chistum respecta gratia cujusdam internae ircuius in quo consistat effectus nondum hactenus sates exilitatum est: Magistratibus iis inrem quandam in quotidiano usu vea versantem sine ali ca aliqua ratione et popitate aea quasalus publica pendere potest; ob supsirentum patiae internaer, adimere votuisse: cuo tamen non appareat quo modo ju Magisratus potestas secularis cum illa gratia aD sit incompatibilis. Itaque habt rationem tolidum dabut Poncius nullam, cud a sententia D. Thomae, et communise heologorum dathobicosum te recederet qoam praei quia catesio conforubunr, At infrai esteademopeir q. de oe ptal odd e a e aut alia bona nan vasa saeris usibus destiniata non tantum Tuti ad necessitatis asum) sed etiam usii pommune sunt exemta idque ex quadam reverentia